Με φόντο έναν μεγαλοπρεπή και εμβληματικό χώρο για την ελληνική επιχειρηματικότητα, το Παλιό Καπνεργοστάσιο, και εκλεκτούς καλεσμένους από τους χώρους του business, της οικονομίας, της πολιτικής, της ακαδημαϊκής κοινότητας, ο Οικονομικός Ταχυδρόμος γιορτάζει τα 100 χρόνια του, πραγματοποιώντας το διήμερο 7ο OT FORUM με θέμα «100 Χρόνια Οικονομικός Ταχυδρόμος – Από το 1926 στη Νέα Ψηφιακή Εποχή» στις 11 και 12 Ιουνίου.
Ο διευθυντής του ΟΤ Χρήστος Κολώνας και οι δημοσιογράφοι Γιώργος Μανέττας, Ελένη Στεργίου, Αθανασία Ακρίβου, Δημήτρης Μανιάτης, Αλεξάνδρα Φωτάκη, Γιάννης Αγουρίδης, Αλέξανδρος Κλώσσας, Αναστασία Γιάμαλη, υποδέχονται τους καλεσμένους του συνεδρίου σε ένα διήμερο διαλόγου για την οικονομία και τις επιχειρήσεις. Ο ΟΤ ανοίγει τα μικρόφωνα και τις κάμερες και διακεκριμένοι ομιλητές καταθέτουν προτάσεις και παρεμβαίνουν σε φλέγοντα θέματα, όπως για τις γεωπολιτικές κρίσεις, την πορεία της οικονομίας, το νέο πολιτικό σκηνικό στη χώρα, το ενεργειακό κόστος, το νέο παραγωγικό μοντέλο, την επόμενη ημέρα μετά το Ταμείο Ανάκαμψης, τις τραπεζικές χρηματοδοτήσεις, την επανεκκίνηση της βιομηχανίας, τα δίκτυα και την AI.
Η παλιά φρουρά θυμάται και συνδέει την ιστορία με το σήμερα
Την αυλαία του φόρουμ άνοιξαν εκπρόσωποι της παλιάς φρουράς του Οικονομικού Ταχυδρόμου. Βαριά ονόματα που άφησαν ανεξίτηλο αποτύπωμα στον έντυπο Οικονομικό Ταχυδρόμο και έδειξαν τον δρόμο της έγκυρης, ανεξάρτητης από κάθε είδους δεσμεύσεις και έγκριτης οικονομικής δημοσιογραφίας βρέθηκαν στο πρώτο πάνελ του 7ου OT FORUM: Δημήτρης Στεργίου, Αθανάσιος Παπανδρόπουλος, Παύλος Κλαυδιανός, Αντώνης Παπαγιαννίδης (με zoom) και ο Χρήστος Δόγας που έβαλε τη σφραγίδα του στην επανεκκίνηση με το ot.gr στη σύγχρονη εποχή της ψηφιακής ενημέρωσης. Ιφδιαίτερη στιγμή ήταν για όλους όσους παρακολουθούν το OT FORUM όταν αναγνώσθηκε το μήνυμα του Γιάννη Μαρίνου, ιστορική μορφή και μέγας καθοδηγητής του Οικονομικού Ταχυδρόμου.
«Συχνά τα πρωτοσέλιδα του ΟΤ διέφεραν προς όσα υποστήριζαζαν το ΒΗΜΑ και ΤΑ ΝΕΑ που επισημάνθηκε με σχολιασμό από άλλες εφημερίδες», τόνισε στο μήνυμά του ο Γιάννης Μαρίνος, δίνοντας το στίγμα του έντυπου ΟΤ. «Με τον καιρό», είπε μεταξύ άλλων, «ροστέθηκαν ιδιαίτερα ένθετα και στήλες στον Οικονομικό Ταχυδρόμο. Ετσι αγκαλιάστηκε από ένα ευρύτερο κοινό με αποτέλεσμα η κυκλοφορία του να υπερβεί εβδομαδιαίως τις 20.000 τεύχη. Διαβαζόταν από 100.000 αναγνώστες σε όλη την Ελλάδα».
«Ο ΟΤ ύψωσε τη σημαία του εξευρωπαϊσμού από την πρώτη στιγμή συντασσόμενος με τον Κωνσταντίνο Καραμανλή. Την προσπάθεια πολέμησαν όχι μόνοι αριστεροί, αλλά και ορισμένοι βιομήχανοι. Ο ΟΤ υποστήριξε τον υγιή ανταγωνισμό, αντετίθετο στις κρατικοποιήσεις και αντιτάχθηκε στα συνδικάτα που χαρακτήρισε “στρατό κατοχής”», εξήγησε ο Γιάννης Μαρίνος.
Ο ΟΤ δημοσίευε κάθε αντίθετη άποψη πριν της ασκήσει κριτική. Δεκάδες ήταν τα βραβεία που απονεμήθηκαν στο περιοδικό και στον διευθυντή του, τόνισε.
Ο Δημήτρης Στεργίου εξήγησε τι κατέστησε θεσμό τον Οικονομικό Ταχυδρόμο. «Για να καταξιωθεί στη δημόσια συνείδηση ένα έντυπο πρέπει να προσφέρει στο κοινωνικό σύνολο με την ενημέρωση. Τότε το έντπυπο παύει να είναι δημοσιογραφικό εργαλείο και γίνεται αποστολή. Και όπως είχε πει τότε ο Χρήστος Λαμπράκης στη μνημειώδη έκδοση του 1987, αυτή την αποστολή οι δημοσιογράφοι του ΟΤ τον έκαναν θεσμό ψύχαιμης ανάλυσης, κριτικής και συζήτησης. Αυτό ήταν για εμάς ένας έπαινος ζωντανός για τους συνεργάτες γιατί αυτόν τον σκοπό υπηρετήσαμε: την αποστολή και την ελεύθερη δημοσιογραφία».
«Ξεκίνησα το 1963», είπε παίρνοντας τον λόγο ο κ. Αθανάσιος Παπανδρόπουλος. Εχουμε τις εκλογές του Οκτωβρίου 1964 με διευθυντή τον Αθανάσιο Κανελλόπουλο που εκλέγεται βουλευτής στην Ηλεία. Αυτό δημιουργεί ένα διευθυντικό κενό. Επρεπε να το καλύψει κάποιος υπό προύποθέσεις που υπήρχαν στην αντίληψη του αείμνηστου Χρ. Λαμπράκη. Αναλαμβάνει ο Γιάννης Μαρίνος, ήδη συντάκτης από το 1954 στον ΟΤ, με μια νέα ομάδα δημοσιογράφων που είναι απεξαρτημένη πλήρως από κομματικά συστήματα. Αυτό ανοίγει νέους ορίζοντες στον ΟΤ ο οποίος προσθέτει στήλες, νέα κεφάλαια στις σελίδες του όπως είναι ο κόσμος των επιχειρήσεων και ανοίγεται σε ένα επιχειρηματικό κοινό το οποίο ενόψει με τη σύνδεσή μας με την τότε ΕΟΚ αναζητούσε πηγές και ύλη. Αυτό μας έδωσε ένα πολύ μεγάλο αίσθημα ευθύνης. Επρεπε να κοιτάμε το κοινό κατάματα και όχι να λέμε τι θέλει να διαβάσει ο αναγνώστης, αλλά αυτό που πρέπει να διαβάσει γιατί αυτό είναι για το καλό του», κατέληξε ο κ. Παπανδρόπουλος.
Ο Παύλος Κλαυδιανός τονίζει πως το κενό που υπήρχε στην οικονομική πληροφόρηση ήρθε να το καλύψει συστηματικά ο ΟΤ. «Ομως, δεν επωφελήθηκε από το μονοπώλιο αλλά το σεβάστηκε», επεσήμανε. «Κράτησε μια εγκυρότητα ώστε κάθε πολίτης που ήθελε μια εις βάθος ανάλυση της οικονομικής πραγματικότητας κατέφευγε στο ΟΤ. Επίσης, ήταν ανοιχτό περιοδικό στον διάλογο. Ηταν ανοιχτό και θεματολογικά. Αυτός που τον έπαιρνε δεν ήταν μόνο ένας μάνανζερ. Είχε για παιδεία, διεθνή επικαιρότητα, πολιτισμό, είχε μια ανοιχτότητα και πληρότητα και το κράτησε αυτό. Ο ΟΤ παρέμεινε ως έντυπο αναφοράς και όταν οι εφημερίδες ενέταξαν την οικονομία με ένθετα κ.λπ.», κατέληξε.
Ο κ. Παπαγιαννίδης περιγράφει πως όταν βρέθηκε εκτός ΟΤ πέρασε από πολλά έντυπα με διαφορετικούς μεταξύ τους πολιτικούς προσανατολισμούς. Εκεί, λέει, είδε τι σημαίνει το να μην έχεις προκατάληψη. «Ο Δημήτρης Στεργίου είναι ο άνθρωπος που κοιτούσε τα νούμερα: τράπεζες, ροές χρήματος, προύπολογισμός… Εμενε με καθήλωση στα νούμερα για να βγάλει περιεχόμενο και ερμηνείες. Ο ΟΤ ήταν ένας τρόπος αποκωδικοποίησης τι σημαίνουν τα νούμερα. Ο ΟΤ μίλησε για την επιχείρηση για το τι σημαίνει. Η μεταφορά από το τι είναι τα στοιχεία και τι σημαίνει το κάθε τι ήταν η ιδιαιτερότητα του ΟΤ με ενα πρόσθετο στοιχείο: το έκανε σταθερά. Αυτό ακολούθησε ο αναγνώστης», σημείωσε ο κ. Παπαγιαννίδης.
Ο Χρήστος Δόγας αναφέρθηκε στην επανεκκίνηση του ΟΤ με την ψηφιακή μορφή. Εξήγησε ότι «ήταν πολύ δύσκολη πρόκληση γιατί και οι προσδοκίες και το ενδιαφέρον του κοινού ήταν τεράστια πριν καν ξεκινήσουμε. Ο κόσμος είχε αναπτύξει πολύ ισχυρούς δεσμούς με τον ΟΤ. Το να ενισχύσεις τα ποιοτικά χαρακτηριστικά είναι το μεγάλο ζητούμενο».
Πρόσθεσε, δε, για τον ιστορικό έντυπο Οικονομικό Ταχυδρόμο: «Η παρεμβατικότητα του ΟΤ ήταν κλειδί επιτυχίας. Δεν είναι τυχαίο ότι οι ερωτήσεις που γίνονταν στη Βουλή είχαν αντλήσει από το περιεχόμενο του ΟΤ, ενώ λειτουργούσε σαν σεισμογράφος των εξελίξεων».
Ανδρουλάκης: Χρειάζεται πολιτική αλλαγή με προοπτική
«Πιστεύω ότι οι πολίτες δεν περνούν καλά» σημείωσε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, συζητώντας για τις πολιτικές προκλήσεις, τις αναπτυξιακές προτεραιότητες και τις προϋποθέσεις διασφάλισης της οικονομικής και κοινωνικής σταθερότητας σε ένα περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας.
Εκτίμησε ότι το αφήγημα Μητσοτάκη ότι μόνο αυτός φέρνει τη σταθερότητα δεν είναι πιστευτό από τη συντριπτική πλειοψηφία του ελληνικού λαού και υπογράμμισε ότι «εμείς προτείνουμε πολιτική αλλαγή με σιγουριά και προοπτική».
Ως κεντρικό ζήτημα, ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε την ανάγκη «να επανακτήσουμε την εμπιστοσύνη του ελληνικού λαού στην πολιτική. Το πρώτο μεγάλο θέμα λοιπόν για τη δημοκρατική παράταξη είναι να ακούνε οι άνθρωποι για την πολιτική και να μη γυρνούν την πλάτη».
Αναφορικά με τη Συνταγματική αναθεώρηση, ο κ. Ανδρουλάκης, επανέλαβε της θέση του ΠΑΣΟΚ για συναίνεση στη δεύτερη αναθεωρητική βουλή «για να μην μπορεί κανείς μόνος του να γράψει το άρθρο όπως θέλει».
Ερωτηθείς σχετικά, ο κ. Ανδρουλάκης, ανέλυσε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για την κοινωνική κατοικία με αξιοποίηση κονδυλίων από το Ταμείο Ανάκαμψης. «Εμείς προτείναμε χρηματοδοτικά εργαλεία. Προχθές λοιπόν προτείναμε και ένα καινούργιο. Από τα αδιάθετα κονδύλια του ταμείου ανάκαμψης να δοθούν στην επενδυτική τράπεζα και αυτή να υλοποιήσει τέτοια προγράμματα κοινωνικών κατοικιών με μόχλευση», είπε.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, εξαπέλυσε πυρά στην κυβέρνηση και για την ακρίβεια. Στάθηκε ιδιαίτερα στις τιμές των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων λέγοντας χαρακτηριστικά: «Υπάρχουν καρτέλ, θα τα σπάσει η κυβέρνηση; Είμαστε ξένοι στον τόπο μας Δεν μπορούμε πια να κάνουμε με αξιοπρέπεια διακοπές στην Ελλάδα».
«Στόχος του ΠΑΣΟΚ είναι η πολιτική αλλαγή και η ήττα της Νέας Δημοκρατίας. Αυτό θα υπηρετήσουμε. Αυτό αποφασίσαμε στο Συνέδριο. Έτσι θα πάμε στις εκλογές», είπε σε άλλο σημείο ο κ. Ανδρουλάκης, προσθέτοντας: «Ο Μητσοτάκης έχει ένα χαρακτηριστικό, είναι υπέρμετρα αλάζονας».
Σύμφωνα με τον κ. Ανδρουλάκη, «επί Μητσοτάκη, κλιμακώθηκε η διαφθορά, η ατιμωρησία. Παραμένουν πολύ μεγάλες οι δυσκολίες των πολιτών. Καλώ τους πολίτες να μας εμπιστευτούν για να κάνει η χώρα ένα άλμα μπροστά, γιατί αν κερδίσει η ΝΔ θα είναι άλμα στο κενό»
Για τον Αλέξη Τσίπρα, σχολίασε πως «είναι ένας πρώην πρωθυπουργός που τιμήθηκε και κρίθηκε από τον ελληνικό λαό και ο οποίος ηττήθηκε από τη ΝΔ με τη μεγαλύτερη διαφορά. Επιστρέφει με ένα ιδιότυπο τρόπο: Διαλύοντας το κόμμα που τον έκανε πρωθυπουργό».
