Χρυσός: η ζήτηση παραμένει ισχυρή

Ο χρυσός έκλεισε τον Σεπτέμβριο λίγο κάτω από τα 4200 δολάρια ανά ουγγιά, με πτώση πάνω από 8%, καθώς η άνοδος των αποδόσεων των αμερικανικών ομολόγων, η ενίσχυση του δολαρίου και η μείωση των θέσεων στην αγορά futures επιβάρυναν την τιμή.

Η εικόνα των επενδυτικών ροών, όμως, παραμένει ισχυρή, διότι τα ETFs χρυσού παγκοσμίως κατέγραψαν εισροές 10 δισ. δολαρίων, που αντιστοιχούν σε 67 τόνους.

Η πίεση στην τιμή είχε σαφή μακροοικονομική βάση. Η απόδοση του αμερικανικού 10ετούς ομολόγου αυξήθηκε κατά 53 μονάδες βάσης στο 5,3%, ενώ ο δείκτης δολαρίου ενισχύθηκε κατά 2%.

Ο χρυσός επηρεάζεται αρνητικά από αυτές τις μεταβολές, καθώς η άνοδος των αποδόσεων αυξάνει το κόστος ευκαιρίας της κατοχής ενός περιουσιακού στοιχείου χωρίς τόκο και ένα ισχυρότερο δολάριο καθιστά τον χρυσό ακριβότερο για επενδυτές που χρησιμοποιούν άλλα νομίσματα.

Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και η αγορά futures. Οι καθαρές θέσεις στο COMEX μειώθηκαν κατά περίπου 12 δισ. δολάρια ή 84 τόνους, ενώ οι θέσεις spread, δηλαδή οι ταυτόχρονες αντίθετες τοποθετήσεις σε συμβόλαια futures διαφορετικών λήξεων, μειώθηκαν κατά 22 δισ. δολάρια, ποσότητα που αντιστοιχεί σε 156 τόνους χρυσού.

Η έκταση της ρευστοποίησης δείχνει ότι οι πιο βραχυπρόθεσμες και μοχλευμένες θέσεις περιορίστηκαν σημαντικά μέσα στον μήνα, γεγονός που ενίσχυσε την καθοδική κίνηση της τιμής.

Την ίδια στιγμή, οι εισροές στα ETFs παρέμειναν έντονες.

Η Βόρεια Αμερική κατέγραψε τη μεγαλύτερη ζήτηση, ακολούθησαν η Ευρώπη και η Ασία, και έτσι η αγορά έδωσε ένα σαφές μήνυμα διαφοροποίησης ανάμεσα στους επενδυτές των παραγώγων και στους επενδυτές που διακρατούν χρυσό μέσω ETFs.

Η δεύτερη κατηγορία φαίνεται να διατηρεί πιο σταθερή έκθεση, επειδή ο χρυσός εξακολουθεί να λειτουργεί ως μέσο προστασίας απέναντι σε μακροοικονομικούς και δημοσιονομικούς κινδύνους.

Η Βρετανία προσφέρει το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Τα βρετανικά ETFs χρυσού προσέλκυσαν 54 τόνους στο τρίτο τρίμηνο και κατέγραψαν εισροές στις 12 από τις 13 εβδομάδες έως τις 25 Σεπτεμβρίου.

Με βάση τη σχέση των τελευταίων πέντε ετών μεταξύ των βρετανικών ροών και των ροών στις ΗΠΑ και στην υπόλοιπη Ευρώπη, εκτιμόταν ότι οι εισροές θα έπρεπε να διαμορφωθούν περίπου στους 18 τόνους. Κι όμως, η πραγματική ζήτηση ήταν κατά 36 τόνους υψηλότερη από την ιστορικά αναμενόμενη.

Η επίμονη αυτή ζήτηση συνδέεται χρονικά με την άνοδο του term premium στα βρετανικά κρατικά ομόλογα. Το term premium είναι η πρόσθετη απόδοση που ζητούν οι επενδυτές για να κρατήσουν ένα μακροπρόθεσμο ομόλογο και συνήθως αυξάνεται όταν ενισχύονται οι κίνδυνοι γύρω από τον πληθωρισμό, τα δημόσια οικονομικά και τη μελλοντική πορεία των επιτοκίων.

Από τον Ιούλιο και μετά, οι υπερβάλλουσες εισροές στα βρετανικά ETFs χρυσού κινήθηκαν παράλληλα με την άνοδο αυτού του premium, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι η ζήτηση σχετίζεται με αυξημένη ανησυχία για τη δημοσιονομική πορεία και την αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής.

Το ίδιο μοτίβο αρχίζει να εμφανίζεται και σε άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές αγορές, καθώς Γαλλία και Γερμανία καταγράφουν επίσης υψηλότερες αποδόσεις και αυξημένα term premia.

Οι εισροές σε χρυσό είναι ηπιότερες, όμως η κατεύθυνση παραμένει θετική. Αυτό ενισχύει την άποψη ότι η ζήτηση για χρυσό αποκτά ευρύτερο ευρωπαϊκό χαρακτήρα, επειδή οι επενδυτές αντιμετωπίζουν μεγαλύτερη αβεβαιότητα γύρω από το δημόσιο χρέος, τον πληθωρισμό και τη νομισματική πολιτική.

Ο Οκτώβριος θα λειτουργήσει ως επόμενο τεστ. Οι αγορές έχουν ήδη μειώσει τις προσδοκίες για νέα επιθετική σύσφιγξη από τη Fed, την Τράπεζα της Αγγλίας και την ΕΚΤ. Εφόσον οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων παραμείνουν υψηλές παρά αυτή τη μεταβολή στις προσδοκίες, η αγορά θα δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα σε δημοσιονομικούς κινδύνους και στο αυξημένο term premium.

Η εικόνα παραμένει υποστηρικτική για τον χρυσό, καθώς οι σταθερές εισροές στα ETFs δείχνουν ότι η επενδυτική ζήτηση διατηρείται ακόμη και σε περιβάλλον υψηλών αποδόσεων και ισχυρού δολαρίου.

Η βραχυπρόθεσμη μεταβλητότητα μπορεί να συνεχιστεί, επειδή οι συνθήκες στις αγορές ομολόγων και συναλλάγματος παραμένουν απαιτητικές.

Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, όμως, οι ανησυχίες για δημόσιο χρέος, πληθωρισμό και αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής ενισχύουν τον ρόλο του χρυσού ως μέσου διαφοροποίησης και προστασίας.

Ο Συμεών Μαυρουδής είναι Διαχειριστής Α/Κ και ιδιωτικών χαρτοφυλακίων στη Fast Finance ΑΕΠΕΥ