Πριν από δέκα χρόνια, στις ΗΠΑ πωλήθηκαν 17,6 εκατομμύρια αυτοκίνητα, φορτηγά και SUV, αριθμός που αποτέλεσε ρεκόρ για την αυτοκινητοβιομηχανία. Ορισμένες προβλέψεις αναφέρουν ότι η χώρα ενδέχεται να μην ξαναπλησιάσει ποτέ αυτόν τον αριθμό.
Αναλυτές της εταιρείας συμβούλων Bain & Company δήλωσαν ότι διάφορα σημάδια υποδηλώνουν ότι η αγορά πρόκειται να συρρικνωθεί ακόμη περισσότερο. Η πτώση των ποσοστών γεννήσεων, οι αλλαγές στη συμπεριφορά, οι υψηλές τιμές των αυτοκινήτων και η αυξανόμενη ποικιλία εναλλακτικών λύσεων θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μείωση των πωλήσεων κατά περισσότερα από 2 εκατομμύρια μονάδες έως το 2040, σύμφωνα με την ανάλυσή τους.
Αναλυτές της εταιρείας συμβούλων Bain & Company δήλωσαν ότι διάφορα σημάδια υποδηλώνουν ότι η αγορά πρόκειται να συρρικνωθεί ακόμη περισσότερο.
Αυτές οι ενδείξεις υποδηλώνουν ένα μέλλον όπου οι αυτοκινητοβιομηχανίες θα ανταγωνίζονται σκληρά για έναν συρρικνούμενο αριθμό πελατών, δήλωσε ο Mark Gottfredson, εταίρος της Bain & Company.
Αυτοκινητοβιομηχανία και μείωση πληθυσμού
Η αυτοκινητοβιομηχανία βασιζόταν ιστορικά σε ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 1%, ο οποίος ακολουθεί την αύξηση του συνολικού πληθυσμού, ανέφερε ο Gottfredson. Ωστόσο, σε όλο τον κόσμο, οι κυβερνητικές στατιστικές δείχνουν ότι η αύξηση του πληθυσμού έχει επιβραδυνθεί, ενώ ορισμένες χώρες παρουσιάζουν ήδη μείωση.
«Είναι η τέλεια καταιγίδα, έτσι δεν είναι;», είπε ο Gottfredson. «Ξεκινά με τη μείωση του πληθυσμού. Δεν είσαι πλέον ένας αναπτυσσόμενος κλάδος. Είσαι ένας κλάδος σε παρακμή. Είσαι ένας κλάδος σε παρακμή σε μια εποχή που η τεχνολογία ανατρέπει τα πάντα.»
Το ποσοστό γονιμότητας στις ΗΠΑ το 2025 ήταν περίπου 1,6 γεννήσεις ανά γυναίκα. Αν και δεν είναι τόσο χαμηλό όσο σε ορισμένες χώρες της Ευρώπης ή της Ασίας, θεωρείται ότι βρίσκεται κάτω από το ποσοστό ανανέωσης του πληθυσμού, το οποίο είναι 2,1, σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC).
Η Bain ανέφερε ότι αυτό έχει αντισταθμιστεί από τη σχετικά υψηλή μετανάστευση — περίπου ένα εκατομμύριο άτομα που έρχονται στις ΗΠΑ, σύμφωνα με τον ιστορικό μέσο όρο που επικαλέστηκε. Ωστόσο, η εταιρεία ανέφερε ότι αναμένει οι περιοριστικές μεταναστευτικές πολιτικές να διαρκέσουν για τα επόμενα 15 χρόνια, μειώνοντας κατά το ήμισυ τα ιστορικά καθαρά ποσοστά μετανάστευσης των τελευταίων 20 ετών, πράγμα που σημαίνει ότι θα μπορούσαν να φτάσουν και πάλι στα χαμηλά επίπεδα που παρατηρήθηκαν το 2019.