Εξάρχου (AKTOR): Προϋπόθεση για επενδύσεις η πολιτική σταθερότητα
Για τον Κάθετο Διάδρομο, τις προμήθειες φυσικού αερίου στην Ευρώπη και τον κίνδυνο στο θέμα της επάρκειας, αλλά και για την πολιτική σταθερότητα ως προϋπόθεση για ξένες επενδύσεις στην Ελλάδα, μίλησε ο Αλέξανδρος Εξάρχου, πρόεδρος και CEO του Ομίλου AKTOR,.
Μιλώντας για τον Κάθετο Διάδρομο, ο κ. Εξάρχου είπε πως «το ζήτημα του LNG που κάνουμε μαζί με τη ΔΕΠΑ -γεγονός το οποίο σηματοδοτεί την εθνική προσπάθεια- είναι το εθνικό αποτύπωμα για τη χώρα».
Για τις MOU είπε ότι αναμένονται οι υπόλοιπες συμφωνίες, που θα ολοκληρωθούν πριν το τέλος του χρόνου ως οριστικές συμφωνίες, θα παρέχουν μια 20ετή διασφάλιση ποσοτήτων αμερικανικού LNG 5,5 – 7,5 TWh. Πρόσθεσε, δε, πως υπάρχει προοπτική να επεκταθεί και δυτικότερα, Σερβία, Κροατία κ.λπ.
«Στο διάστημα από 2026 έως 2030 θα μπορούμε να διακινούμε αμερικανικό LNG και ανατολικά στο πλαίσιο του Κάθετου Διαδρόμου και είναι το μεγάλο ζητούμενο της επόμενης περιόδου που δεν θα μπορεί να υπάρχει ρωσικό φυσικό αέριο», ανέφερε ο κ. Εξάρχου.
Για την ετοιμότητα της Ευρώπης, επεσήμανε ότι το 2022 αποδείχθηκε πως μπορεί κάποιος να χρησιμοποιήσει την ενέργεια ως όπλο εις βάρος της Ευρώπης όταν υπάρχει ενεργειακή εξάρτηση από έναν προμηθευτή. «Η Ευρώπη όπως πάντα δεν προετοιμάζεται για αυτό – βλέπει τον κίνδυνο να έρχεται αλλά δεν ενεργεί για να τον αποτρέψει», είπε χωρίς περιστροφές ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR.
Φέτος, όπως εξήγησε ο ίδιος, θα χρειαστεί να διασφαλιστούν ποσότητες. «Εχει κινηθεί η ΕΕ να διασφαλίσει ποσότητες από την Αμερική για φέτος και του χρόνου; Η απάντηση είναι πως όχι. Αρα φέτος θα έχουμε μια μεγάλη πληθωριστική πίεση εξαιτίας της πολύ υψηλής τιμής του LNG και του πετρελαίου. Θα γίνει προφανές ότι πρέπει να πάμε σε μια λογική ευρωομολόγου για να γίνει ανεκτό το κόστος. Το βλέπω αναγκαίο»,τόνισε. Και πρόσθεσε με έμφαση: «Δεν πιστεύω ότι η ΕΕ θα επιτρέψει μια πληθωριστική πίεση της τάξης του 10% – 12%. Ο μόνος τρόπος αντιμετώπισης είναι το ευρωομόλογο. Διαφορετικά η πληθωριστική πίεση στην βόρεια Ευρώπη ιδίως θα είναι πρωτοφανής. Θα έπρεπε να έχει ξεκινήσει ήδη η συζήτηση».
«Ολη η προσπάθεια που έκανε ο ελληνικός λαός και όλοι μας, τώρα αρχίζουν και αποδίδουν καρπούς. Συνεπώς εάν δεν δημιουργήσουμε την πολιτική σταθερότητα που πρέπει να διατηρήσουμε για να δημιουργήσουμε την πεποίθηση στους ξένους επενδυτές ότι δεν κινδυνεύουν τα χρήματα που θα επενδύσουν στην Ελλάδα το παιχνίδι θα χαθεί. Το να επανέλθουμε στο 2010 είναι πολύ εύκολο. Αν αισθανθούν ότι δεν μπορούν να επενδύσουν σε μια χώρα με προσήλωση στη δημοσιονομική πειθαρχία το να γυρίσουμε στο 2010 είναι πάρα πολύ εύκολο», προειδοποίησε κλείνοντας ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου.
Γεραπετρίτης: Η Ελλάδα έχει ανακτήσει το ανάστημά της
Για τις εξελίξεις που επανακαθορίζουν το διεθνές περιβάλλον και τον ρόλο της Ελλάδας σε μια περίοδο παγκόσμιων ανακατατάξεων, μίλησε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης.
Ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στις σχέσεις Ελλάδας – Τουρκίας αλλά και στο διαρκώς μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον τονίζοντας ότι τα ζητήματα της εξωτερικής πολιτικής είναι ιδιαίτερα σύνθετα και η υπεραπλούστευση ή ο λαϊκισμός μπορεί να αποδειχθούν ιδιαίτερα επικίνδυνες τακτικές.
Ειδικότερα, ερωτηθείς για τη συνάντηση που είχε με τον τούρκο ομόλογό του Χακάν Φιντάν στη Σόφια, ο κ. Γεραπετρίτης σημείωσε ότι «ευτυχώς ο πόλεμος περιορίζεται στα ΜΜΕ» και ότι «όλοι αντιλαμβανόμαστε τη σημασία να κρατούμε ανοιχτούς διαλόγους.
«Επιδιώκουμε την ηρεμία αλλά δεν είμαστε διατεθειμένοι να κάνουμε καμία υποχώρηση», δήλωσε ο κ. Γεραπετρίτης και πρόσθεσε ότι «η Ελλάδα έχει γεωπολιτικές συμμαχίες για να λειτουργεί προληπτικά και κατασταλτικά».
Στο ζήτημα των μεταναστευτικών ροών, ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στις αναταράξεις στην Αφρική που όπως είπε βιώνει σοκ, κάνοντας ιδιαίτερη μνεία στο Σουδάν και «τη χειρότερη ανθρωπιστική καταστροφή που συντελείται τις τελευταίες δεκαετίες».
Τέλος ο κ. Γεραπετρίτης κλήθηκε να απαντήσει για τον στόχο που έχει θέσει ο πρωθυπουργός περί αυτοδυναμίας στις επερχόμενες εκλογές και εάν αυτό το ενδεχόμενο απομακρύνεται εξαιτίας της εμφάνισης νέων κομμάτων.
«Εάν πιστέψουμε τις δημοσκοπήσεις, η κυβέρνηση μάλλον συντηρείται σε καλό επίπεδο δεδομένου ότι βρισκόμαστε ήδη επτά χρόνια στη διακυβέρνηση», είπε αρχικά ο κ. Γεραπετρίτης ενώ για την εμφάνιση νέων κομμάτων ανέφερε ότι «αισθάνεται ότι δεν είναι νέα».
Κικίλιας: Η θάλασσα μπορεί να είναι η διαφυγή του ονείρου, της ανάπτυξης και της επόμενης γενιάς
«Η ναυτιλία αποτελεί μια μοναδική γέφυρα συνεργασίας σε έναν αβέβαιο κόσμο και την κινητήριο δύναμη για την ελληνική και την παγκόσμια οικονομία», σημείωσε μεταξύ άλλων ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλης Κικίλιας στο 7ο OT FORUM.
Αναφερόμενος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, ο κ. Κικίλιας υπογράμμισε ότι πρόκειται για μια άκρως προβληματική κατάσταση. «Μας δυσκολεύει η αλήθεια είναι, γι’ αυτό και πρώτη μας μέριμνα είναι πώς θα γυρίσουν με ασφάλεια πίσω οι Ελληνες ναυτικοί».
Είναι αναπόφευκτες οι προεκτάσεις ενός τέτοιου πολέμου και όλοι επιθυμούμε την έξοδο από την κρίση στη Μέση Ανατολή, σημείωσε ο κ. Κικίλιας εκφράζοντας φόβους ότι όσο επεκτείνεται η κρίση, υπερπολλαπλασιάζονται τα προβλήματα στην οικονομία.
«Οι πόλεμοι αυτήν την ώρα σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή δημιουργούν πληθωριστικές τάσεις και μεγάλη πίεση στους μισθούς και στην ανταγωνιστικότητα, καθώς μάλιστα το 80% και πάνω του παγκόσμιου εμπορίου γίνεται διά θαλάσσης. Ολοι επηρεάζονται από τις συγκρούσεις αυτές, επηρεάζονται τα μεταφορικά και σε Ευρώπη και στην Ελλάδα, με αποτέλεσμα οι τιμές προϊόντων στο ράφι και συνακόλουθα στα νοικοκυριά να αυξάνονται».
«Η ελληνόκτητη ναυτιλία είναι πρώτη δύναμη στον κόσμο και αυτός μας δίνει ισχυρές διαπραγματευτικές δυνατότητες», τόνισε ο κ. Κικίλιας. «Η δυνατότητα τα πλοία να πλέουν ελεύθερα και να μην εμπλέκονται σε πολεμικά και πολιτικά σενάρια είναι θεμελιώδης».
«Πρέπει να οδηγήσουμε τα παιδιά σε μια άλλη οδό. Η θάλασσα μπορεί να είναι η διαφυγή της επιτυχίας, του ονείρου, της ανάπτυξης και της ευημερίας για την επόμενη γενιά. Είναι η στιγμή οι πολύ καλά πληρωμένες δουλειές στον τομέα της ναυτιλίας και η ανάγκη για παραπάνω κοσμο, να δώσουν ώθηση στην παρότρυνση στην ελληνική οικογένεια», σημείωσε ο κ. Κικίλιας.
Δένδιας: Η χώρα αντιμετωπίζει διακηρυγμένη απειλή από την Τουρκία
Πολλαπλά μηνύματα έστειλε μιλώντας στο OT FORUM ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας ο οποίος αναφέρθηκε στις τουρκικές απειλές, στο θαλάσσιο ουκρανικό drone με τα εκρηκτικά αλλά, τις πολιτικές εξελίξεις αλλά και τις επικείμενες εκλογές.
Αναφερόμενος στην Τουρκία μίλησε για το πρόσφατο περιστατικό παρενόχλησης του αεροσκάφους που επέβαινε ο υπουργός Άμυνας, κάνοντας λόγο για ένα δυσάρεστο επεισόδιο.
«Νομίζω η Τουρκία δεν είχε λόγο να το κάνει, ούτε είχε λόγο να σηκώσει F-16» σημείωσε χαρακτηριστικά ο κ. Δένδιας για να προσθέσει ότι «είναι δουλεία της ΕΕ να τοποθετηθεί με τρόπο που να προστατεύει τον ενιαίο ευρωπαϊκό χώρο».
Σημείωσε δε, ότι δεν πρόκειται να παίξει το παιχνίδι των Τούρκων με δηλώσεις ώστε να οξυνθεί και άλλο η κατάσταση.
Αναφορικά με το νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Παρτίδα», ο Νίκος Δένδιας τόνισε ότι «θα ήλπιζα να μην έρθει. Φανταστείτε, η Ελλάδα να καταθέσει ένα νομοσχέδιο αύριο στη Βουλή των Ελλήνων και να τοποθετήσει τα ελληνικά σύνορα κάπου, ας πούμε, στη μέση του τουρκικού γεωγραφικού χώρου», ήταν το πρώτο σχόλιο του υπουργού.
Όπως είπε, «η χώρα αντιμετωπίζει διακηρυγμένη απειλή. έχει διατυπωθεί, είναι σαφής και διατυπωμένη και αναφέρεται σε πόλεμο» ενώ πρόσθεσε ότι βλέπει να διευρύνεται από την άλλη πλευρά το πεδίο των διεκδικήσεων.
Σχετικά με το πρόσφατο περιστατικό με το ουκρανικό θαλάσσιο drone που βρέθηκε στη Λευκάδα, είπε μεταξύ άλλων ότι «εγώ εξέλαβα την συγγνώμη της ουκρανικής πλευράς σαν διαβεβαίωση ότι τέτοιο πράγμα δεν πρόκειται να ξανασυμβεί».
Για την εκλογική αναμέτρηση σημείωσε μεταξύ άλλων ότι «εδώ και μερικούς μήνες, όχι πολλούς μήνες, τόσο στην Κομοτηνή που δεν παρατηρήθηκε τόσο, όσο και στο Αγρίνιο, αλλά και στο συνέδριό μας εδώ και δύο-τρεις βδομάδες, τοποθετήθηκα ευθέως λέγοντας ότι η δημοσκοπικές μας επιδόσεις θα πρέπει να είναι πηγή προβληματισμού».
Ο υπουργός Άμυνας σημείωσε ακόμη πως «χάρηκα πάρα πολύ που χθες ο πρωθυπουργός ξεκάθαρα μίλησε για πρώτη κάλπη και για αυτοδυναμία της Νέας Δημοκρατίας».
Κατά τα λοιπά, ο υπουργός Άμυνας αναφέρθηκε στην παραγωγή drones στο εργοστάσιο στη Μαλακάσα.
«Αύριο το πρωί θα ξεκινήσουν οι εργασίες της κατασκευής του τρίτου αλλά μεγάλου, πολύ πιο μεγάλου από τα προηγούμενα, εργοστασίου αυτόνομων drones, των ενόπλων δυνάμεων».
Όπως είπε, «θα έχει τη δυνατότητα να κατασκευάζει δεκάδες χιλιάδες FPV το χρόνο. Και επίσης αυτόνομα drones στη θάλασσα και αυτόνομα drones στον αέρα κατηγορίας 2. Τα FPV είναι κατηγορίας 1. Και σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα και κατηγορίας 3. Όλα ελληνικής σχεδίασης, τα οποία θα διασφαλίσουν φτηνή πρόσβαση σε τεχνολογία. Θα κάνουμε ότι πρέπει για να μπορούμε να παράξουμε σε χαμηλό κόστος με 3D printers αυτά τα οποία χρειαζόμαστε».
