Με «ψαλίδι» σε δαπάνες που είχε περιλάβει η ΕΥΔΑΠ στην αρχική της πρόταση για το χρηματοοικονομικό κόστος και τα τιμολόγια νερού της 1ης Ρυθμιστικής Περιόδου 2025-2029 παρενέβη η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ). Κι αυτό διότι έκρινε ότι μέρος αυτών δεν έχουν ανταποδοτικό χαρακτήρα σε σχέση με την παροχή υπηρεσιών ύδατος.
Ειδικότερα, όπως επισημαίνεται στην απόφαση της ΡΑΑΕΥ που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης παραμονές Πρωτοχρονιάς, δαπάνες για αμοιβές και έξοδα προσωπικού, και ειδικότερα οι «μη μισθολογικές (παρεπόμενες) παροχές», δεν πληρούν το κριτήριο της ανταποδοτικότητας.
Πρόκειται για διατακτικές σίτισης μόνιμου και μη μόνιμου προσωπικού, παροχές ενίσχυσης για την εκμάθηση ξένων γλωσσών τέκνων εργαζομένων και μπόνους επίτευξης στόχων. Σύμφωνα με την Αρχή, οι συγκεκριμένες παροχές «δεν είναι αναγκαίες για την παροχή της υπηρεσίας και δεν είναι εύλογο να μετακυλίονται στους τελικούς χρήστες», με αποτέλεσμα να αφαιρεθούν από την ΕΥΔΑΠ κατόπιν σχετικών υποδείξεων.
Αναλυτικά οι περικοπές σε δαπάνες της ΕΥΔΑΠ
Στο πλαίσιο αυτό, αφαιρέθηκαν δαπάνες που αφορούν διατακτικές σίτισης μόνιμου προσωπικού ύψους 3.332.000 ευρώ για το 2025, 3.342.000 ευρώ για το 2026, 3.341.000 ευρώ για το 2027, 3.339.000 ευρώ για το 2028 και 3.335.000 ευρώ για το 2029. Αντιστοίχως, για τις διατακτικές σίτισης μη μόνιμου προσωπικού, οι περικοπές ανέρχονται σε 88 χιλ. ευρώ κατ’ έτος έως και το 2029.
Περαιτέρω, αφαιρέθηκαν δαπάνες που αφορούν κίνητρα απόδοσης (μπόνους) ύψους 930.000 ευρώ για το 2025, 933.000 ευρώ για τα έτη 2026 και 2027, 932.000 ευρώ για το 2028 και 931.000 ευρώ για το 2029. Παράλληλα, αφαιρέθηκαν και τα έξοδα εκμάθησης ξένων γλωσσών τέκνων εργαζομένων, ύψους 573.000 ευρώ για το 2025, 575.000 ευρώ για το 2026, 574.000 ευρώ για τα έτη 2027 και 2028 και 573.000 ευρώ για το 2029.
Στον αντίποδα, δαπάνες για διατακτικές γάλακτος έγιναν αποδεκτές, με κόστος 320.000 ευρω ετησίως ανά έτος για την πενταετία, καθώς κρίθηκε ότι συνδέονται με τη στήριξη χαμηλόμισθων εργαζομένων και εκείνων που απασχολούνται υπό ανθυγιεινές συνθήκες.
«Κούρεμα» και σε αμοιβές τρίτων της ΕΥΔΑΠ
Παράλληλα, η ΡΑΑΕΥ περιέκοψε κονδύλια για «αμοιβές και έξοδα τρίτων» δαπάνες τα οποία η ΕΥΔΑΠ συνέδεσε με την υλοποίηση του επενδυτικού προγράμματος και τις λειτουργικές του ανάγκες. Η Αρχή, ωστόσο, θεώρησε ότι «δεν προέκυψε επαρκής τεκμηρίωση άμεσης και αναλογικής συσχέτισης» των συγκεκριμένων αυξήσεων και έτσι εφάρμοσε οριζόντια μείωση 3% στις συγκεκριμένες δαπάνες, συνολικού ύψους 11,623 εκατ. ευρώ στην πενταετία, προκειμένου να διασφαλιστεί η συγκράτηση του κόστους προς όφελος των καταναλωτών και των χρηστών.
