Συνέχισε να αυξάνεται η δραστηριότητα στις ευρωπαϊκές αγορές repos κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026. Η συνολική αξία των συναλλαγών repos και reverse repos στα βιβλία των 60 ερωτηθέντων της εξαμηνιαίας έρευνας της Διεθνούς Ένωσης Κεφαλαιαγορών (International Capital Market Association) σε τράπεζες και άλλα ιδρύματα ανήλθε στις 10 Ιουνίου στο ρεκόρ των 14,92 τρισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 9,3% από τον Δεκέμβριο. Η ανακοίνωση της έρευνας έχει τον τίτλο «Έρευνα της ICMA δείχνει ότι η ευρωπαϊκή αγορά repos λειτούργησε ως συστημικός «απορροφητής κραδασμών» κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026».
Οι χρηματιστές αύξησαν το μερίδιό τους στην ευρωπαϊκή αγορά repos στο υψηλότερο επίπεδο από το 2012, καθώς οι αυτοματοποιημένες συναλλαγές έχασαν έδαφος έναντι πιο διακριτικών τρόπων άντλησης ρευστότητας κατά τη διάρκεια των αναταραχών που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν.
Οι συναλλαγές στην αγορά repos αυξάνονται τόσο στις ηλεκτρονικές πλατφόρμες όσο και μέσω τηλεφωνικών συναλλαγών σε περιόδους μεταβλητότητας, εξηγεί στο Bloomberg η Σάρα Κάρτερ, παγκόσμια επικεφαλής του τμήματος repos στην BrokerTec, ένα αυτοματοποιημένο σύστημα συναλλαγών που διαχειρίζεται η CME Group Inc.
«Οι συμμετέχοντες στην αγορά συνήθως μειώνουν την έκθεσή τους και συντομεύουν τις διάρκειες των συναλλαγών σε ημερήσιες συναλλαγές, επιδιώκοντας την ευελιξία να κλείσουν γρήγορα τις καθαρές θέσεις τους», πρόσθεσε.
Η μεγαλύτερη έκθεση της Ευρώπης στον ενεργειακό κλονισμό σε σύγκριση με τις ΗΠΑ οδήγησε σε αύξηση του μεριδίου των συναλλαγών σε ευρώ και σε ευρύτερη χρήση ευρωπαϊκών εξασφαλίσεων, ιδίως κρατικών ομολόγων των βασικών χωρών της ευρωζώνης, όπως διαπίστωσε η έρευνα της ICMA.
«Τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα παρέμειναν το μεγαλύτερο συστατικό των εξασφαλίσεων του δείγματος της έρευνας,» επισημαίνεται στην ανακοίνωση της έρευνας «αλλά, σε αντίθεση με το προηγούμενο εξάμηνο, το επίκεντρο της δραστηριότητας στην αγορά repos μετατοπίστηκε προς τα ευρωπαϊκά κρατικά ομόλογα, με τα κρατικά ομόλογα των χωρών του πυρήνα της ευρωζώνης και της Ισπανίας να κερδίζουν μερίδιο, ενώ εκείνο των ιταλικών κρατικών εκδόσεων να συρρικνώνεται (καθώς μειώθηκαν οι νέες εκδόσεις). Η μετατόπιση της προσοχής προς την Ευρώπη ενδέχεται να αντανακλούσε τη μεγαλύτερη έκθεσή της στον πετρελαϊκό κλονισμό που προκάλεσε ο πόλεμος στον Κόλπο.»
Η αγορά repos εκπλήρωσε αθόρυβα τη λειτουργία της ως συστημικός σταθεροποιητής
Η σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν ενίσχυσε τη ζήτηση για προληπτική ρευστότητα και ώθησε τους επενδυτές να αναζητήσουν ασφάλεια στο πολύ βραχυπρόθεσμο τμήμα της χρηματαγοράς.
«Ωστόσο, σε αντίθεση με το προηγούμενο εξάμηνο, η «φυγή προς τη ρευστότητα» των επενδυτών κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026» αναφέρει η ανακοίνωση «συνοδεύτηκε από μαζικές πωλήσεις ομολόγων, λόγω των εντεινόμενων φόβων για πληθωρισμό, της πιθανότητας αύξησης των επιτοκίων από τις κεντρικές τράπεζες και των ανησυχιών σχετικά με η βιωσιμότητα των δημοσιονομικών ελλειμμάτων (ανησυχία η οποία στη συνέχεια επιδεινώθηκε από τον ανταγωνισμό για κεφάλαια μεταξύ των επιχειρήσεων, συμπεριλαμβανομένων των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης).
