Επενδύσεις: Το μεγάλο στοίχημα για το επενδυτικό άλμα των 65 δισ. ευρώ

Ο πήχης μπήκε ψηλά: οι επενδύσεις από 46 δισ. ευρώ να ξεπεράσουν τα 65 δισ., να αντιστοιχούν στο 20% του ΑΕΠ και να περιορίσουν το διαχρονικό χάσμα με την Ευρώπη.

Η εξαγγελία του Πρωθυπουργού στη ΔΕΘ συνοδεύεται όμως και από ένα μεγάλο ερώτημα: μπορεί η ελληνική οικονομία να καλύψει απόσταση 19 δισ. ευρώ σε ένα αρκετά απαιτητικό περιβάλλον γεμάτο αναταραχές και ανατροπές; Το σημείο εκκίνησης δείχνει και το μέγεθος της πρόκλησης.

Σύμφωνα με μελέτη του ΚΕΦΙΜ, οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου στην Ελλάδα διαμορφώθηκαν το 2025 στο 16,88% του ΑΕΠ, έναντι 21,32% στην ΕΕ-27. Παρά την ανάκαμψη μετά το 2020, η χώρα παραμένει 4,4 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η υστέρηση εντοπίζεται κυρίως στις ιδιωτικές και ιδιαίτερα στις επιχειρηματικές επενδύσεις. Οι δημόσιες βρίσκονται ουσιαστικά στο ευρωπαϊκό επίπεδο.

Σύμφωνα με αναλυτές, η επιτυχία του σχεδίου θα κριθεί από το εάν τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία θα κινητοποιήσουν ιδιωτικά κεφάλαια και θα μετατρέψουν τη σημερινή επενδυτική όρεξη σε έργα.

Η μεγάλη «ουρά» του Ταμείου Ανάκαμψης

Εμπειροι αναλυτές και παράγοντες της αγοράς θεωρούν τον στόχο εφικτό, εφόσον δεν προκύψει επικίνδυνη κλιμάκωση στη διεθνή οικονομία. Το βασικότερο επιχείρημά τους έγκειται στην πορεία των δανείων του Ταμείου Ανάκαμψης, όπου οι επιδόσεις έως τώρα κρίνονται θετικές.

Οπως λένε, υπάρχει ακόμη μεγάλη «ουρά» επενδυτικών σχεδίων. Τα έργα θα συνεχίσουν να συμβασιοποιούνται και να υλοποιούνται τα επόμενα χρόνια, διατηρώντας ισχυρές τις εισροές και μετά την πρώτη φάση του προγράμματος. Οι υπολογισμοί τους κάνουν λόγο για 6 έως 7 δισ. ευρώ επενδύσεων ετησίως μόνο από αυτή τη δεξαμενή.

Προετοιμάζονται μεγάλες συμφωνίες που μπορούν να αυξήσουν τον συνολικό λογαριασμό των ανεκτέλεστων projects

Φθηνό χρήμα για τις μικρομεσαίες

Δεύτερος μοχλός είναι τα 2 δισ. ευρώ που θα διοχετευθούν στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας.

Σύμφωνα με τον διοικητή του Ταμείου Ανάκαμψης, Ορέστη Καβαλάκη, οι πρώτες χορηγήσεις μπορούν να ξεκινήσουν ακόμη και μέσα στο 2026. Το επιτόκιο, περίπου 0,35%, καθιστά τη χρηματοδότηση εξαιρετικά φθηνή. Παράγοντες της αγοράς θεωρούν βέβαιο ότι τα διαθέσιμα κεφάλαια θα απορροφηθούν πλήρως και τονίζουν πως το στοίχημα είναι να φθάσουν σε επιχειρήσεις που διαθέτουν επενδυτικό σχέδιο και μπορούν να περάσουν γρήγορα από τα χαρτιά στην πράξη. Πρόκειται, όπως λένε, για έναν κομβικό παράγοντα στην όλη εξίσωση καθώς το επενδυτικό κενό δεν μπορεί να καλυφθεί μόνο από τους μεγάλους ομίλους. Χρειάζεται να συμμετάσχει μεγαλύτερο μέρος της επιχειρηματικής βάσης, ώστε η κινητικότητα να αποκτήσει εύρος και διάρκεια.

