Σε μια σειρά φιλόδοξων –και εξαιρετικά αβέβαιων– τεχνολογικών και επιχειρηματικών στοιχημάτων βασίζεται μεγάλο μέρος της αποτίμησης των 1,78 τρισ. δολαρίων που διεκδικεί η SpaceX στην επικείμενη δημόσια εγγραφή της.
Σύμφωνα με τους Financial Times, παρουσιάσεις προς επενδυτές και αναλύσεις που κυκλοφόρησαν πριν από την IPO δείχνουν ότι έως και 1 τρισ. δολάρια από τη συνολική αποτίμηση προϋποθέτουν την επιτυχία σχεδίων που σήμερα παραμένουν σε μεγάλο βαθμό θεωρητικά: αποστολές στον Άρη με επαναχρησιμοποιούμενα διαστημόπλοια, τροχιακά κέντρα δεδομένων και η ανάδειξη της SpaceX σε βασικό παίκτη της οικονομίας της τεχνητής νοημοσύνης.
Οι επενδυτές ποντάρουν επίσης ότι η εταιρεία θα εδραιώσει την κυριαρχία της στις δορυφορικές επικοινωνίες μέσω του Starlink και ότι το τεχνολογικό της προβάδισμα στους επαναχρησιμοποιήσιμους πυραύλους θα δημιουργήσει νέες αγορές πέρα από τη Γη.
Δεν είναι όλοι αισιόδοξοι για την πορεία της SpaceX
Την αισιοδοξία αυτή δεν τη συμμερίζονται όλοι. Ορισμένοι υφιστάμενοι επενδυτές αμφισβητούν το κατά πόσο δικαιολογείται η αποτίμηση μιας εταιρείας που εξακολουθεί να καταγράφει ζημιές και η οποία, με βάση τα περσινά έσοδα, θα διαπραγματεύεται σε περίπου 92 φορές τις πωλήσεις της — πολλαπλάσιο σημαντικά υψηλότερο από εκείνο των μεγαλύτερων τεχνολογικών ομίλων.
«Όλοι κατανοούν ότι η αποτίμηση αντανακλά κυρίως το τι μπορεί να γίνει αυτή η επιχείρηση στο μέλλον», δήλωσε στους FT επενδυτής επιχειρηματικών κεφαλαίων με συμμετοχή δισεκατομμυρίων δολαρίων στη SpaceX. «Θα μπορούσα να δικαιολογήσω μια αξία κοντά στο 1 τρισ. δολάρια ακόμη και χωρίς το σενάριο των τροχιακών κέντρων δεδομένων».
Αναλυτές της Morningstar εμφανίζονται πιο συγκρατημένοι. Εκτιμούν ότι η τρέχουσα δραστηριότητα της εταιρείας δικαιολογεί αποτίμηση περίπου 780 δισ. δολαρίων, αν και αναγνωρίζουν ότι η επιτυχία των μελλοντικών διαστημικών αποστολών θα μπορούσε να στηρίξει σημαντικά υψηλότερες αξίες.
«Η εισαγωγή της SpaceX ευνοήθηκε από την έντονη ζήτηση για επενδύσεις που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, τη στήριξη σχεδόν όλων των μεγάλων επενδυτικών τραπεζών και την ταχεία ένταξή της στον Nasdaq», σημειώνει ο αναλυτής της Morningstar Νίκολας Όουενς.
Το στοίχημα της τεχνητής νοημοσύνης
Για τους πιο αισιόδοξους επενδυτές, η SpaceX δεν είναι απλώς μια διαστημική εταιρεία. Τη βλέπουν ως μια επιχείρηση με τρεις πυλώνες: εκτοξεύσεις πυραύλων, δορυφορικές επικοινωνίες μέσω Starlink και υποδομές τεχνητής νοημοσύνης.
Η Goldman Sachs εκτιμά ότι τα έσοδα της SpaceX από δραστηριότητες που σχετίζονται με την ΑΙ θα μπορούσαν να αυξηθούν κατά 100 φορές, φτάνοντας τα 322 δισ. δολάρια έως το 2030. Η Morgan Stanley εμφανίζεται ακόμη πιο αισιόδοξη, προβλέποντας συνολικά έσοδα 3,4 τρισ. δολαρίων έως το 2040.
Κεντρικό στοιχείο αυτής της επενδυτικής αφήγησης είναι η ιδέα ότι η SpaceX θα εξελιχθεί σε σημαντικό πάροχο υπολογιστικής ισχύος, είτε αναπτύσσοντας δικά της μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης είτε ενοικιάζοντας υποδομές σε τρίτους.
Οι υποστηρικτές της εταιρείας θεωρούν ότι το τεράστιο δορυφορικό δίκτυο και οι δυνατότητες εκτόξευσης που διαθέτει δημιουργούν ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που δύσκολα μπορεί να αντιγραφεί.
«Δεν έχει υπάρξει άλλη εταιρεία με τόσο μεγάλο τεχνολογικό προβάδισμα», δήλωσε στους FT ο Τσαρλς Ρόμπερτς της Ark Ventures. «Συντηρητικά, η SpaceX βρίσκεται τουλάχιστον μία δεκαετία μπροστά από οποιονδήποτε ρεαλιστικό ανταγωνιστή».
Το μεγάλο στοίχημα στον Μασκ
Τελικά, μεγάλο μέρος της αποτίμησης συνδέεται με την προσωπικότητα του ίδιου του Ίλον Μασκ.
Η ικανότητά του να μετατρέπει φιλόδοξα σχέδια σε επιχειρηματική πραγματικότητα έχει δημιουργήσει έναν πυρήνα επενδυτών που είναι πρόθυμοι να του δώσουν το πλεονέκτημα της αμφιβολίας. Το Starlink αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Όταν ο Μασκ παρουσίασε την ιδέα πριν από χρόνια, πολλοί τη θεωρούσαν υπερβολικά φιλόδοξη. Σήμερα, αρκετοί επενδυτές αποδίδουν στο δίκτυο αξία που προσεγγίζει το 1 τρισ. δολάρια.
Όπως επισημαίνει ο Όουενς της Morningstar, η αποτίμηση των 1,78 τρισ. δολαρίων είναι εφικτή μόνο εφόσον υλοποιηθούν σχεδόν όλα τα μεγάλα «moonshots» της εταιρείας. «Οι επενδυτές πρέπει να γνωρίζουν ότι πληρώνουν σήμερα για ένα πιθανό σενάριο επιτυχίας — όχι για ένα βέβαιο αποτέλεσμα».