Η συμπεριφορά του εναπομείναντος πληθυσμού έχει αλλάξει — εν μέρει λόγω των υψηλών τιμών και των προσιτών εναλλακτικών λύσεων, σύμφωνα με την Bain. Ο μισός αριθμός των 16χρονων σήμερα δεν διαθέτει άδεια οδήγησης, σε σύγκριση με σχεδόν το 70% των 16χρονων κατά την περίοδο μεταξύ 1966 και 1984, ανέφερε ο Gottfredson. Το στατιστικό αυτό ενδέχεται να αντανακλά μια απλή καθυστέρηση και όχι μια πλήρη άρνηση — η έρευνα της Bain υποδηλώνει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι εξακολουθούν να αποκτούν άδεια οδήγησης μέχρι την ηλικία των 25 ετών.
Μείωση ταξινομήσεων στις ηλικίες 18-34 ετών
Ωστόσο, το ποσοστό των νέων ταξινομήσεων οχημάτων μεταξύ ατόμων ηλικίας 18 έως 34 ετών μειώθηκε από 12% το πρώτο τρίμηνο του 2021 σε λιγότερο από 10% έως τα μέσα του 2025, σύμφωνα με την S&P Global Mobility. Οι αγοραστές ηλικίας 55 ετών και άνω αντιπροσωπεύουν σχεδόν το ήμισυ όλων των νέων ταξινομήσεων και κατέχουν το μεγαλύτερο μερίδιο για οκτώ συνεχόμενα τρίμηνα, ανέφερε η εταιρεία.
«Ο βασικός παράγοντας πίσω από αυτό είναι η οικονομική προσιτότητα», δήλωσε ο Κρεγκ Ντάιτς, ιδρυτής και πρόεδρος της Telemetry, μιας εταιρείας που πραγματοποιεί έρευνες αγοράς για την αυτοκινητοβιομηχανία. Οι μηνιαίες δόσεις για τα καινούργια αυτοκίνητα έχουν αυξηθεί κατά 30% τα τελευταία τέσσερα χρόνια, ενώ σχεδόν ένα στα πέντε καινούργια αυτοκίνητα έχει πλέον δόση άνω των 1.000 δολαρίων το μήνα, πρόσθεσε.
Η AutoForecast Solutions, μια εταιρεία προβλέψεων, εκτιμά ότι οι πωλήσεις καινούργιων αυτοκινήτων στις ΗΠΑ θα παραμείνουν σχετικά σταθερές στα 16 εκατομμύρια περίπου έως το 2033, το πιο μακρινό έτος για το οποίο η εταιρεία δημοσιεύει εκτιμήσεις.
«Αν κοιτάξουμε το μέλλον, οι νεότεροι άνθρωποι είναι πιο πιθανό να χρησιμοποιούν το Uber ή το Lyft όταν πηγαίνουν κάπου», δήλωσε στο CNBC ο Sam Fiorani, αντιπρόεδρος παγκόσμιων προβλέψεων οχημάτων της εταιρείας. «Εξακολουθούμε να βλέπουμε ομάδες νέων που απολαμβάνουν την οδήγηση και θέλουν ένα καινούργιο αυτοκίνητο, αλλά όλο και λιγότεροι μπορούν να το αντέξουν οικονομικά».
Εάν τα ρομποταξί γίνουν ευρέως διαθέσιμα και προσιτά τα επόμενα 15 χρόνια, το ποσοστό του πληθυσμού που διαθέτει άδεια οδήγησης θα μπορούσε να μειωθεί κατά περίπου 2 έως 3 ποσοστιαίες μονάδες, στο 85%, σύμφωνα με έρευνα της Bain. Ο αριθμός των οχημάτων ανά οδηγό θα μπορούσε να μειωθεί από 1,2 σε 1,1, κάτι που θα ισοδυναμούσε με το 10% έως 20% των νοικοκυριών των ΗΠΑ να απαλλαγούν από ένα όχημα.