Τα γεμάτα ταμεία των μεγάλων

Η τρίτη πηγή αισιοδοξίας πηγάζει από τους ισολογισμούς των ισχυρών επιχειρηματικών ομίλων. Μεγάλες εταιρείες διαθέτουν αυξημένη ρευστότητα, η οποία εκτιμάται ότι θα κατευθυνθεί σε νέες επενδύσεις.

Ηδη, σύμφωνα με πληροφορίες, προετοιμάζονται μεγάλες συμφωνίες που μπορούν να αυξήσουν τον συνολικό λογαριασμό των ανεκτέλεστων projects. Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η αμυντική βιομηχανία. Υφιστάμενοι παίκτες έχουν στα σκαριά μεγάλα έργα και ο κλάδος αναμένεται να προσελκύσει σημαντικά κεφάλαια ενώ πρόσθετη κινητοποίηση μπορεί να προκαλέσει ο κάθετος διάδρομος, μαζί με άλλες μεγάλες υποδομές που βρίσκονται στον επενδυτικό χάρτη.

Κλειδί οι πόροι της πράσινης μετάβασης

Στην ίδια εξίσωση μπαίνουν οι ευρωπαϊκοί πόροι της πράσινης μετάβασης.

Η Ελλάδα θα λάβει συνολικά 4,77 έως 5,3 δισ. ευρώ έως το 2032 από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο ενώ το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νησιών περιλαμβάνει έργα και δράσεις 2,3 δισ. ευρώ για τον ενεργειακό και περιβαλλοντικό μετασχηματισμό των νησιών.

«Οι παραπάνω δεξαμενές εξηγούν τη βεβαιότητα με την οποία ο Πρωθυπουργός παρουσίασε τον στόχο. Το θετικό μομέντουμ υπάρχει και τα κεφάλαια είναι ορατά. Η αριθμητική, πάντως, θα κριθεί στην απορρόφηση, στην ωρίμανση των έργων και στην ταχύτητα εκτέλεσης» επισημαίνει έμπειρο στέλεχος της αγοράς που συνομιλεί με εγχώρια και διεθνή funds και επιχειρηματίες.

Πηγή ανησυχίας αποτελούν οι πολιτικές εξελίξεις σε Γερμανία και Γαλλία

Οι απειλές

Στον αντίποδα, η μεγαλύτερη απειλή στην επίτευξη του στόχου βρίσκεται έξω από την Ελλάδα. Μια σοβαρή αναταραχή στη διεθνή οικονομία ή στις αγορές θα μπορούσε να περιορίσει τη διάθεση ανάληψης κινδύνου, να ακριβύνει τη χρηματοδότηση και να οδηγήσει επιχειρήσεις σε αναβολή επενδυτικών αποφάσεων.

Στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, οι φόβοι αφορούν τις αποτιμήσεις γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη και το ενδεχόμενο δημιουργίας χρηματιστηριακής φούσκας. Μια απότομη διόρθωση θα επηρέαζε το διεθνές επενδυτικό κλίμα. Στην ίδια κατηγορία ανήκουν οι ανησυχίες για το δημόσιο χρέος, που μπορούν να προκαλέσουν νέες πιέσεις στις αγορές και στο κόστος χρήματος.

Την ίδια στιγμή, πηγή ανησυχίας αποτελούν οι πολιτικές εξελίξεις σε Γερμανία και Γαλλία. Ενδεχόμενη επικράτηση ακροδεξιών κομμάτων και η στάση τους απέναντι στην Ευρώπη θα μπορούσαν να δημιουργήσουν αβεβαιότητα στην οικονομική πολιτική, στις κοινές πρωτοβουλίες και στη ροή επενδυτικών κεφαλαίων.

Στο κάδρο μπαίνει και ο γεωπολιτικός παράγοντας. Η αντίδραση του Ταγίπ Ερντογάν στις πρωτοβουλίες της Ελλάδας, οι οποίες εμφανίζονται να περιορίζουν τον ρόλο της Τουρκίας, παραμένει δύσκολο να προβλεφθεί, ενώ στη Μέση Ανατολή η ένταση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ μπορεί να στείλει το πετρέλαιο έως τα 120 δολάρια, κατά την Goldman Sachs, οι δε επιθέσεις στη Μαύρη Θάλασσα πιέζουν τις εξαγωγές σιτηρών.

Πηγή: ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ (ΟΤ) – ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