Επιπλέον, στα «Λοιπά Έξοδα» του κόστους λειτουργίας η ΕΥΔΑΠ περιέλαβε δαπάνες για αποζημιώσεις από ατυχήματα και ζημιές δικτύου, χωρίς να αφαιρέσει τις εισπραχθείσες ασφαλιστικές αποζημιώσεις. Γι΄ αυτό η Αρχή εφάρμοσε μείωση 10% επί του καθαρού ποσού για κάθε έτος της περιόδου 2025-2029, μετά την αφαίρεση των ασφαλιστικών αποζημιώσεων. Δηλαδή, η Αρχή περιέκοψε 458.000 ευρώ συνολικά για όλη τη ρυθμιστική περίοδο.
Εκκρεμότητα με τα τιμολόγια προσωπικού
Κατά τον έλεγχο του κόστους από τη ΡΑΑΕΥ διαπιστώθηκε επίσης ότι παρέχεται από την ΕΥΔΑΠ έκπτωση στα τιμολόγια ύδρευσης του υπαλληλικού προσωπικού, η οποία δεν αποτυπώνεται λογιστικά ούτε έχει συμπεριληφθεί στο Κόστος Λειτουργίας.
Η Αρχή έκρινε ότι το κόστος αυτό δεν πρέπει να ανακτάται από τους χρήστες, καθώς δεν συνδέεται με την παροχή υπηρεσίας κοινής ωφέλειας και δεν πληροί τις αρχές της ανταποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας. Λόγω έλλειψης λογιστικού διαχωρισμού, δεν είναι δυνατός ο ακριβής προσδιορισμός του κόστους, γι’ αυτό προβλέπεται εκκαθάριση μετά την καταγραφή του σε διακριτό λογαριασμό έως τις 31.12.2026.
WACC και «κρυφές» δαπάνες
Επίσης, η ΡΑΑΕΥ καθόρισε για την περίοδο 2025-2029 το ονομαστικό WACC (προ φόρων) στο 6,24% (με μηδενικό συντελεστή δανειακής επιβάρυνσης), χαμηλότερα από το 6,9632% που πρότεινε στην τελική της εισήγηση η ΕΥΔΑΠ. Στην απόφασή της επισημαίνει ότι, σε περίπτωση μεταβολής του ποσοστού δανεισμού κατά τη διάρκεια της πενταετούς ρυθμιστικής περιόδου, η Αρχή θα προχωρήσει σε επανυπολογισμό του WACC μέσω του μηχανισμού Έκτακτης Αναθεώρησης Χρηματοοικονομικού Κόστους,
Παράλληλα, σύμφωνα με την Αρχή, στο κόστος λειτουργίας δεν έχουν συμπεριληφθεί στην τελική εισήγηση της εταιρείας, δαπάνες που σχετίζονται με τις υπηρεσίες που παρέχει η ΕΥΔΑΠ προς την Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ για τη λειτουργία και συντήρηση του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος, οι οποίες ανέρχονται περίπου στα 25 εκατ. ευρώ ετησίως, καθώς εκείνες για τη λειτουργία και συντήρηση των υδροηλεκτρικών σταθμών, ύψους 2 εκατ. ευρώ ετησίως.
Να σημειωθεί ότι η εισηγμένη είχε υποβάλλει αναλυτικό επενδυτικό πλάνο για την εν λόγω περίοδο συνολικής αξίας περίπου 1,2 δισ. ευρώ, μετά την αφαίρεση εργολαβικών εκπτώσεων, το οποίο χρηματοδοτείται από ίδια κεφάλαια του παρόχου (685 εκατ. ευρώ) και ευρωπαϊκά κονδύλια (€515 εκατ.). Το πλάνο περιλαμβάνει πάνω από 167 έργα με κεντρικούς άξονες την επέκταση του αποχετευτικού δικτύου Ανατολικής Αττικής, την εγκατάσταση 2,5 εκατ. έξυπνων οικιακών μετρητών και την κατασκευή κέντρων επεξεργασίας λυμάτων και αγωγών μεταφοράς.