»Εν μέσω αυτής της αναταραχής, η αγορά repos εκπλήρωσε αθόρυβα τη λειτουργία της ως συστημικός σταθεροποιητής, συμβάλλοντας στην
εξισορρόπηση των απότομων αυξήσεων της προσφοράς και της ζήτησης ρευστότητας»
Αυτοματοποιημένες συναλλαγές vs μεσαζόντων
Οι μεσάζοντες αντιπροσώπευαν το 16,2% των εκκρεμών συμβάσεων επαναγοράς τον Ιούνιο, σημειώνοντας αύξηση περίπου 2,5 ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με τους προηγούμενους έξι μήνες, μετά την πώληση κρατικών ομολόγων και τη «φυγή προς τη ρευστότητα» μεταξύ των επενδυτών,
Τα repos είναι κυρίως βραχυπρόθεσμα δάνεια που εξασφαλίζονται με εγγύηση, συνήθως κρατικά ομόλογα, με συμφωνία αποπληρωμής σε καθορισμένη ημερομηνία μαζί με τους τόκους. Η συναλλαγή έχει αυτοματοποιηθεί όλο και περισσότερο, αλλά τα άτομα που συνδέουν αγοραστές και πωλητές μέσω τηλεφώνου ή εφαρμογών ανταλλαγής μηνυμάτων έχουν επιστρέψει δυναμικά από το 2022, ιδίως σε περιόδους όπου οι αγορές παρουσιάζουν χαμηλή ρευστότητα ή είναι ευμετάβλητες.
Το μερίδιο των συστημάτων συναλλαγών υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 16 ετών, στο 24,3%, σύμφωνα με το Bloomberg.
«Το βασικό πλεονέκτημα των τηλεφωνικών μεσιτών είναι ότι μπορούν να επεκτείνουν αμέσως την κάλυψη της αγοράς από τους διαμεσολαβητές όταν ο όγκος των συναλλαγών αυξάνεται ξαφνικά», έγραψε ο Richard Comotto, ο οποίος συνέταξε την έκθεση της ICMA. «Στην περίπτωση μεγαλύτερων συναλλαγών, οι τηλεφωνικοί μεσίτες μπορούν να τις χωρίσουν και να διαπραγματευτούν τα μικρότερα τμήματα στην αγορά χωρίς υπερβολική διαρροή πληροφοριών».
Οι ηλεκτρονικές αγορές υπερέχουν στις τυποποιημένες συναλλαγές μεγάλου όγκου, αλλά μπορεί να αντιμετωπίζουν δυσκολίες με μακρύτερες ή ακανόνιστες ημερομηνίες λήξης, μεγαλύτερες συναλλαγές, πιο επικίνδυνες εξασφαλίσεις ή πιο «ευαίσθητες ως προς τις πληροφορίες συναλλαγές», έγραψε ο Comotto. Αντίθετα, οι μεσίτες μπορούν να αξιοποιήσουν τις σχέσεις που έχουν χτίσει με την πάροδο του χρόνου για να βοηθήσουν τους διαπραγματευτές να βρουν ρευστότητα όταν η δραστηριότητα αυξάνεται ξαφνικά και αυτοί τείνουν να είναι πιο διστακτικοί στο να αποκαλύψουν τις τιμές τους.
«Οι συνθήκες αστάθειας στην αγορά ώθησαν μέρος της αύξησης της δραστηριότητας των συναλλαγών επαναγοράς μακριά από τα αυτόματα συστήματα διαπραγμάτευσης (ATS) και προς τους μεσίτες φωνητικών συναλλαγών, των οποίων το μερίδιο αγοράς ανακάμπτει από το 2022, μετά από μια σχεδόν συνεχή πτώση από την έναρξη της έρευνας το 2001.» αναφέρει η ανακοίνωση «Μεταξύ άλλων, οι μεσίτες μέσω τηλεφώνου μπορούν να επεκτείνουν άμεσα την κάλυψη της αγοράς από τα τμήματα repo των διαμεσολαβητών όταν οι όγκοι συναλλαγών αυξάνονται απότομα και είναι σε θέση να αξιοποιήσουν το δίκτυο των σχέσεών τους για την αναζήτηση ρευστότητας και σπάνιων τίτλων με μικρότερη διαρροή πληροφοριών από ό,τι είναι δυνατό στα πιο διαφανή τμήματα της αγοράς που βασίζονται σε οθόνες.»