Λαζαράκου: Πώς το Euronext, η τεχνητή νοημοσύνη και οι νέες εισαγωγές αλλάζουν την ελληνική κεφαλαιαγορά
Στη νέα εποχή που διαμορφώνεται για την ελληνική κεφαλαιαγορά μετά την ένταξη του Χρηματιστηρίου Αθηνών στο δίκτυο του Euronext αναφέρθηκε η πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, Βασιλική Λαζαράκου.
«Οι ελληνικές εταιρείες αποκτούν πολύ μεγαλύτερη ορατότητα στο διεθνές επενδυτικό κοινό, ενώ η αυξημένη προβολή συνδέεται άμεσα με τη ρευστότητα και την προσέλκυση περισσότερων επενδυτών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενη στον ρόλο της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς στο νέο περιβάλλον, εξήγησε ότι η ελληνική εποπτική αρχή θα ενισχύσει τη συνεργασία και τον συντονισμό της με τις αντίστοιχες αρχές των υπόλοιπων επτά χωρών του Euronext. Όπως είπε, η εποπτεία κάθε αγοράς παραμένει στην αρμοδιότητα της εθνικής αρχής, ωστόσο η λειτουργία μιας κοινής ευρωπαϊκής πλατφόρμας απαιτεί στενότερο συντονισμό και κοινές εποπτικές δράσεις.
Η πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς στάθηκε ιδιαίτερα και στον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης, την οποία χαρακτήρισε «τη νέα επανάσταση» για τις κεφαλαιαγορές και το χρηματοπιστωτικό σύστημα. Όπως επισήμανε, η ταχύτητα παραγωγής, αξιολόγησης και αξιοποίησης της πληροφορίας έχει αυξηθεί θεαματικά, γεγονός που μετασχηματίζει τόσο τη λειτουργία των αγορών όσο και τον τρόπο άσκησης της εποπτείας.
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ολοκληρώνει το πρόγραμμα ψηφιακού μετασχηματισμού της με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στις γεωπολιτικές προκλήσεις και τις επιπτώσεις τους στις διεθνείς αγορές, σημειώνοντας ότι η αυξημένη μεταβλητότητα, το ενεργειακό κόστος και οι πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν σημαντικοί παράγοντες αβεβαιότητας.
Ωστόσο, όπως υπογράμμισε, η ελληνική αγορά εμφανίζει αξιοσημείωτες αντοχές.
Τζαννετάκης (Motor Oil): «Κλειδιά» η διαφοροποίηση μείγματος και η εξωστρέφεια
Για την εξαιρετικά επιτυχημένη έκδοση ευρωομολόγου της Motor Oil, αλλά και πώς εν μία νυκτί η εταιρεία άλλαξε πηγές τροφοδοσίας όταν έκλεισαν τα Στενά του Ορμούζ λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, μίλησε ο αναπληρωτής CEO της Motor Oil, Πέτρος Τζαννετάκης, στο 7ο OT FORUM με θέμα «100 Χρόνια Οικονομικός Ταχυδρόμος – Από το 1926 στη Νέα Ψηφιακή Εποχή», που πραγματοποιείται στο Παλιό Καπνεργοστάσιο.
Μιλώντας για το ευρωομόλογο που εξέδωσε η Motor Oil, είπε ότι ήταν δύσκολη έκδοση για έπεσε σε μια εποχή ιδιαιτέρως ασταθή. Εξήγησε πως η εταιρεία επέλεξε το ευρωομόλογο αντί για τραπεζικό δανεισμό επειδή, όπως είπε, «όταν βγάλαμε το πρώτο ομόλογο το 2014 είδαμε ότι αυτό το ευρωομόλογο είναι μια σφραγίδα, μια πιστοποίηση αναγνωρισιμότητας της δουλειάς που κάνεις, στο εξωτερικό. Αρα είναι σημαντικό για διεθνοποιημένες ελληνικές εταιρείες να μπορούν να κάνουν ευρωομόλογο, να έχουν διεθνείς εκδόσεις.
Σχολιάζοντας το πώς ανταποκρίθηκε η Ευρώπη στα νέα ενεργειακά δεδομένα που δημιούργησε ο πόλεμος στην ουκρανία το 2022 και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ τώρα, ο κ. Τζαννετάκης είπε χαρακτηριστικά: «Η Ευρώπη έχει Βορρά, μέση και Νότο. Ο Βορράς έχει φυσικό αέριο και πετρέλαιο. Αρα είναι ανεξάρτητος και αυτάρκης. Το κέντρο έχει κάρβουνο από το οποίο θέλει να φύγει. Η εξάρτηση από έναν προμηθευτή, όπως τη Ρωσία, αποδείχθηκε ότι ήταν λάθος. Ο Νότος λόγω Μεσογείου και θαλασσίων δρόμων μπορούσε κάπως καλύτερα να προμηθεύεται. Στρατηγικά η Ευρώπη δεν είχε κεντρική πολιτική. Η Γερμανία είχε εξάρτηση από τη Ρωσία, η Γαλλία πυρηνική ενέργεια και δεν χρειαζόταν κανέναν. Αποδείχθηκε από αυτήν την κρίση ότι η Ευρώπη δεν ήταν συντονισμένη».
Σχετικά με τη στρατηγική της Motor Oil, ο αναπληρωτής CEO της εταιρείας είπε μεταξύ άλλων δίνοντας το στίγμα: «Σχεδόν εν μια νυκτί αλλάξαμε εντελώς τις πηγές τροφοδοσίας: λίγο με αγωγό από Ιράκ, Αμερική, Λιβύη, Αιγυπτο, Σαουδική Αραβία, Νορβηγία και προχωράμε».
Αθανασόπουλος (Olympia Group): Η Ελλάδα χρειάζεται να παράγει
Για το παρόν και το μέλλον της ελληνικής και ευρωπαϊκής βιομηχανίας, υπό το πρίσμα των κρίσιμων γεωπολιτικών εξελίξεων, αλλά και πώς βλέπει τη μετεξέλιξη του παραγωγικού μοντέλου στην Ελλάδα, μίλησε ο κ. Ανδρέας Αθανασόπουλος, διευθύνων σύμβουλος του Olympia Group.
Ερωτηθείς κατ’ αρχάς για την ασφάλεια και την επάρκεια στην Ευρώπη στο πλαίσιο ραγδαίων διεθνών εξελίξεων, ο κ. Ανδρέας Αθανασόπουλος, παρομοίασε την Ευρώπη «με τον μαθητή που είναι διαρκώς μεταξεταστέος», εξηγώντας ότι συνειδητά έβαλε άλλους να παράγουν για τον εαυτό της και «όταν ξύπνησε από τον λήθαργο και είδε ότι αυτό έχει πολλά προβλήματα και ότι βρεθήκαμε σε ένα καθεστώς παγκοσμιοποίησης με ισχυρούς πόλους σε τοπικό επίπεδο, απάντηση ήταν τα report Ντράγκι και Λέτα…».
Ο κ. Αθανασόπουλος υπογράμμισε ότι «η Ευρώπη δεν έχει πάρει τα μαθήματά της», να κατανοήσει ότι «υπάρχει οικονομικός πόλεμος» και κατά συνέπεια ότι «χρειάζεται αντίστοιχης στάθμης αποφασιστικότητα».
Αναφορικά με την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπη, ο CEO του Olympia Group επεσήμανε μεταξύ άλλων ότι «θα πρέπει να διαλέξουμε τους τομείς όπου είμαστε πολύ καλύτεροι: π.χ. αεροναυπηγική, φαρμακοβιομηχανία. Θα πρέπει, όμως, να φύγουν κάποια σύνδρομα. Δεν μπορεί για παράδειγμα η Ευρώπη να γίνει Κίνα. Να αμείβονται δηλαδή οι εργαζόμενοι για 8 ώρες και να δουλεύουν 16».
Σε ό, τι αφορά την αλλαγή παραγωγικού μοντέλου στην Ελλάδα, είπε: «Για μένα το ζήτημα είναι ότι η Ελλάδα πρέπει να παράξει και να έχει προστιθέμενη αξία», τόνισε, υπογραμίζοντας πως αλλαγή παραγωγικού μοντέλου σημαίνει «να διαβάσουμε τις αγορές και τις προκλήσεις και να εστιάσουμε».
Η χώρα κατά τον κ. Αθανασόπουλο πρέπει να εστιάσει στους εθνικούς πρωταθλητές, να αποκωδικοποιηθεί πώς και γιατί έγιναν επιτυχημένες επιχειρήσεις με σαφή εξαγωγικό προσανατολισμό. «Αλλαγή παραγωγικού μοντέλου δεν είναι η επιστροφή στο παρελθόν, αλλά να διαβάσουμε και να εστιάσουμε για να πάμε μπροστά», τόνισε.
Καραμούζης (ΕΤΕ): Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι θωρακισμένο και ισχυρό
Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι θωρακισμένο, ισχυρό και μπορούμε και δίνουμε σημαντικά χρήματα για σημαντικές επενδύσεις, είπε ο Βασίλης Καραμούζης, Γενικός Διευθυντής Εταιρικής και Επενδυτικής Τραπεζικής στην Εθνική Τράπεζα Ελλάδος.
Ο Β. Καραμούζης αναφέρθηκε στο δύσκολο περιβάλλον στο οποίο δραστηριοποιούνται οι ελληνικές επιχειρήσεις μετά από την ελληνική οικονομική κρίση, την πανδημία COVID, τις γεωπολιτικές κρίσεις και παρόλα αυτά η διάθεση που έχουν για επένδυση είναι σημαντική
«Έχουμε ένα backdoor από τα τελευταία 7 χρόνια το οποίο είναι θετικό για επενδύσεις», πρόσθεσε ο Β. Καραμούζης.
Αναφερόμενος στη ΔΕΗ όπου η ΕΤΕ ήταν σύμβουλος στο ελληνικό βιβλίο στην πρόσφατη ΑΜΚ, είπε ότι αυτό που μέτρησε σημαντικά ήταν το όραμα, το σχέδιο, η δυνατή διοίκηση και ένα πλάνο το οποίο μπορεί ένας επενδυτής και να καταλάβει και να ενστερνιστεί, και ότι τέτοια εοιχειρηματικά σχέδια μπορούν να σηκώσουν πάρα πολλά χρήματα στο χρηματιστήριο.
Αναφερόμενος στο τι πρέπει να βελτιωθεί στην Ελλάδα, αφού εκτίμησα ότι τα δίκτυα των τραπεζών και των χρηματιστηριακών έχουν γίνει πολύ καλά στο να βρίσκουν επενδυτές, τόνισε ότι η θεσμική αγορά στην Ελλάδα είναι ακόμα πολύ μικρή.
Σε σχέση με το σχέδιο που πρέπει να ακολουθούν οι ελληνικές εταιρείες ώστε να ανταπεξέλθουν στις πολλαπλές προκλήσεις σε ενεργειακό, γεωπολιτικό επίπεδο, απαιτούνται μακροπρόθεσμος σχεδιασμός, ισχυρή διοίκηση, ισχυρή κεφαλαιακή διάρθρωση, εξωστρέφεια και ανθρώπινο κεφάλαιο.
Όσον αφορά στον ρόλο που μπορούν να παίξουν οι τράπεζες για να βοηθήσουν τις επιχειρήσεις, ο Β. Καραμούζης τόνισε:
«Το παλιό μοντέλο one size fits all έχει πεθάνει. Πρέπει οι τράπεζες να μπαίνουν έντονα μέσα στην επιχείρηση, να καταλαβαίνουμε τις ανάγκες της, και ανάλογα με την επιχείρηση να λειτουργούμε διαφορετικά».
Χατζάκου, Κίκιζας, Καργαρώτος: Η ελληνική βιομηχανία είναι εδώ και συμβάλλει παντού
Για τον τρόπο που οι ελληνικές βιομηχανίες ενδυναμώνουν την εξωστρέφεια και το κοινωνικό τους αποτύπωμα μίλησαν η Μαίρη Χατζάκου, πρόεδρος της ΜΕΒΓΑΛ, ο Αλέξανδρος Κίκιζας, πρόεδρος και CEO της Μέλισσα – Κίκιζας, και Ιάκωβος Καργαρώτος, αντιπρόεδρος της Παπαστράτος.
«Οι οικογενειακές επιχειρήσεις έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά: δυναμικό αξιακό υπόβαθρο που οφείλουν να έχουν οι επειχειρήσεις αυτές – ίσως να πρέπει να παραμένει ίδιο σε βάθος χρόνου και να μην μεταβάλλεται-, μακροχρόνια σχεδιασμό και στατηγική προσέγγιση«, σημείωσε ο κ. Κίκιζας, ο οποίος επισήμανε τη σημασία των νέων ταλέντων και της γνώσης που τα συνοδεύουν, τη συνεχή ανάγκη προσαρμογής αλλά και την εταιρική και κατά συνέπεια οικογενειακή διακυβέρνηση.
«Συνεχίζουμε μέχρι σήμερα με το ίδιο όραμα του ιδρυτή Κωνσταντίνου Χατζάκου για την παραγωγή προϊόντων και για την Ελλάδα και για όλο τον κόσμο, με γνώμονα την ποιότητα σαφώς, αλλά πρέπει να μπορούμε να μπαίνουμε κάθε μέρα στο σπίτι του καταναλωτή με είδη που είναι value for money. Για να είμαστε ανταγωνιστικοί, εξάλλου πρέπει τα προϊόντα μας να στηρίζονται στην ποιότητα, την καινοτομία και τη διαφορετικότητα. Είμαστε για τα δύσκολα – το έχουμε αποδείξει 75 χρόνια», πρόσθεσε η κα. Χατζάκου.
