Γεωργία: Η Ευρώπη χρειάζεται επειγόντως ένα πανευρωπαϊκό σχέδιο για το αγροτικό νερό

Μια χρονιά με ακραία κλιματικά φαινόμενα, με έντονες βροχοπτώσεις, υψηλές θερμοκρασίες και ξηρασία, ήταν το 2026 για την ευρωπαϊκή γεωργία, επηρεάζοντας το 70% της αγροτικής γης. Την ίδια στιγμή η έλλειψη επενδύσεων και πρόβλεψης γι’ αυτά τα φαινόμενα, αφήνει την ευρωπαϊκή παραγωγή, η οποία ήδη βρίσκεται υπό πίεση, εκτεθειμένη.

Αυτό είναι το κύριο συμπέρασμα που αναδεικνύεται από το δεύτερο μέρος της μελέτης με τίτλο: «Μια κρίση γεωργικών υδάτων που απαιτεί ένα ευρωπαϊκό σχέδιο για τη λύση του γρίφου των περιφερειακών προκλήσεων», το οποίο παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Το 80% των γεωργικών απωλειών τα τελευταία χρόνια έχει προκληθεί από κλιματικά φαινόμενα

«Οι αγρότες δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν μόνοι τους την πρόκληση του νερού», ανέφερε ο γενικός γραμματέας της Farm Europe Λυκ Βερνέ, τονίζοντας ότι περιμένουν μέτρα, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα, για τη στήριξη της γεωργίας. «Το 80% των γεωργικών απωλειών τα τελευταία χρόνια έχει προκληθεί από κλιματικά φαινόμενα. Η διαχείριση των υδάτων στη γεωργία αποτελεί τον βασικό μοχλό διαχείρισης κινδύνων, ωστόσο τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά λιγότερες επενδύσεις σε αυτόν τον τομέα. Το ζήτημα αυτό δεν αφορά μόνο τους αγρότες: τα γεωργικά εδάφη βρίσκονται στην καρδιά των φυσικών κύκλων».

Στρατηγική για το νεορό

Σε αυτό το πλαίσιο, η Farm Europe καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να οικοδομήσει μια στρατηγική για το αγροτικό νερό σε συνεργασία με τον αγροτικό τομέα, συνδυάζοντας την κλιματική και την αγρονομική εμπειρογνωμοσύνη για την ανάπτυξη σχετικών λύσεων προσαρμοσμένων στις προκλήσεις κάθε περιοχής.

Η μελέτη υπογραμμίζει ότι καμία ευρωπαϊκή περιοχή δεν μένει ανεπηρέαστη. Ωστόσο, «δεν υπάρχει ούτε μία ενιαία πρόκληση ούτε μία ενιαία λύση: απαιτείται ευρωπαϊκή συνεργασία για τον καθορισμό μιας πορείας προσαρμογής επικεντρωμένης στην ικανότητα παραγωγής σε ένα πλαίσιο ολοένα και πιο περιορισμένης διαθεσιμότητας νερού».

Στις προτεινόμενες κατευθύνσεις περιλαμβάνονται οι πρακτικές δέσμευσης άνθρακα, η γεωργία ακριβείας και οι επενδύσεις σε υποδομές αποθήκευσης, άρδευσης, επαναχρησιμοποίησης νερού και αφαλάτωσης. Προτείνεται ακόμα η γενετική προσαρμογή των καλλιεργειών (ιδίως μέσω των NGTs – νέων γονιδιωματικών τεχνικών) και αλλαγές στην αμειψισπορά όπου κρίνεται απαραίτητο.

Για να επιτευχθεί αυτό, πρέπει να διατεθούν εργαλεία χρηματοδότησης βραχυπρόθεσμου, μεσοπρόθεσμου και μακροπρόθεσμου ορίζοντα, αντιμετωπίζοντας τις επενδύσεις στη διαθεσιμότητα νερού για τη γεωργία ως στρατηγική επένδυση εντός του τρέχοντος και του μελλοντικού προϋπολογισμού της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένου του Ταμείου Ανταγωνιστικότητας και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.

«Η καθυστέρηση που έχει συσσωρευτεί τα τελευταία 20 χρόνια σημαίνει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να διαχειριστεί την κατάσταση έκτακτης ανάγκης μέσω βραχυπρόθεσμων μέτρων για να διασφαλιστεί η παραγωγή, προετοιμαζόμενη παράλληλα για το μέλλον, ώστε να ξεπεραστεί μια κατάσταση μόνιμης κρίσης», καταλήγει ο Λυκ Βερνέ. «Αυτό απαιτεί να τεθεί ξανά η γεωργία στο επίκεντρο του ευρωπαϊκού εγχειρήματος, ως μια στρατηγική προσπάθεια που ωφελεί το σύνολο της ευρωπαϊκής κοινωνίας».