Οι προβλέψεις που μοιράστηκε ο Gottfredson με το CNBC αποτελούν αναθεωρήσεις. Προηγουμένως είχε ορίσει το 2030 ως το έτος κατά το οποίο ο αριθμός των οχημάτων θα πέσει κάτω από τα 14 εκατομμύρια, αλλά δήλωσε ότι άλλαξε αυτές τις παραδοχές επειδή τα αυτόνομα οχήματα αργούν να εμφανιστούν περισσότερο από ό,τι αναμενόταν.
Τα δημογραφικά στοιχεία, ωστόσο, είναι δεδομένα.
«Γνωρίζουμε ήδη πόσα άτομα έχουν γεννηθεί και πόσα άτομα θα έχουν φτάσει στην ηλικία οδήγησης, δηλαδή τα 16, σε 16 χρόνια από τώρα. Επομένως, μπορούμε να πούμε με αρκετή βεβαιότητα ότι, όταν φτάσουμε στο 2040, θα παρατηρήσουμε κάποια μείωση στις ΗΠΑ. Αυτή η μείωση είναι ακόμη πιο έντονη σε περιοχές όπως η Ευρώπη και στις περισσότερες χώρες της Ασίας».
Ο Gottfredson ανέφερε ότι ο πιο άμεσος δείκτης μιας πιθανής μελλοντικής μείωσης είναι το ποσοστό με το οποίο τα οχήματα «διαγράφονται από το μητρώο», δηλαδή όταν αποσύρονται από την κυκλοφορία και είτε καταστρέφονται είτε εξάγονται σε άλλη αγορά, όπως συμβαίνει με τα μεταχειρισμένα οχήματα.
Το 2000, το ποσοστό διαγραφής από το μητρώο ήταν περίπου 6%, σύμφωνα με την έκθεση της Bain. Το 2025, το ποσοστό αυτό ήταν περίπου 5%. Ο Gottfredson ανέφερε ότι το ποσοστό αυτό θα μπορούσε να μειωθεί στο 4,4% έως το 2040. Αυτό οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι τα οχήματα έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής — φτάνοντας το ρεκόρ των 12,8 ετών κυκλοφορίας το 2025, σύμφωνα με την S&P Global Mobility.
Η κατάσταση αυτή θα μπορούσε να αντιστραφεί. Η διάρκεια ζωής των μπαταριών των ηλεκτρικών οχημάτων παραμένει αβέβαιη. Επίσης, δεν είναι σαφές για πόσο καιρό οι αυτοκινητοβιομηχανίες θα είναι πρόθυμες ή ικανές να ενημερώνουν το λογισμικό που καθίσταται ολοένα και πιο ζωτικής σημασίας για τα καινούργια αυτοκίνητα.
Ωστόσο, οι αναλυτές της αυτοκινητοβιομηχανίας υποστηρίζουν ότι, με τις τιμές των οχημάτων να βρίσκονται σε τόσο υψηλά επίπεδα, ο κλάδος θα πρέπει να βρει έναν τρόπο να διατηρήσει τα αυτοκίνητα σε λειτουργία.
Ένταση του ανταγωνισμού
«Τα σημερινά οχήματα δεν μπορούν να έχουν διάρκεια ζωής πέντε έως δέκα ετών», δήλωσε ο Φιοράνι. «Δεν είναι λογικό για κάποιον που ξοδεύει 50.000 ή 100.000 δολάρια το αυτοκίνητό του να καταλήξει παλιοσίδερο σε λιγότερο από μια δεκαετία».
Εάν αυτές οι τάσεις διατηρηθούν, η αυτοκινητοβιομηχανία στις ΗΠΑ είναι πιθανό να γίνει όλο και πιο ανταγωνιστική. Οι καταναλωτές έχουν ήδη τη δυνατότητα να επιλέξουν ανάμεσα σε περίπου 450 μοντέλα στη χώρα.
«Ο ανταγωνισμός στις ΗΠΑ θα είναι άγριος», δήλωσε ο Gottfredson. «Υπάρχουν πάρα πολλοί κατασκευαστές αυτοκινήτων και πάρα πολλές μάρκες που ανταγωνίζονται για τους καταναλωτές. Η αγορά θα πρέπει να συγκεντρωθεί».