Λιάκος: Χρειάζεται πλέγμα προτάσεων για την ελληνική οικονομία
Για τα επόμενα βήματα της ελληνικής οικονομίας και τις προοπτικές μετά το RRF μίλησε ο οικονομολόγος Δημήτρης Λιάκος.
Αναφερόμενος στην πορεία που έχει διανύσει η ελληνική οικονομία μετά και την έξοδο από τα μνημόνια, ο κ. Λιάκος σημείωσε ότι όντως παρατηρείται ανάκαμψη μακροοικονομικά, καθώς έχουν αυξηθεί οι επενδύσεις και το δημόσιο χρέος έχει πέσει.
Από την άλλη πλευρά, ο ίδιος επεσήμανε ότι υπάρχει ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας που νιώθει ότι οι ανισότητες αυξάνονται, κάτι που φαίνεται τόσο από την πρόσφατη έρευνα που εκπόνησε το ΙΟΒΕ όσο και από τον πληθωρισμό.
«Αν το δούμε υπό όρους ενέργειας, σούπερ μάρκετ, στέγασης, φαίνεται ότι έχουμε φτάσει στο σημείο όπου κάτι πρέπει να αλλάξει. Πρέπει να εφεύρουμε μηχανισμούς αναδιανομής, ώστε τα στοιχεία της ανάκαμψης να διαχυθούν στην κοινωνία», πρόσθεσε.
Σε ερώτηση για τον τρόπο με τον οποίο το κόμμα ΕΛ.Α.Σ. του Αλέξη Τσίπρα θα απαντήσει στον «πληθωρισμό της τσέπης», ο Δημήτρης Λιάκος τόνισε ότι τέτοια ζητήματα απαιτούν ένα πλέγμα προτάσεων.
«Στο ζήτημα της στέγης πρέπει να δεις τι έχουν κάνει άλλες χώρες όπως η Ισπανία. Έπειτα, η κερδοσκοπεία δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί χωρίς ελέγχους», ανέφερε, προσθέτοντας ότι πρέπει να δοθεί έμφαση και στη μεγάλη φορολόγηση της μισθωτής εργασίας.
Σάρδη (Energean): Είμαστε έτοιμοι για την γεώτρηση – ορόσημο στο Block 2
«Ετοιμαζόμαστε όχι μόνο για την πρώτη γεώτρηση στην Ελλάδα ύστερα από 40 χρόνια, αλλά για μια γεώτρηση ορόσημο με στόχο την ενεργειακή αυτάρκεια της χώρας», τόνισε η Κατερίνα Σάρδη, Country Manager και Διευθύνουσα Σύμβουλος της Energean στην Ελλάδα.
«Εχουμε κλείσει το γεωτρύπανο και το αναμένουμε μεταξύ Φεβρουαρίου – Μαρτίου του 2027», πρόσθεσε για τη γεώτρηση στο Block 2 η κα. Σάρδη.
«Έχουμε επενδύσει πολλά σε αυτή τη γεώτρηση, η οποία θα διαρκέσει 60-70 ημέρες. Αρα από τις αρχές Φεβρουαρίου, υπολογίζουμε μέχρι τον Απρίλιο περίπου».
Σημείωσε πως αυτήν τη στιγμή περίπου το 1/3 των αναγκών της Ελλάδας καλύπτεται από LNG, ένα μεγάλο ποσοστό εξακολουθεί να καλύπτεται από τη Ρωσία και από άλλες πηγές, όπως ο ΤΑP.
«Στο πλαίσιο της απεξάρτησης από το ρωσικό αέριο μένει ένα κενό τροφοδοσίας. Είναι πολύ σημαντικό να καλυφθεί αυτό το κενό από εγχώρια παραγωγή».
Σε αυτό έχει συμβάλει η παρουσία στο σχήμα της Energean η Exxon Mobil, αλλά και η είσοδος της Chevron στο upstream.
Βέττας – Ανδρέου – Μπανίλα: Το permacrisis ωθεί σε επανασχεδιασμό τις ελληνικές επιχειρήσεις
Στο ερώτημα πώς το permacrisis αλλάζει την οικονομία και τις επενδύσεις και πώς η χώρα μας θα κερδίσει το στοίχημα για το νέο παραγωγικό μοντέλο κλήθηκαν να απαντήσουν οι Νίκος Βέττας, Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών και Καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Κυριάκος Ανδρέου Partner, Senior Advisor on Strategy & Markets in PwC Greece, και Αργυρώ Μπανίλα, Βοηθός Γενική Διευθύντρια Ειδικών Πιστοδοτήσεων και Επενδυτικής Τραπεζικής στην Εθνική Τράπεζα.
«Η δυναμική της ελληνικής οικονομίας είναι σιγά σιγά να φύγει από την πιο έντονη μεγένθυση που είχε μετά την κρίση (…) και πλέον μπροστά μας έχουμε μια πορεία η οποία είναι λιγότερο εύκολη στο να μεγαλώνει η οικονομία, γιατί για να μεγαλώσει θα πρέπει να ψάξει εναλλακτικούς τρόπους», τόνισε ο Ν. Βέττας επισημαίνοντας ότι «θα πρέπει να βρει έναν καλύτερο τρόπο να διασυνδεθεί με την ευρωπαϊκή και την παγκόσμια οικονομία, που και οι ίδιες αλλάζουν».
Aναφερόμενος στο θέμα των κρίσεων, ο κ. Βέττας τόνισε ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για να μην κάνει κανείς κάτι επειδή ήρθε κρίση ή έρχεται κρίση.
Στο ερώτημα πόσο έχει αλλάξει το τελευταίο διάστημα η διαρκής κρίση τη στρατηγική και τις αποφάσεις των εταιρειών, ο Κ. Ανδρέου υπογράμμισε ότι «ζούμε μια πρωτόγνωρη περίοδο όπου η αλλεπάλληλες κρίσεις έχουν ενισχύσει σημαντικά την αβεβαιότητα και την ανασφάλεια. Η βασική αλλαγή είναι ότι οι επιχειρήσεις για πολλές δεκαετίες είχαν συνηθίσει να λειτουργούν σε ένα περιβάλλον όπου η κανονικότητα ήταν η φυσιολογική συνθήκη. Πλέον οι κρίσεις είναι η νέα κανονικότητα. Άρα οι επιχειρήσεις έχουν ένα μεγάλο πρόβλημα να κάνουν ένα μακροχρόνιο σχεδιασμό».
Απαντώντας στο ερώτημα εάν το permacrisis έχει οδηγήσει τις επιχειρήσεις στην αλλαγή των business plan και ποιες είναι αυτές οι αλλαγές, η Α. Μπανίλα ήταν ξεκάθαρη ότι δεν έχει αλλάξει ο προσανατολισμός των ελληνικών επιχειρήσεων αναφορικά με την προσήλωσή τους στο να υλοποιήσουν τα επιχειρηματικά τους σχέδια.
«Περισσότερο στην αιτία του PermaCrisis βλέπουμε έναν επανασχεδιασμό και μια επανατοποθέτηση, ένα reinvention, σε μια πιο στρατηγικά δομημένη πραγματικότητα, είπε μεταξύ άλλων η κα Μπανίλα.
Βλασταράκης: Από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την Ελλάδα το δημογραφικό
«Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την Ελλάδα είναι σήμερα το δημογραφικό, καθώς δεν υπάρχει οικονομικό μέγεθος που να μην επηρεάζεται από αυτό» υπογράμμισε ο Γενικός Διευθυντής Marketing & Εταιρικής Επικοινωνίας Ομίλου Eurobank Μιχάλης Βλασταράκης.
Όπως ανέφερε, στο πλαίσιο της σταθερής ενασχόλησης της Eurobank με το ζήτημα του δημογραφικού, η τράπεζα χρηματοδότησε πριν τέσσερα χρόνια μελέτη του ΙΟΒΕ, στο βασικό σενάριο της οποίας προβλέπεται χαμηλότερη παραγωγικότητα, πτώση αριθμού μαθητών στα σχολεία κατά 30% καθώς και μείωση 30% στο ΑΕΠ της χώρας.
Για τον λόγο αυτό, η Eurobank ανέλαβε σειρά πρωτοβουλιών με έμφαση την ακριτική Ελλάδα. «Δεν προσπαθήσαμε να λύσουμε το πρόβλημα αλλά να φωτίσουμε περιοχές όπου χρειάζονται πρωτοβουλίες», εξήγησε ο Μιχάλης Βλασταράκης, προσθέτωντας: «Κάθε μας δράση γίνεται χέρι χέρι με το νεοσύστατο Υπουργείο Οικογένειας και Κοινωνικής Συνοχής».
Σχετικά με τις νέες δράσεις της Eurobank για το δημογραφικό στον Έβρο, ο κ. Βλασταράκης έκανε ειδική αναφορά στο οικιστικό συγκρότημα στην Ορεστιάδα «το οποίο προορίζεται για τη στέγαση εκπαιδευτικών και γιατρών, ώστε να εξυπηρετήσουν τα χωρία της περιοχής».
Κωνσταντίνα Μπότσιου, η Μαριλένα Κοππά και η Ινώ Αφεντούλη: Οι γεωπολιτικές ισορροπίες, ο Τραμπ και οι σχέσεις Ευρώπης – ΗΠΑ
Ο ρόλος της Ελλάδος στο νέο διεθνές περιβάλλον, οι γεωπολιτικές ισορροπίες, ο Ντόναλντ Τραμπ και οι σχέσεις με Ευρώπη και ΗΠΑ τέθηκαν στο επίκεντρο του 7ου OT FORUM.
Η καθηγήτρια Πολιτικής Ιστορίας και Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Κωνσταντίνα Μπότσιου, ανέφερε ότι η Ρωσία παραμένει μια κραταιά υπερδύναμη. «Στην Ουκρανία θα έχουμε ρωσικά κατεχόμενα και το μοντέλο είναι έτοιμο: Κύπρος», τόνισε η κ. Μπότσιου.
Ακολουθούμε μια μονόπατη πολιτική υποστήριξης του καθεστώτος Νετανιάχου. Δεν ξέρουμε ποια θα είναι η αντίδραση των εταίρων μας στον Νετανιάχου όταν θα τελειώσει ο πόλεμος. Είναι λανθασμένη η εξωτερική μας πολιτική σε αυτό το επίπεδο. Έχουμε κάθε συμφέρον να έχουμε στη Μέση Ανατολή μια εξισορροπητική σχέση», πρόσθεσε.
Η καθηγήτρια Συγκριτικής Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Μαριλένα Κοππά, επισήμανε για το ζήτημα της Μέσης Ανατολής πως «το ζήτημα του Ισραήλ είναι καίριο. Οδήγησε με το καθεστώς Νετανιάχου στη σιωπή σε μια πρωτοφανή για τα δεδομένα της Ευρώπης γενοκτονία. Δεν έχει κανένα περιθώριο (σ.σ. η Ελλάδα) να κρατάει αυτή τη θέση».
Ερωτηθείσα για το δόγμα Τραμπ, η ειδική σύμβουλος, επικεφαλής Παρατηρητηρίου Γεωπολιτικής και Διπλωματίας – ΕΛΙΑΜΕΠ, Ινώ Αφεντούλη, τόνισε πως «οι ΗΠΑ πάντα επωφελούνταν από τις συμμαχίες τους. Αν ο Τραμπ δεν ήταν τόσο κάθετα αντίθετος με την Ευρώπη, ενδέχεται να τον είχε βοηθήσει στο Ιράν. Αποδεικνύεται ότι η επιχείρηση δεν μπορεί να αποδώσει αυτά που ανέμενε η Αμερικανική προεδρία».
Σταμπουλίδης: Το Υπερταμείο ως επιταχυντής ανάπτυξης
Το Υπερταμείο αναδεικνύεται σε βασικό εργαλείο ανάπτυξης για τη χώρα, με έμφαση στην περιφέρεια, την ωρίμανση μεγάλων έργων και την αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας, τόνισε ο Αναπληρωτής CEO Παναγιώτης Σταμπουλίδης.
Η συμβολή του φορέα είναι καθοριστική σε παρεμβάσεις που αφορούν υποδομές, υγεία, πολιτική προστασία και μεταφορές, με σημαντικό μέρος των επενδύσεων να κατευθύνεται εκτός Αττικής.
Ο κ. Σταμπουλίδης σημείωσε ότι η περιφέρεια υστερεί παραδοσιακά σε δείκτες ανάπτυξης, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τη συμβολή φορέων που διαθέτουν άμεση σχέση με έργα και υποδομές στην περιφέρεια. Όπως είπε, το Υπερταμείο βρίσκεται ανάμεσα στους λίγους οργανισμούς που έχουν τη δυνατότητα να συνδέουν τον σχεδιασμό με την υλοποίηση παρεμβάσεων σε νοσοκομεία, κέντρα υγείας, λιμενικές εγκαταστάσεις και έργα πυρασφάλειας.
Στο πλαίσιο αυτό, τόνισε ότι από συνολικό προϋπολογισμό 2,9 δισ. ευρώ, περίπου 1 δισ. κατευθύνθηκε στην περιφέρεια. Η κατανομή αυτή, όπως υποστήριξε, ενισχύει τον αναπτυξιακό ρόλο του Υπερταμείου, το οποίο λειτουργεί ταυτόχρονα ως επιταχυντής έργων και ως μέτοχος που δημιουργεί υπεραξία για το Δημόσιο και την οικονομία.
Σύμφωνα με τον Αναπληρωτή CEO, το Υπερταμείο βρίσκεται στη φάση παράδοσης έργων αντίστοιχης αξίας με τον αρχικό προϋπολογισμό, επιβεβαιώνοντας ότι ο στόχος της υλοποίησης επιτυγχάνεται στην πράξη. Μεταξύ των παρεμβάσεων που ξεχώρισε περιλαμβάνονται βαρύ υλικό πυρόσβεσης, αεροσκάφη επιτήρησης και διάσωσης, πυροσβεστικά οχήματα, καθώς και δράσεις που εντάσσονται στο πρόγραμμα «ΑΙΓΙΣ».
