Μια καλή απόφαση νομισματικής πολιτικής που απαντά στο μεγάλο ενεργειακό σοκ χαρακτήρισε η Κριστίν Λαγκάρντ την ομόφωνη αύξηση των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης από την ΕΚΤ, την πρώτη κεντρική τράπεζα της G7 που αντιδρά με σύσφιγξη στις επιπτώσεις του πολέμου του Ιράν.
«Η συζήτηση σήμερα εστίασε στο ενεργειακό σοκ που βιώνουμε από το ξέσπασμα του πολέμου που διαρκεί περισσότερο απ’ ό,τι περίμεναν οι ειδικοί και βλέπουμε να έχει ευρύτερες συνέπειες πλέον στην οικονομία» είπε χαρακτηριστικά. «Η κρίση αρχίζει να επεκτείνεται σε ολόκληρη την οικονομία, με τα άμεσα κόστη να είναι προφανή και τα έμμεσα κόστη να γίνονται επίσης εμφανή».
Η Σιδηρά Κυρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας απέφυγε να απαντήσει στο ερώτημα αν η αύξηση των επιτοκίων σηματοδοτεί την έναρξη ενός νέου ανοδικού κύκλου. Επανέλαβε ότι οι αποφάσεις θα λαμβάνονται σε κάθε συνεδρίαση ξεχωριστά, ενώ δεν επιβεβαίωσε αν η ΕΚΤ προβαίνει σε μια μετρημένη προσαρμογή της πολιτικής ή σε μια δυναμική αντίδραση στον πληθωρισμό.
Σημειώνοντας ότι έχει διαβάσει τα ρεπορτάζ που περιέγραφαν την αναμενόμενη αύξηση των επιτοκίων ως ένα προληπτικό μέτρο αντέδρασε λέγοντας ότι είναι ένα «αρκετά προφανές» βήμα.
«Δεν χρειάζεται να το χαρακτηρίσω ως μέτρο διασφάλισης της αξιοπιστίας ή οτιδήποτε άλλο. Είναι ισχυρό σε όλα τα σενάρια[αναφερόμενη στα σενάρια που έχουν εκπονήσει οι εμπειρογνώμονες της ΕΚΤ».
Ανέφερε ότι η ΕΚΤ έχει εισαγάγει ένα νέο «πιο μετριοπαθές σενάριο». Τόνισε ότι η σημερινή αύξηση των επιτοκίων ήταν μια «αποφασιστική» απάντηση σε κάθε σενάριο, συμπεριλαμβανομένου και του νέου.
«Αν δεν παίρναμε αυτή την προφανή απόφαση νομισματικής πολιτικής, τότε στο τέλος του μεσοπρόθεσμου ορίζοντα θα βρισκόμασταν πάνω από τον στόχο μας» τόνισε η Λαγκάρντ. «Ο κύριος κίνδυνος θα ήταν να μην ληφθεί μια τέτοια απόφαση, διότι αν αφήσεις τον πληθωρισμό να ξεφύγει από τον έλεγχο, τότε θα είναι πολύ πιο δύσκολο να τον επαναφέρεις στο επίπεδο της σταθερότητας των τιμών» είπε.
Υπογράμμισε ότι αν και δεν της αρέσει να καυχιέται, η ΕΚΤ έχει κάνει εξαιρετική δουλειά διατηρώντας τον πληθωρισμό «σχεδόν στο στόχο τους τελευταίους 12 μήνες». Γι αυτό σήμερα λειτούργησε άμεσα στέλνοντας το μήνυμα ότι η κεντρική τράπεζα «δεν έχει εφησυχάσει» και δεν πρόκειται να το κάνει ούτε στο μέλλον.
Οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό
Οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό βραχυπρόθεσμα παραμένουν πολύ υψηλότερα σε σχέση πριν από το ξέσπασμα του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Ταυτόχρονα, οι περισσότεροι δείκτες μακροπρόθεσμων προσδοκιών για τον πληθωρισμό ανέρχονται σε περίπου 2%, υποστηρίζοντας τη σταθεροποίηση του πληθωρισμού γύρω από τον στόχο μεσοπρόθεσμα.
Η αύξηση των τιμών της ενέργειας θα αυξήσει περαιτέρω τον πληθωρισμό κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και θα τον διατηρήσει πολύ πάνω από τον στόχο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2027, τόνισε η Λαγκάρντ. Θα έχει επίσης αντίκτυπο στον πληθωρισμό τροφίμων, αγαθών και υπηρεσιών. Ο πληθωρισμός αναμένεται να επιστρέψει στον στόχο κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2027, υποστηριζόμενος από την πτώση των τιμών της ενέργειας και τις βραδύτερες αυξήσεις άλλων τιμών. Ωστόσο, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή παραμένει μια σημαντική πηγή αβεβαιότητας. Όσο περισσότερο παραμένουν υψηλές οι τιμές της ενέργειας, τόσο πιο πιθανό είναι να αυξήσουν τον ευρύτερο πληθωρισμό μέσω έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων.
Οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη
Όσον αφορά την οικονομική αξιολόγηση, η Λαγκάρντ επαναλαμβάνει ότι ο πόλεμος επηρεάζει αρνητικά την οικονομική δραστηριότητα και προβλέπεται ότι θα είναι μεγαλύτερος παράγοντας αναστάτωσης από ό,τι τον Μάρτιο.
Ωστόσο, υπάρχουν αρκετά θετικά στοιχεία, όπως οι ανθεκτικές αγορές εργασίας, οι σταθεροί ισολογισμοί των νοικοκυριών, οι εταιρείες που επενδύουν σε νέες ψηφιακές τεχνολογίες και οι κρατικές δαπάνες για την άμυνα. Όλα αυτά θα πρέπει να μετριάσουν τον αντίκτυπο του πολέμου στο Ιράν, εκτιμά.
Ωστόσο σημείωσε ότι αν ενταθεί η το κλείσιμο των κύριων ναυτιλιακών οδών θα επιβραδυνθεί η ανάπτυξη, καθώς θα προλκηθούν σοβαρές ελλείψεις βασικών εισροών, που θα αναγκάσουν τις επιχειρήσεις της ευρωζώνης να περιορίσουν την παραγωγή.
Αντίθετα, η ανάπτυξη θα μπορούσε να αποδειχθεί υψηλότερη εάν η οικονομία και οι αγορές ενέργειας προσαρμοστούν ταχύτερα από το αναμενόμενο στη διαταραχή που προκλήθηκε από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ή εάν ο πόλεμος επιλυθεί άμεσα και βιώσιμα.
Επιπλέον, οι προγραμματισμένες δαπάνες για την άμυνα και τις υποδομές, οι μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της παραγωγικότητας και η υιοθέτηση νέων τεχνολογιών από τις επιχειρήσεις της ζώνης του ευρώ ενδέχεται να οδηγήσουν την ανάπτυξη περισσότερο από το αναμενόμενο. Μια βαθύτερη ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς θα μπορούσε επίσης να ενισχύσει την ανάπτυξη πέρα από τις τρέχουσες προσδοκίες.