Ξεχωριστή θέση στη στρατηγική του Υπερταμείου έχει και η αξιοποίηση των ακινήτων που διαχειρίζεται η ΕΤΑΔ, θυγατρική με τη μεγαλύτερη ακίνητη περιουσία στο χαρτοφυλάκιο του φορέα. Όπως επισημάνθηκε, ωστόσο, δεν είναι όλα τα ακίνητα αξιοποιήσιμα με τον ίδιο τρόπο ή στον ίδιο χρονικό ορίζοντα, γεγονός που καθιστά αναγκαίο ένα σαφές ξεκαθάρισμα του χαρτοφυλακίου.
Φάμελλος: Στηρίζουμε την ΕΛΑΣ του Τσίπρα για να πέσει το καθεστώς Μητσοτάκη
Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ επανέλαβε ότι η απόφαση της ΚΕ του κόμματος είναι να στηρίξει την προσπάθεια του πρώην πρωθυπουργού. «Ο ΣΥΡΙΖΑ πήρε μια ξεκάθαρη και προχωρημένη απόφαση. Αξιολόγησε το εγχείρημα του Αλ. Τσίπρα και αποφάσισε να στηρίξει» σημείωσε ο κ. Φάμελλος.
Όπως τόνισε ο κ. Φάμελλος, τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ αντιλήφθηκαν ότι η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα «είναι ένα θετικό εγχείρημα το οποίο μπορεί να συμβάλλει στη διαμόρφωση μιας προοδευτικής απάντησης απέναντι στο καθεστώς Μητσοτάκη γι’ αυτό το λόγο το στηρίζουμε και το αντιμετωπίζουμε συντροφικά».
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι θα ήταν «στρατηγικό λάθος» η αντιπαράθεση μαζί του, τονίζοντας ότι σκοπός είναι να υπάρχει στις επόμενες εκλογές «μία ευρεία προοδευτική πρόταση για να πέσει το καθεστώς Μητσοτάκη».
Στο ερώτημα αν θα υπάρξει κοινό ψηφοδέλτιο του ΣΥΡΙΖΑ με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα, ο κ. Φάμελλος επανέλαβε ότι από την αρχή της προεδρίας του στην Κουμουνδούρου είχε μιλήσει για ενωτικό ψηφοδέλτιο της Αριστεράς.
«Η υπέρβαση από μένα έχει γίνει, και από τον ΣΥΡΙΖΑ έχει γίνει. Θέλουμε ενωτικό ένα ψηφοδέλτιο και αναγνωρίζουμε ότι αυτή η πρωτοβουλία που έχει ο Αλέξης Τσίπρας αναλάβει μπορεί να συμβάλει στο να υπάρχει αντίπαλο δέος στον κ. Μητσοτάκη. Όταν λοιπόν οι πολίτες λένε ‘θα έχουμε απάντηση στον κ. Μητσοτάκη για να τον ρίξουμε;’, εμείς τους λέμε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ήδη ανέλαβε την ευθύνη, απάντησε από τώρα θετικά, γιατί βλέπουμε πώς εξελίσσεται η συζήτηση και το κοινωνικό ενδιαφέρον, και είμαστε δίπλα στο εγχείρημα» πρόσθεσε.
Μιλώντας για το μέλλον του ΣΥΡΙΖΑ, ο Σωκράτης Φάμελλος διέψευσε κάθε σενάριο διάλυσης του κόμματος. «Αρνήθηκα και ξεκαθάρισα οποιαδήποτε σκέψη περί διάλυσης του ΣΥΡΙΖΑ γιατί αυτό που διεκδικούμε είναι η συνέχεια των ιδεών της Αριστεράς, λέω λοιπόν ξεκάθαρα ότι σε αυτή την προοπτική την οποία θέσαμε με αυτή την απόφαση περιλαμβάνεται και η συνέχεια των ιδεών της Αριστεράς» πρόσθεσε.
Ο Σωκράτης Φάμελλος αναφέρθηκε και στα φαινόμενα διαφθοράς που παρατηρούνται στη χώρα, με την κυβέρνηση να ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για αυτά. «Στις τελευταίες δημοσκοπήσεις οι πολίτες λένε ότι έχουν μια κυβέρνηση διαφθοράς, αυτό κάθε μέρα επιβεβαιώνεται είναι ψηλά τα θέματα, όποια πέτρα και αν σηκώσεις από κάτω θα βρεις ένα σκάνδαλο της Νέας Δημοκρατίας» τόνισε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ.
Τσακλόγλου – Καφούνης: Πώς δημογραφικό και επενδύσεις θα κρίνουν το μέλλον των επιχειρήσεων
Τις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ελληνική οικονομία τα επόμενα χρόνια, από το δημογραφικό και την αγορά εργασίας έως την πρόσβαση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση και την ανάγκη αύξησης των επενδύσεων, ανέδειξε η συζήτηση με τον καθηγητή του ΟΠΑ και πρώην υφυπουργού Εργασίας Παναγιώτη Τσακλόγλου και τον προέδρο της ΕΣΕΕ και Β΄ Αντιπρόεδρο του ΕΒΕΑ Σταύρου Καφούνη, που πραγματοποιήθηκε στο πάνελ του 7ου OT FORUM «Η ευρωπαϊκή και ελληνική οικονομία στη δίνη των κρίσεων και οι προκλήσεις του δημογραφικού στις επιχειρήσεις».
Ο κ. Καφούνης περιέγραψε το ιδιαίτερα απαιτητικό περιβάλλον μέσα στο οποίο καλούνται να λειτουργήσουν σήμερα οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, επισημαίνοντας ότι παρά τους θετικούς μακροοικονομικούς δείκτες, η πραγματική εικόνα της αγοράς παραμένει πιεσμένη. Όπως σημείωσε, η παρατεταμένη ακρίβεια έχει περιορίσει το διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών, ενώ παράλληλα έχει αυξήσει σημαντικά το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους αδιάθετους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης που έχουν μεταφερθεί στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, υπογραμμίζοντας ότι ένα σημαντικό μέρος τους θα πρέπει να κατευθυνθεί στις πολύ μικρές επιχειρήσεις, οι οποίες μέχρι σήμερα δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν χρηματοδότηση.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους αδιάθετους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης που έχουν μεταφερθεί στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, υπογραμμίζοντας ότι ένα σημαντικό μέρος τους θα πρέπει να κατευθυνθεί στις πολύ μικρές επιχειρήσεις, οι οποίες μέχρι σήμερα δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν χρηματοδότηση.
Από την πλευρά του, ο Παναγιώτης Τσακλόγλου στάθηκε στο δημογραφικό πρόβλημα, το οποίο χαρακτήρισε παγκόσμια πρόκληση που δεν αφορά μόνο την Ελλάδα ή τις ανεπτυγμένες οικονομίες. Όπως εξήγησε, η συνεχής μείωση της γεννητικότητας σε συνδυασμό με την αύξηση του προσδόκιμου ζωής οδηγεί σε πληθυσμούς μικρότερους και γηραιότερους, με σημαντικές επιπτώσεις τόσο στην αγορά εργασίας όσο και στα ασφαλιστικά συστήματα.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η μετανάστευση θα συνεχίσει να αποτελεί αναγκαίο εργαλείο για την κάλυψη αναγκών σε συγκεκριμένους κλάδους, όπως ο πρωτογενής τομέας, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η επιτυχία μιας μεταναστευτικής πολιτικής προϋποθέτει τόσο τη συμπληρωματικότητα των δεξιοτήτων των μεταναστών με αυτές των εγχώριων εργαζομένων όσο και την αποτελεσματική κοινωνική τους ένταξη.
Στυλιανός Ηλιάδης (CrediaBank): Στόχος μας η στήριξη της μικρής επιχείρησης
«Από την πρώτη στιγμή που ξεκίνησε η τράπεζα την καινούργια της ιστορία, έβαλε στόχο να στηρίξει τη μικρή επιχείρηση», τόνισε ο Στυλιανός Ηλιάδης, Chief Retail Banking and Wealth Management Officer της CrediaBank.
«Θέσαμε ως προτεραιότητα να χρηματοδοτήσουμε τη ραχοκολκακιά της επιχειρηματικότητας, τη μεσαία και μικρή, να καταλάβουμε το πώς τις επηρεάζει η πράσινη ανάπτυξη. Νομίζω ότι είμαστε πολύ χαρούμενοι γιατί μέσα στο 2025 αυξήσαμε το ποσοστό χρηματοδότησης στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις από το 2% στο 6% επί των νέων εκταμιεύσεων. Επί του συνόλου των μικρών επιχειρήσεων μόνο το 20% με 30% έχει μια γραμμή χρηματοδότησης. Σε σχέση με το σύνολο δεν είναι ικανοποιητική εικόνα.
Επί του συνόλου των μικρών επιχειρήσεων μόνο το 20% με 30% έχει μια γραμμή χρηματοδότησης. Σε σχέση με το σύνολο δεν είναι ικανοποιητική εικόνα.
«Δεν έχει να κάνει όμως μόνο με το τραπεζικό σύστημα η εικόνα αυτή. Τα τελευταία χρόνια λόγω των συγκυριών οι μικρές επιχειρήσεις φοβούνταν να κάνουν επενδύσεις. Εμείς πλησιάσαμε τη μικρή επιχείρηση. Με την εξαιρετική τιμολόγηση και συμμετέχοντας σε όλα τα προγράμματα χρηματοδότησης είχαμε μια προστιθέμενη αξία», πρόσθεσε.
Σεκερίνσκα (ΝΑΤΟ): Η ειρήνη δεν είναι πια δεδομένη
Την ανάγκη ενός ισχυρότερου ΝΑΤΟ ανέδειξε η αναπληρώτρια γενική γραμματέας της Συμμαχίας, Ράντμιλα Σεκερίνσκα, μιλώντας στο OT FORUM, η οποία υπογράμμισε πως «σε έναν κόσμο που γίνεται ολοένα και πιο επικίνδυνος, έχουμε ακόμη περισσότερους λόγους να εστιάσουμε στην ασφάλειά μας».
Παράλληλα, ανέφερε ότι υπήρξαν περίοδοι, πρακτικά δεκαετίες, όπως είπε, που πολλές χώρες στην Ευρώπη θεωρούσαν την ειρήνη δεδομένη, για να τονίσει χαρακτηριστικά πως «αυτή σίγουρα δεν είναι μια τέτοια περίοδος στην Ιστορία. Και γι’ αυτό είπαμε ότι χρειαζόμαστε ένα πιο ισχυρό ΝΑΤΟ», προσέθεσε.
Η Ράντμιλα Σεκερίνσκα σημείωσε ότι υπήρξε μια περίοδος που το ΝΑΤΟ «επικεντρώθηκε στην προστασία των Ευρωπαίων συμμάχων και του Καναδά από την σοβιετική απειλή». Έπειτα, οι δραστηριότητες της Συμμαχίας επικεντρώθηκαν ιδίως στα Βαλκάνια, «όταν το ΝΑΤΟ και η ΕΕ μαζί κατάφεραν πραγματικά να σταθεροποιήσουν την περιοχή και να επαναφέρουν την ειρήνη».
Η αναπληρώτρια γ.γ. του ΝΑΤΟ έφερε ως παράδειγμα, μάλιστα, την Ελλάδα, επισημαίνοντας πως «ήταν ένας από τους συμμάχους που συνέχισαν να επενδύουν στις αμυντικές δαπάνες. Και μετά την υπόσχεση που δόθηκε στην Ουαλία το 2014, η Ελλάδα ήταν σταθερά πάνω από το 2% του ΑΕΠ στην άμυνα. Και βρίσκεται σε μια προβλέψιμη πορεία προς το 3,5% και το συνολικό 5% του ΑΕΠ».
Παράλληλα, σημείωσε ότι «επενδύοντας σε μια ισχυρότερη Ευρώπη, σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ, θα ενισχύσουμε στην πράξη ακόμη και τον διατλαντικό δεσμό. Γιατί ο δεσμός θα γίνει πιο ώριμος. Θα βασίζεται σε μεγαλύτερη ισορροπία, σε περισσότερη επένδυση και από τις δύο πλευρές του Ατλαντικού. Και γι’ αυτό, στο ΝΑΤΟ, έχουμε πραγματικά καλωσορίσει την ευρωπαϊκή φιλόδοξη ατζέντα ως προς την άμυνα. Γιατί πιστεύουμε ότι, αν κάνουμε αυτά τα πράγματα μαζί, με σαφή διαλειτουργικότητα, θα καταλήξουμε σε μια ισχυρότερη Ευρώπη».
Η αναπληρώτρια γ.γ. του ΝΑΤΟ, όπως ήταν φυσικό, κλήθηκε να σχολιάσει τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, με την Ράντμιλα Σεκερίνσκα να δηλώνει, αρχικά, πως «η Συμμαχία είναι περήφανη που είχε δύο συμμάχους, αν όχι από την πρώτη στιγμή, από τα θεμέλια, αλλά πολύ γρήγορα μετά τα θεμέλια του ΝΑΤΟ, την Ελλάδα και την Τουρκία, που εντάχθηκαν στη Συμμαχία το 1952».
«Και βέβαια», ανέφερε, «όπως σε κάθε συμμαχία με 32 συμμάχους, που μερικές φορές δεν έχουν τις ίδιες απόψεις, υπάρχουν μερικές φορές διαφορές. Το καλό με τη Συμμαχία είναι ότι προσφέρει σε όλα τα έθνη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας και της Τουρκίας, την ευκαιρία να συζητήσουν αυτά τα ζητήματα στο τραπέζι και, ελπίζουμε, να προχωρήσουν με λύσεις», όπως είπε.
Αναφερόμενη στη Μέση Ανατολή και ειδικά στις εξελίξεις στο Ιράν, επέμεινε στο αφήγημα του ΝΑΤΟ ότι «το Ιράν ενδιαφέρεται να αναπτύξει πυρηνικά όπλα», κάτι που χαρακτήρισε «απαράδεκτο».
Κατσίμπερη (NAK Insurance): Δεν πουλάμε απλά, χτίζουμε σχέσεις εμπιστοσύνης
Με ιστορία που ξεπερνά τα 90 χρόνια και πλέον διανύει την τρίτη γενιά της οικογένειας Κατσιμπέρη, η NAK Insurance Brokers αποτελεί μια από τις πιο σταθερές παρουσίες στον χώρο της ιδιωτικής ασφάλισης στην Ελλάδα.
Οπως είπε η γενική διευθύντρια της εταιρείας, Όλγα Κατσίμπερη, η πορεία της ΝΑΚ στηρίζεται σε τρεις θεμελιώδεις αξίες: εμπιστοσύνη, εξειδίκευση και συνέπεια.
Σήμερα, σχεδόν έναν αιώνα μετά την ίδρυσή της, η NAK Insurance Brokers εξακολουθεί να στηρίζεται στο ίδιο αξιακό πλαίσιο. Η κ. Κατσίμπερη επισημαίνει ότι η διατήρηση της φιλοσοφίας της προσωποποιημένης εξυπηρέτησης είναι ταυτόχρονα πρόκληση και επιλογή. «Δεν πουλάμε απλά», είναι το βασικό μήνυμα που συνοψίζει τη λογική με την οποία λειτουργεί η εταιρεία, καθώς κάθε συνεργασία ξεκινά από την καταγραφή των αναγκών του πελάτη, την ανάλυση των κινδύνων και την επιλογή των κατάλληλων ασφαλιστικών λύσεων.
Η ασφαλιστική αγορά μεταβάλλεται πλέον με ταχύτερους ρυθμούς, καθώς οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά έρχονται αντιμέτωπα με νέου τύπου απειλές. Η κλιματική κρίση έχει αναδείξει ένα εντελώς διαφορετικό προφίλ ζημιών, με ακραία καιρικά φαινόμενα, έντονες βροχοπτώσεις, πλημμύρες και υψηλές θερμοκρασίες να προκαλούν σημαντικές καταστροφές σε ιδιωτικές περιουσίες και επιχειρηματικές εγκαταστάσεις.
Η κ. Κατσίμπερη αναφέρει χαρακτηριστικά ότι σε μόλις δύο ημέρες κακοκαιρίας έχουν προκύψει αποζημιώσεις ύψους 20 εκατ. ευρώ, γεγονός που αποτυπώνει το μέγεθος της έκθεσης που καλείται να διαχειριστεί ο κλάδος.
Το μέλλον ανήκει στα Media που θα συνδυάσουν αξιοπιστία, ισχυρά brands και επενδύσεις στην τεχνολογία
Ποιο είναι το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των Media στην εποχή της τεχνολογίας; Ποιες είναι οι προκλήσεις που θα κρίνουν το αύριο του κλάδου; Η ΑΙ μπορεί να αντικαταστήσει το δημοσιογραφικό έργο και εν τέλει πώς θα είναι το μελλοντικό τοπίο των Media; Οι κ.κ. Πέννυ Λάγκα Commercial Director Publishing Alter Ego Media, Κατερίνα Σάββα CEO The Newtons Laboratory και Θάνος Τρούπκος Managing Director AdLink, επιχείρησαν να «σκιαγραφήσουν» την επόμενη ημέρα των Media, μιλώντας στο πλαίσιο του 7ου ΟΤ FORUM «100 Χρόνια Οικονομικός Ταχυδρόμος – Από το 1926 στη Νέα Ψηφιακή Εποχή» .
Τη σημασία της εμπιστοσύνης και της αξιοπιστίας ανέδειξε η κυρία Πέννυ Λάγκα, υπογραμμίζοντας ότι η ΑΙ έρχεται ως συνοδοιπόρος του έργου των Media και όχι ως «αντικαταστάτης».
«Στην εποχή μας σημασία έχει η οικονομία της εμπιστοσύνης που έρχεται μέσα από δυνατά brands, υψηλά editorial standards, λογοδοσία, εταιρική διακυβέρνηση… Αξίες που μπορεί να εγγυηθεί ένας μεγάλος οργανισμός media», είπε χαρακτηριστικά.
Και υπογράμμισε πως ενώ ζούμε στην εποχή που το περιεχόμενο είναι commodity λόγω AI «η αξία της εμπιστοσύνης που προέρχεται από τη δημοσιογραφία με κύρος είναι πολύ υψηλή» και για τον λόγο αυτό οι μεγάλοι οργανισμοί media θα συνεχίσουν να δημιουργούν υπεραξία για τη δημοκρατία και την κοινωνία εν γένει.
Όπως υπογράμμισε η κα Λάγκα, παλαιότερα μετρούσαμε την αξία των media από την κυκλοφορία, την τηλεθέαση, την αναγνωσιμότητα ή τα κλικ, ώστε να κερδίζουν ανάλογα έσοδα από τη διαφήμιση. Πλέον, όπως τόνισε, δημιουργούνται και άλλες πηγές εσόδων όπως είναι οι συνδρομές, το εμπόριο, τα συνέδρια και οι live εκδηλώσεις. Έτσι, το περιεχόμενο και η διαφήμιση παραμένουν μεν το κέντρο του οικοσυστήματος των media, ωστόσο υπάρχουν και άλλες υπηρεσίες που συμπληρώνουν τις δραστηριότητες αυτές και με τις οποίες υπάρχουν σημαντικές στρατηγικές συνέργειες.
Σε σχέση με την τεχνητή νοημοσύνη και την επίδρασή της στους δημοσιογραφικούς οργανισμούς η κα Λάγκα ήταν κατηγορηματική, διατυπώνοντας την εκτίμηση ότι η AI είναι αρωγός και όχι αντικαταστάτης του δημοσιογραφικού έργου.
«Η ΑΙ θα αντικαταστήσει δημοσιογράφους, λένε. Η ΑΙ δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη δημοσιογραφική έρευνα και κρίση», τόνισε και προσέθεσε πως η τεχνητή νοημοσύνη θα βοηθήσει στο να αντικατασταθούν κάποιες διαδικασίες προκειμένου να γίνεται ποιοτικότερη εργασία, δίνοντας ταυτόχρονα επιπλέον ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στους δυναμικούς μιντιακούς ομίλους.
Με μία φράση, δε, η Commercial Director Publishing της Αlter Ego Media έδωσε το στίγμα της επόμενης ημέρας στα Media: To μέλλον των media ανήκει σε αυτούς που θα συνδυάσουν αξιοπιστία, ισχυρά brands, επενδύσεις στην τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη, αξιοποίηση κοινών και communities, διαχέοντας αξία για όλη την κοινωνία, τους καταναλωτές και τους διαφημιζόμενους.
«Στη νέα εποχή των media ο ανταγωνισμός δεν είναι τα άλλα μέσα. Είναι το WhatsApp, το TikTok, το Instagram, που κάνουν τους καταναλωτές να αισθανονται ότι έχουν τον έλεγχο στα χέρια τους και μπορούν να επιλέξουν το περιεχόμενο που θέλουν να δουν, καθώς και τους διαφημιζόμενους να ψάχνουν να βρουν πού είναι συγκεντρωμένο το κοινό για να τοποθετήσουν το brand τους», είπε η κυρία Κατερίνα Σάββα, CEO The Newtons Laboratory. Συμπλήρωσε δε, ότι έχει υπάρξει μετακίνηση του ενδιαφέροντος σε περιεχόμενο που προσφέρει εμπειρία, το attention economy.
Τα media βρίσκονται αντιμέτωπα με την AΙ και στην Ελλάδα δεν έχουμε creative economy, είπε σε άλλο σημείο της παρέμβασής της σημειώνοντας ότι «βρισκόμαστε σε ένα στάδιο μετάβασης» και «δεν έχουμε πολύ χρόνο».
Παράλληλα ανέδειξε τη σημασία της εγκυρότητας και της αξιοπιστίας ως βασικού μοχλού ανάπτυξης και βιωσιμότητας, ενώ συνοψίζοντας τα χαρακτηριστικά της επόμενης μέρας των media η κα Σάββα τόνισε ότι είναι απαραίτητο να μπουν creators στο χώρο των media, να βρούμε έναν τρόπο να συνομιλήσουμε μαζί τους, αλλά με κανόνες.
Από την πλευρά του ο κ. Θάνος Τρούπκος Managing Director AdLink, επισήμανε ότι το κοινό που παρακολουθεί είναι το κοινό τους ενός, «το κοινό της μονάδας».
Και όπως διευκρίνισε «έχουμε την τεχνολογία και τα δεδομένα για να κατανοήσουμε τις ανάγκες της μονάδας», κερδίζοντας έτσι την εμπιστοσύνη και την προσοχή του καταναλωτή.
«Το κοινό έχει μεταφερθεί σε πολλά εκατομμύρια κοινά της μιας μονάδας», είπε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος στην Τεχνητή Νοημοσύνη ο κ. Τρούπκος τόνισε ότι οι μεγαλύτερες αλλαγές εξαιτίας της ΑΙ, έχουν να κάνουν με τη στόχευση. Πλην όμως «η αλλαγή που αφορά όλους μας έχει να κάνει με την παραγωγή περιεχομένου», που είναι θεμελιώδης σκοπός για των ΜΜΕ.
Διονύσης Τσίτος (Volton – Orizon): Η AI μεταμορφώνει τις εταιρείες ενέργειας και τηλεπικοινωνιών
Στο 7ο OT FORUM, ο ψηφιακός μετασχηματισμός και η τεχνητή νοημοσύνη βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης για το μέλλον της ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών. Ο Διονύσης Τσίτος, Managing Director των Volton A.E. και Orizon A.E. ανέδειξε πώς η AI δεν περιορίζεται στην αυτοματοποίηση, αλλά επαναπροσδιορίζει την εμπειρία του πελάτη και αλλάζει ριζικά τον τρόπο λειτουργίας και λήψης αποφάσεων των επιχειρήσεων.
Ο κ. Τσίτος είπε ότι το βασικό πρόβλημα του κλάδου διεθνώς είναι η πολυπλοκότητα: Οι δύσκολα κατανοητοί λογαριασμοί, οι χρονοβόρες διαδικασίες και οι καθυστερήσεις στην εξυπηρέτηση.
Όπως τόνισε, αυτό είναι μια πραγματικότητα που ταλαιπωρεί τον καταναλωτή εδώ και χρόνια.
Η τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με τον ίδιο, έρχεται να ανατρέψει αυτό το μοντέλο, όχι απλώς αυτοματοποιώντας διαδικασίες αλλά αφαιρώντας την πολυπλοκότητα από την εμπειρία του πελάτη, μειώνοντας τον χρόνο εξυπηρέτησης και δημιουργώντας εξατομικευμένες προτάσεις, που είναι βασισμένες στο προφίλ χρήσης.
Αναφερόμενος στη χρήση AI στο εσωτερικό των εταιρειών, ο κ. Τσίτος λέει ότι αρχικά η έμφαση δόθηκε στην αύξηση της παραγωγικότητας.
Στην πορεία, ωστόσο, ο πραγματικός αντίκτυπος αποδεικνύεται βαθύτερος, καθώς μετασχηματίζει συνολικά τον τρόπο διοίκησης και λήψης αποφάσεων μέσα στις εταιρείες.
Η πρόσβαση σε δεδομένα γίνεται ταχύτερη και πιο αξιόπιστη, οι ομάδες λειτουργούν πιο data-driven και οι αποφάσεις βασίζονται όλο και λιγότερο στο ένστικτο και περισσότερο σε πραγματικά στοιχεία.
Παρότι η τιμή παραμένει σημαντικός παράγοντας στον κλάδο της ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών, δεν αποτελεί πλέον από μόνη της ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, τόνισε ο κ. Τσίτος, προσθέτοντας ότι η εμπειρία του πελάτη καθορίζει τελικά τη διατήρηση της σχέσης: γρήγορη και απλή εξυπηρέτηση, διαφάνεια και εμπιστοσύνη είναι αυτά που «κρατούν» τον πελάτη, πέρα από την τιμή.
Φαναράς, Μαραντζίδης, Βαρδουλάκης: Η στρατηγική Τσίπρα, οι προοπτικές του ΠΑΣΟΚ και το ρευστό πολιτικό σκηνικό
Τρεις ειδικοί της επικοινωνίας, ο Στράτος Φαναράς, πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Metron Analysis, ο Νίκος Μαραντζίδης, καθηγητής του Πανεπιστημίου Μακεδονίας και μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου του Ινστιτούτου «Αλέξης Τσίπρας», και ο Ευτύχης Βαρδουλάκης, εταίρος της Stratego και σύμβουλος Στρατηγικής και Επικοινωνίας, ανέλυσαν στο OT FORUM τις πολιτικές εξελίξεις, με την είσοδο των νέων κομμάτων στο πολιτικό σκηνικό, καθώς και τις τάσεις που επικρατούν στις δημοσκοπήσεις.
Μιλώντας για τον δικομματισμό, ο Ευτύχης Βαρδουλάκης ανέφερε πως είναι ουτοπία να σκεφτόμαστε άμεσα την ανασυγκρότηση του δικομματισμού, όπως τον γνωρίσαμε τις προηγούμενες δεκαετίες. «Νομίζω ότι είναι ουτοπία και νομίζω ότι είναι κάτι το οποίο δεν είναι μόνο ελληνική ουτοπία, είναι μάλλον πανευρωπαϊκή ουτοπία».
Όπως εξήγησε, «το πολιτικό τοπίο το οποίο έχει διαμορφωθεί στην Ελλάδα, ουσιαστικά από τις δεύτερες εκλογές του 2012 – γιατί στον πρώτο είχαμε τον εκλογικό σεισμό με την πλήρη κατάρρευση του παλιού πολιτικού συστήματος – ανασυστάθηκε σε μια λογική ήπιου δικομματισμού. Δηλαδή, με δύο πόλους βασικούς, οι οποίοι όμως είναι σε χαμηλότερο μέγεθος από ό,τι ήταν παλαιότερα, και κάποιες άλλες δυνάμεις λίγο δορυφορικές. Άρα, μιλάμε για ένα σύστημα ήπιου δικομματισμού. Την τελευταία δεκαετία αυτό είχαμε, παρά την κατάρρευση του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του ’23, αλλά νομίζω ότι προς τα εκεί θα πάμε ξανά», εκτίμησε, κάνοντας λόγο για «δύο βασικότερα κόμματα, τα οποία δεν θα είναι εύκολο να πάνε αυτοδύναμα και σίγουρα δεν θα είναι στα ποσοστά του 45-47% που έπαιρνε ο δικομματισμός στα καλά του, και αυτή την τάση τη βλέπουμε και σε όλη την Ευρώπη. Νομίζω ότι και εδώ πηγαίνουμε σε ένα πολιτικό τοπίο ήπιου δικομματισμού και αρκετών περιφερειακών δυνάμεων που θα συγκροτούν συγκυριακά πλειοψηφίες».
Τον θέλουμε τον δικομματισμό;
«Ο δικομματισμός απαντά σε ένα βασικό ερώτημα, το οποίο έχουμε μια τάση να υποτιμούμε. Την κυβερνησιμότητα», υπογράμμισε ο κ. Βαρδουλάκης, απαντώντας στο ερώτημα αν θέλουμε τον δικομματισμό, ενώ προσέθεσε χαρακτηριστικά: «Γιατί ο κόσμος δεν το δηλώνει στις δημοσκοπήσεις; Γιατί δεν είναι σέξι να δηλώσει ότι εγώ θέλω να υπάρχει σταθερότητα. Δεν έχει καμία γοητεία, έχουν πολύ πιο ενδιαφέροντα πράγματα να πουν, αλλά δεν είναι κάτι το οποίο ο άλλος στο βάζει εύκολα πρώτα. Μέσα του όμως το νιώθει. Ακόμα και αν δεν το δηλώσει ως βασικό κριτήριο ψήφου, δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι θέλουν τη χώρα να πατάει γερά. Και αυτό είναι, νομίζω, ένα στοιχείο το οποίο και στις εκλογές που θα έρθουν θα έχει μεγάλη βαρύτητα – και όποιοι επενδύσουν πάνω σε αυτό, θεωρώ ότι θα είναι και οι κερδισμένοι στην τελική ευθεία πριν από τις εκλογές».
«Ο δικομματισμός σου εξασφαλίζει αυτό, πρώτον. Και δεύτερον – αυτή ήταν η θεωρία και του μεγάλου Καρλ Κόπερ, που ήταν ο αγαπημένος μου πολιτικός φιλόσοφος – σου επιτρέπει να τιμωρήσεις τον κακό κυβερνήτη. Ενώ με τα συστήματα τα πιο αναλογικά, αν είσαι στρατηγικά τοποθετημένος σε ένα σημείο, δεν μπορούν εύκολα να σε πετάξουν έξω γιατί είσαι απαραίτητος για τις πλειοψηφίες. Όμως, στον σκληρό δικομματισμό ο κακός πηγαίνει σπίτι του».
Γιατί «νεκροταφείο κομμάτων»;
Από την πλευρά του, ο Στράτος Φαναράς κλήθηκε να εξηγήσει γιατί έγραψε περί «νεκροταφείου κομμάτων. «Το έγραψα το νεκροταφείο κομμάτων, διότι ήδη έχουμε αυτή τη στιγμή πέντε κόμματα στη Βουλή ή έστω με κοινοβουλευτικούς εκπροσώπους και ας μη συγκροτούν κοινοβουλευτικές ομάδες, τα οποία αγκομαχούν όχι μόνο για να πιάσουν το 3% οψέποτε γίνουν οι εκλογές, αλλά ενδεχομένως ορισμένα από αυτά έχουν και πρόβλημα να λειτουργήσουν ως κανονικά κόμματα», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Και προσέθεσε: «Έτσι, δεν ανιχνεύονται καν ορισμένα από αυτά και κινούνται κάτω από το 1%. Άρα λοιπόν, το ένα στοιχείο είναι αυτό. Το δεύτερο στοιχείο είναι ότι θα έχουμε μια ανασυγκρότηση σε κάποιο βαθμό ενός δικομματισμού, ακριβώς γιατί αυτή η περίοδος του ενός κυρίαρχου κόμματος νομίζω ότι κάπως θα λήξει, γιατί πάντα η Δημοκρατία χρειάζεται «check and balances». Θα υπάρξει λοιπόν μια τάση να πριμοδοτηθεί, κατά τη γνώμη μου, το σχήμα το οποίο θα φανεί ότι έχει τις περισσότερες πιθανότητες να πιέσει τη Νέα Δημοκρατία και τον κύριο Μητσοτάκη.
Ο κόσμος που δεν θέλει Μητσοτάκη, θα πάει σε όποιον έχει προβάδισμα;
Άρα, εκτίμησε, ο Στράτος Φαναράς, «ο δεύτερος θα συγκεντρώσει ένα μέρος του εκλογικού σώματος, ακριβώς με τη λογική της διαμόρφωσης ενός άλλου πόλου».
Όσο για τη Νέα Δημοκρατία, επισήμανε ότι «διαχρονικά, μέσα στα εφτά χρόνια – που δεν είναι και λίγα – διακυβέρνησης της χώρας, είχε αυτή τη φθορά που κινείται γύρω στο 10% από το ποσοστό που συγκέντρωσε στις τελευταίες εκλογές» και παρομοίασε την «γαλάζια» παράταξη με «ένα ποτήρι που μπορείς να το δεις και μισογεμάτο και μισοάδειο. Μισογεμάτο», όπως είπε, «γιατί ακόμα είναι πρώτη και με απόσταση από όλους τους άλλους και συνεχίζει να αποτελεί τη μόνη ρεαλιστική πρόταση για τη διακυβέρνηση της χώρας – ανεξάρτητα από το πώς την αξιολογεί κάποιος αυτήν. Και μισοάδειο, γιατί είναι το κόμμα που, μετά τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος σχεδόν τελείωσε αλλά έχει πάει σε ένα διάδοχο σχήμα, αυτό του Αλέξη Τσίπρα, έχει τις μεγαλύτερες απώλειες. Έχει χάσει περίπου ένα ολόκληρο κόμμα, ένα 10-12%, αυτό που κατέγραψε και στις κάλπες των ευρωεκλογών. Δεν είναι καθόλου αμελητέα υπόθεση», σχολίασε για τη ΝΔ ο κ. Φαναράς.
ΕΛΑΣ και «Ελπίδα» μπορούν να ανασυνθέσουν το πολιτικό σκηνικό;
Ο Νίκος Μαραντζίδης υποστήριξε ότι τα νέα κόμματα είναι ικανά από μόνα τους να ανασυνθέσουν το πολιτικό σκηνικό. «Νομίζω ότι βρισκόμαστε σε αυτή τη φάση. Δηλαδή, βρισκόμαστε σε μια φάση ανασύνθεσης του πολιτικού σκηνικού. Εμφανώς, με την έννοια ότι ήδη η Ελάς του Αλέξη Τσίπρα, δημοσκοπικά, είναι αξιωματική αντιπολίτευση. Αυτό είναι μια πραγματικότητα που, αυτομάτως, λαμβάνοντας υπόψη και όσα ειπώθηκαν και από τον Ευτύχη και από τον Στράτο προηγουμένως, μπορεί να οδηγήσουν στην ανασύνθεση ενός ήπιου – καχεκτικού, το λέω εγώ – δικομματισμού, με τα ελληνικά χαρακτηριστικά».
Για το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού, ανέφερε πως και αυτό καταγράφει δυνατότητες ανασύνθεσης, διευκρινίζοντας ωστόσο πως είναι συγκρατημένος για το ποιες είναι αυτές οι δυνατότητες. «Και περιμένοντας και το τρίτο κόμμα (σ.σ. του Αντώνη Σαμαρά), ενδεχομένως στο δεξιό φάσμα να έχουμε ακόμη περισσότερες ανακατατάξεις», εκτίμησε, λέγοντας πως «είμαστε σε ένα ρευστό τοπίο που θα πρέπει να περιμένουμε λίγο καιρό ακόμη για να δούμε ποιες τάσεις θα επικρατήσουν. Μερικές από αυτές τις τάσεις, αυτή τη στιγμή, δείχνουν ισχυρότερες από μερικές άλλες και αν κάποιος θέλει να στοιχηματίσει δίνουν καλύτερες αποδόσεις τα στοιχηματικά», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Μαραντζίδης.
Τι θα κάνουν οι αναποφάσιστοι;
Μιλώντας για τους αναποφάσιστους, ο Στράτος Φαναράς, κατ’αρχήν, τόνισε πως «δεν είναι μόνο οι αναποφάσιστοι. Εκείνο που έχουμε δει είναι ότι έχει περιοριστεί πάρα πολύ το τμήμα εκείνο του εκλογικού σώματος που προσέρχεται στις σκάλπες. Άρα, λοιπόν, το μεγάλο ερώτημα, τι θα κάνουν αυτοί οι οποίοι δεν προσήλθαν στις τελευταίες μία-δύο αναμετρήσεις είναι μπροστά μας και μπορεί να αποβεί καθοριστικό σε μεγάλο βαθμό για τους συσχετισμούς στις επόμενες αναμέτρησεις».
«Οι άνθρωποι αυτοί», εξήγησε, «είναι κατ’ εξοχήν εκείνοι οι οποίοι έχουν τη μεγαλύτερη απόσταση από την πολιτική, την εμπιστεύονται λιγότερο από όλους τους άλλους οι οποίοι έστω και εκόντες-άκοντες προσέρχονται στις κάλπες. Άρα, λοιπόν, είναι και σε μεγάλο βαθμό απρόβλεπτοι. Και τα δύο αυτά νέα σχήματα (σ.σ. ΕΛΑΣ και «Ελπίδα για τη Δημοκρατία») δείχνουν ότι ένα μέρος – μικρό προς το παρόν – από αυτή τη δεξαμενή μπορούν να την επαναφέρουν στις κάλπες, αλλά δεν είναι κάτι το δραματικό. Δηλαδή, η παρουσία τους ανασυντάσσει, όπως πολύ σωστά ειπώθηκε, τους συσχετισμούς, όμως δεν μπορεί να ανατάξει τη σχέση εμπιστοσύνης, τουλάχιστον, μέχρι σήμερα, φαίνεται ότι δεν ανατάσσει τη σχέση εμπιστοσύνης ανάμεσα στους πολίτες και το πολιτικό προσωπικό. Άρα, λοιπόν, δεν έχω τρομερές προσδοκίες ως προς αυτό. Αν παρόλα αυτά δούμε αυξημένα ποσοστά, τότε ίσως τίποτα από όλα αυτά που συζητάμε σήμερα να μην ισχύει».
Ο Νίκος Μαραντζίδης δήλωσε πως έχει την αίσθηση ότι «οι αναποφάσιστοι περιορίστηκαν κάπως το τελευταίο διάστημα. Είχαμε μεγαλύτερο όγκο αναποφάσιστων την περίοδο πριν από τη δημιουργία της ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα και πριν από τη δημιουργία του κόμματος της κυρίας Καρυστιανού. Παντού, σε όλο τον κόσμο, ένα από τα στοιχεία που ήταν παράγοντας, κίνητρο της ψήφου ήταν η κομματική ταύτιση. Ο παππούς μου ήταν αριστερός, ο πατέρας μου αριστερός, εγώ αριστερός. Οι εκλογές ως μια τελετουργία. Αυτό για έναν κόσμο έλυνε το πρόβλημα του τι θα ψηφίσει, εύκολα. Ανεξαρτήτως πολιτικών, ανεξαρτήτως συγκυρίας. Σήμερα, η κομματική ταύτιση έχει καταρρεύσει. Οι άνθρωποι που δηλώνουν ότι είναι δεξιοί ή αριστεροί και, πολύ περισσότερο, όσοι λένε ότι είναι ένα άλλο κόμμα έχουν περιοριστεί δραματικά. Αυτομάτως, αυτό αυξάνει εκ των πραγμάτων το πεδίο της ανασφάλειας. Το τι θα ψηφίσεις, γίνεται αντικείμενο προβληματισμού», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ο Ευτύχης Βαρδουλάκης συμφώνησε με τους συνομιλητές του, τονίζοντας ότι «πρέπει να κάνουμε ένα εσωτερικό διαχωρισμό στους αναποφάσιστους. Υπάρχει ένα κοινό, το οποίο ταλαντεύεται μεταξύ υπαρκτών επιλογών. Είναι πιο συνειδητοποιημένοι. Θα ψηφίσουν τη Νέα Δημοκρατία, θα ψηφίσουν τον ΣΥΡΙΖΑ, ΕΛΑΣ ή ΠΑΣΟΚ. Και υπάρχει και ένα κομμάτι που δηλώνουν αναποφάσιστοι, αλλά ουσιαστικά έχει αντιπολιτική στάση. Αυτό το δεύτερο κοινό δεν μπορεί να προβλέψει κανείς πού θα πάει. Και δεν πιστεύω ότι αυτό το κοινό θα προσελκυθεί στην κάλπη από προσωπικότητες όπως αυτές που έχουν ήδη εμφανιστεί», εκτίμησε, προσθέτοντας πως «δεν έχουμε στην Ελλάδα τόσο δημοφιλή και χαρισματικά πρόσωπα που μπορούν να φέρουν τον κόσμο από τις παραλίες και τον καναπέ στην κάλπη».
«Ούτε ο κύριος Τσίπρας μπορεί να το κάνει, γιατί είναι γνωστό πρόσωπο με τα καλά του και τα κακά του, ούτε η κυρία Καρυστιανού μπορεί να το κάνει. Και οι πλάκες οι τεκτονικές που έχουν οδηγήσει αυτούς τους ανθρώπους μακριά από την πολιτική και έχουν δημιουργήσει ένα ψυχικό και πολιτικό ρήγμα είναι πολύ πιο βαθιές και πολύ πιο ουσιαστικά τα προβλήματα από ό,τι είναι η εικόνα των πολιτικών πρωταγωνιστών» υπογράμμισε ο κ. Βαρδουλάκης.
Είναι το ΠΑΣΟΚ ο «μεγάλος ασθενής»;
Ο Ευτύχης Βαρδουλάκης ανέφερε για το ΠΑΣΟΚ πως «έχει υπάρξει ασθενής του πολιτικού συστήματος. Δηλαδή το ‘ΠΑΣΟΚοφικέισον’ που έγινε και όρος στην εκλογική συμπεριφορά πανευρωπαϊκά, βέβαια, υπήρξε. Άραμ έχει περάσει την πιο δύσκολη φάση του».
«Νομίζω το ΠΑΣΟΚ έχασε χρόνο την περίοδο που ο ΣΥΡΙΖΑ πελαγοδρομούσε. Και έχασε το χρόνο νομίζω και για κάποιους πρακτικούς λόγους, ότι την περίοδο που μπήκε ο ΣΥΡΙΖΑ σε εσωστρέφεια μπήκε και το ίδιο το ΠΑΣΟΚ, και έτρεχε με τα δικά του εσωκομματικά την ώρα που διαλυόταν ο ΣΥΡΙΖΑ. Οπότε αντί να κάνει το «γιουρούσι» εντός εισαγωγικών, με την καλή έννοια, όταν έπρεπε, ασχολούταν με τα δικά του, χάθηκε χρόνος και τώρα μπήκε ο Τσίπρας στο παιχνίδι, οπότε άλλαξαν τα δεδομένα», σημείωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας πως αυτό έγινε «και για στρατηγικούς λόγους».
Βαρδουλάκης: Δεν έχει κριθεί το στοίχημα της δεύτερης θέσης
«Δεν θα το χαρακτήριζα ασθενή», είπε, ωστόσο, για το ΠΑΣΟΚ, εξηγώντας: «Πρώτον, γιατί θεωρώ ότι δεν έχει κριθεί το στοίχημα της δεύτερης θέσης. Και το πιστεύω αυτό για πολύ συγκεκριμένους λόγους. Ότι ναι μεν φαίνεται αυτή τη στιγμή να έχει προβάδισμα ο κύριος Τσίπρας, ο οποίος μάλιστα στις δημοσκοπήσεις, επειδή μετριέται και ο ΣΥΡΙΖΑ, πρέπει να του προσθέσουμε και ένα ποσοστό 1,5% ακόμα, θεωρούμε όμως ότι το ΠΑΣΟΚ έχει μεγαλύτερη δυνητική επιρροή και έχει και μια μεγαλύτερη δεξαμενή το ΠΑΣΟΚ λόγω οργανωτικής βάσης».
Το ΠΑΣΟΚ, όπως τόνισε, «έχει δίκτυα, έχει μηχανισμούς σε τοπικές κοινωνίες που μπορεί να κινητοποιήσει και επίσης ένα κομμάτι των κεντρογενών ψηφοφόρων της Νέας Δημοκρατίας, είναι πολύ πιο εύκολο να μεταπηδήσουν στο ΠΑΣΟΚ, από ό,τι να μετακινηθούν στον κύριο Τσίπρα, παρά το ότι ο κύριος Τσίπρας, σοφά ποιών – και αν έχει ο Νίκος συμμετοχή σε αυτό να του δώσουμε και τα credit – προσπαθεί να τοποθετηθεί σε μια πιο μετριοπαθή βάση. Δηλαδή, μερικές φορές, ακούς τον Τσίπρα και είναι πιο ήπιος και μετριοπαθής ο λόγος του από ό,τι του ΠΑΣΟΚ. Ε, αυτά είναι θέματα που πρέπει να τα χειριστεί το ΠΑΣΟΚ».
«Άρα, οι μετακινήσεις γίνονται μεταξύ Νέας Δημοκρατίας και ΠΑΣΟΚ. Ένα μεγάλο κομμάτι αναποφάσιστων είναι οι δυσαρεστημένοι της Νέας Δημοκρατίας. Το μεγαλύτερο ποσοστό αναποφάσιστων είναι αυτοί. Αυτοί είναι κάποιοι που θα πάνε προς τα δεξιά. Είναι όμως και ένα κεντρογενές ακροατήριο. Αυτό είναι προνομιακό πεδίο για το ΠΑΣΟΚ. Δεν θα το πάρει όμως βρίζοντας απλώς τον Μητσοτάκη όλη μέρα. Χρειάζεται να κάνει πολύ περισσότερα πράγματα. Εάν τα κάνει σωστά, για μένα το παιχνίδι, η δεύτερη θέση είναι ανοιχτή. Γιατί έχει και τη δυνατότητα μηχανισμού το ΠΑΣΟΚ. Δηλαδή, στις εκλογές μετράνε και τα πρόσωπα, μετράει η ομάδα που θα βγάλει μπροστά, μετράει η ψηφοσυλλεκτική δυνατότητα των υποψηφίων», επισήμανε.
Και προσέθεσε πως «αυτή τη στιγμή, ο κύριος Τσίπρας, με αυτό που κάνει, από τη μία εμφανίζει πρόσωπα τα οποία είναι άγνωστες ποσότητες και άγνωστες ποιότητες, σε ό,τι μπορούν να πιάσουν, τους δε παλιούς τούς απαξιώνει. Η ερώτηση είναι αν βάζεις όρους για να έρθουν, εμμέσως τους απαξιώνεις. Άρα, δεν ξέρουμε αυτό πώς θα λειτουργήσει. Έχει πολύ δρόμο ακόμα, οπότε γι’ αυτό πιστεύω – και εδώ θα ήθελα και τον Στράτο, αν μπορεί να το επιβεβαιώσει, που είναι ο γκουρού των αριθμών – ότι στο επίπεδο της δυνητικής ψήφου, που είναι το ανώτατο όριο εκλογικής επιρροής, το ταβάνι, είναι το κοινό με το οποίο συνομιλείς. Το αν θα τα καταφέρεις να το πείσεις, είναι άλλο ερώτημα. Αλλά συνομιλείς. Εκεί το ΠΑΣΟΚ έχει μεγάλο εύρος επιρροής».
Η στρατηγική Τσίπρα
Από την πλευρά του, ο Στράτος Φαναράς απάντησε πως «η δυνητική ψήφος του ΠΑΣΟΚ και τα όρια εκλογικής επιρροής του συναγωνίζονται τα όρια της Νέας Δημοκρατίας. Όμως το πρόβλημά του είναι ότι έχει μια οριζόντια αναφορά στην οποία δεν μπορεί να βρει ένα σημείο, από το οποίο να συγκεντρώσει μια ισχυρή φυσιογνωμία».
«Η στρατηγική της ΕΛΑΣ και του Αλέξη Τσίπρα, κατά τη γνώμη μου, έκανε κάτι διαφορετικό. Επένδυσε εκεί όπου ξέρει ότι πράγματι υπάρχει μια ισχυρή σχέση εμπιστοσύνης και μπορεί να εκπροσωπήσει δυνάμεις, δηλαδή στην αριστερά και, κατά τη γνώμη μου, έχει κατοχυρώσει ένα κομμάτι το οποίο του δίνει όχι απλά μια δυνατότητα ύπαρξης για το αύριο, αλλά και κάτι περισσότερο», τόνισε ο κ. Φαναράς, προσθέτοντας ότι «επειδή ακριβώς έχει κάνει αυτό, θα δυσκολευτεί να πάει προς το κέντρο με την άνεση και τη δυνατότητα που δυνητικά θα είχε το ΠΑΣΟΚ».
Παράλληλα, σημείωσε ότι «το ΠΑΣΟΚ ταλανίζεται και από το εξής: αν δει κανείς θεμελιώδη πολιτικά ερωτήματα που υπάρχουν σήμερα στη δημόσια συζήτηση, το διχάζουν. Όχι μόνο σε στελεχιακό επίπεδο, αλλά και στην εκλογική του βάση. Για παράδειγμα, αν ρωτήσεις ‘τι θέλετε, κυβέρνηση αυτοδυναμίας ή κυβέρνηση συνεργασιών’, σε όλους τους άλλους σχηματισμούς θα βρεις μια μεγάλη σαφήνεια».
«Στο κόμμα του κυρίου Τσίπρα, σαφώς υπέρ των συνεργασιών. Στη Νέα Δημοκρατία, σαφώς υπέρ της αυτοδυναμίας. Στο χώρο του ΠΑΣΟΚ, 53-46», είπε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας πως «εκεί υπάρχει ένα θέμα, το οποίο πάει σε ζητήματα στρατηγικής σημασίας για το πώς αντιλαμβάνεται το μοντέλο του κράτους και της διακυβέρνησης στην επόμενη μέρα, άρα τι είδους συμμαχίες θα μπορούσαν να ικανοποιούν τον τρόπο με τον οποίο θα ήθελε να κυβερνηθεί η χώρα και, αντί αυτού, γίνεται μια συζήτηση η οποία κατά τη γνώμη μου μένει στα επιφαινόμενα. Όλο αυτό είναι μια λάθος συζήτηση κατά τη γνώμη μου, γιατί δεν ξεκαθαρίζει τις θεμελιώδεις προτάσεις που πρέπει να κατατεθούν για τη διακυβέρνηση της χώρας την επόμενη μέρα».
Μαραντζίδης: Κεντρικός πλέον ο ρόλος της ηγεσίας
Ο Νίκος Μαραντζίδης, αφού ξεκαθάρισε ότι μιλάει με την ιδιότητα του καθηγητή, σημείωσε πως «η δυνητική ψήφος στο ΠΑΣΟΚ έχει περιοριστεί. Έχει περιοριστεί – εκτίμησή μου – πολύ. Δύο: ο ελέφαντας στο δωμάτιο, όταν καταρρέει η κομματική ταύτιση και είναι και ο ελέφαντας στη συζήτησή μας, ανεβαίνει η ηγεσία. Παλιά, δηλαδή, οι ψηφοφόροι που ήταν ταυτισμένοι δεν τους ένοιαζε τόσο ποιος είναι ο ηγέτης του κόμματός τους. Γιατί όλα τα χρόνια ψήφιζαν αυτό το κόμμα. Φυσικά, έπαιζε πάντα ένα ρόλο η ηγεσία, πάντα. Όμως όταν καταρρέει η κομματική ταύτιση, ο ρόλος της ηγεσίας γίνεται κεντρικός», υπογράμμισε, προσθέτοντας πως «το αφήγημα και το πρόγραμμα – που το λέμε πάντα – είχε έναν ειδικό ρόλο. Αλλά η ηγεσία είναι κεντρική πια. Και καθώς η πολιτική γίνεται με τους νέους όρους social media, εικόνα πάρα πολύ, η ηγετικότητα είναι κάτι που το καταλαβαίνει κανείς αμέσως, νομίζω ότι η κοινωνία το αντιλαμβάνεται και άρα, υπό αυτή την έννοια, το μεγάλο πρόβλημα και ο ελέφαντας στο δωμάτιο για το ΠΑΣΟΚ δεν είναι τα οργανωτικά προβλήματα ή τα ιδεολογικά ή δύο ψυχές που λέμε ότι υπάρχουν στο ΠΑΣΟΚ, αλλά είναι αυτό που αντιλαμβανόμαστε όλοι σε αυτό το τραπέζι, σε αυτή την αίθουσα, σε αυτή τη χώρα», όπως είπε.
Σε ό,τι αφορά την ΕΛΑΣ, ο κ. Μαραντζίδης τόνισε πως «το ερώτημα για την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη και το νέο κόμμα του κυρίου Τσίπρα, κατά την ταπεινή μου άποψη, είναι το εξής: Ο Αλέξης Τσίπρας έχει δείξει ότι είναι ένας χαρισματικός στην επικοινωνία πολιτικός».
Σε ερώτηση που δέχθηκε αν αυτό είναι αρκετό, ο κ. Μαραντζίδης απάντησε πως «η πολιτική δεν είναι σχολείο να διαβάζεις καλύτερα. Είναι να έχεις ένα σχέδιο για τη χώρα και αυτό το σχέδιο να είσαι αποφασισμένος να το υλοποιήσεις. Κατά τη γνώμη μου, ο Τσίπρας τους τελευταίους μήνες, και αν θέλετε να βάλω το ορόσημο από το Θησείο, από τις 26 Μαΐου όταν ιδρύθηκε η ΕΛΑΣ και μέχρι σήμερα που συζητάμε, σε αυτό το μικρό αναμφίβολα διάστημα, κάθε μέρα, κάθε ώρα που περνάει, δείχνει με τον πιο συγκεκριμένο και αποτελεσματικό θα έλεγα τρόπο ότι ήρθε να αλλάξει τα πράγματα στο πολιτικό σύστημα, με έναν τρόπο που, κατά τη γνώμη μου, θα αφήσει τα σημάδια του στη χώρα, θα διαμορφώσει τις πολιτικές εξελίξεις».
«Ο Τσίπρας πρέπει να γυρίσει ως πρωθυπουργός της Ελλάδας»
Εξήγησε πως «αυτό που βλέπουμε αυτές τις εβδομάδες, αυτό που βλέπει όλη η κοινωνία είναι ένα συλλογικό σχέδιο, με τον Αλέξη Τσίπρα αναμφίβολα στη θέση του ηγέτη αυτού του κόμματος, που επιδιώκει όχι απλώς, όπως το λέει ο ίδιος, πολιτική αλλαγή, αλλά και αλλαγή πολιτικής. Και αυτό το σχέδιο, κατά τη γνώμη μου, θα το βλέπουμε να ξεδιπλώνεται μέρα με την ημέρα, βδομάδα με τη βδομάδα, και αυτό θα αποτυπωθεί και στους συσχετισμούς όχι μόνο για τη δεύτερη θέση, γιατί κοιτάξτε, αν η συζήτηση είναι ο πρώην πρωθυπουργός να γυρίσει από εκεί που παραιτήθηκε, όταν ήταν, δηλαδή, αξιωματική αντιπολίτευση, νομίζω ότι είναι μια τσάμπα κουβέντα, δεν θα χρειαζόταν να γίνει όλος αυτός ο χαμός», σημείωσε χαρακτηριστικά και προσέθεσε πως η δική του αίσθηση «είναι ότι ο Αλέξης Τσίπρας πρέπει να γυρίσει ως πρωθυπουργός της Ελλάδας. Για να αλλάξει τη χώρα».