Αύξηση 2 ευρώ τον μήνα στα οικιακά τιμολόγια της ΕΥΔΑΠ
Τα τιμολόγια παροχής υπηρεσιών ύδατος που εγκρίθηκαν από της ΡΑΑΕΥ τέθηκαν σε ισχύ από την πρώτη ημέρα του 2026 και θα παραμείνουν αμετάβλητα έως και το 2029. Ειδικότερα, για τους οικιακούς καταναλωτές αυξάνεται κατά ένα ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) το πάγιο ύδρευσης και εισάγεται πάγιο 1 ευρώ στην αποχέτευση (πλέον ΦΠΑ) ανά μήνα.
Έτσι, στο τρίμηνο του λογαριασμού, η αύξηση θα είναι 6 ευρώ ή 7,44 ευρώ με ΦΠΑ. Η εφαρμογή των νέων παγίων θα ξεκινήσει σταδιακά από τον Ιανουάριο του 2026, αναλογικά με τον κύκλο καταμέτρησης κάθε νοικοκυριού. Όσο για τις χρεώσεις κατανάλωσης νερού και αποχέτευσης παραμένουν αμετάβλητες για όλα τα νοικοκυριά.
Προστασία για ευάλωτα νοικοκυριά με πλαφόν κατανάλωσης
Ειδικά για τις οικονομικά ευάλωτες και ασθενείς ομάδες (δικαιούχοι κοινωνικού τιμολογίου, πολύτεκνοι και υπερήλικες) η πάγια χρέωση μηδενίζεται ενώ τίθεται πλαφόν στην κατανάλωση με χαμηλή χρέωση. Ειδικότερα:
– για οικογένειες με τρία και περισσότερα προστατευόμενα παιδιά, η χρέωση γίνεται με 0,35 ευρώ ανά κυβικό μέτρο (m3), εφόσον η μηνιαία κατανάλωση δεν υπερβαίνει για μεν την πενταμελή οικογένεια τα 20m3 ή 16 m3 για την τετραμελή, εφόσον πρόκειται για μονογονεϊκή. Για τις μεγαλύτερες οικογένειες, το όριο είναι προσαυξημένο κατά 4 m3 για κάθε παιδί πέραν του τρίτου. Για υπέρβαση των μηνιαίων οριακών καταναλώσεων δεν θα εφαρμόζεται η εξαίρεση στην χρέωση της κατανάλωσης.
– για υπερήλικες άνω των 75 ετών που ζουν μόνοι (και δεν φιλοξενούνται) χορηγείται έκπτωση 30% στους λογαριασμούς ύδρευσης αποχέτευσης, με προϋπόθεση να έχουν ετήσιο οικογενειακό εισόδημα μικρότερο ή ίσο των 8.000 ευρώ και ο τρίμηνος λογαριασμός τους για ύδρευση-αποχέτευση δεν υπερβαίνει τα 40 ευρώ. Οι προϋποθέσεις χορήγησης θα επανεξετάζονται κάθε έτος.
– για τις ευπαθείς ομάδες προβλέπεται ότι θα έχουν 100% έκπτωση επί της αξίας του νερού, για ποσότητα δύο m3 ανά μήνα, ανά μέλος νοικοκυριού. Για κάθε μέλος νοικοκυριού, που έχει αναπηρία άνω του 67%, η έκπτωση θα ισχύει για τρία m3 ανά μήνα.
Τι αλλάζει για επιχειρήσεις, ΟΤΑ και Δημόσιο στα τιμολόγια της ΕΥΔΑΠ
Αντίθετα, για τα βιομηχανικά και επαγγελματικά τιμολόγια καθώς και για εκείνα του Δημοσίου, των δήμων και των Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου (συνολικά αποτελούν περίπου το 1/3 των πελατών της ΕΥΔΑΠ) προτείνονται αυξήσεις της τάξης του 32,5% στις χρεώσεις κατανάλωσης νερού ανά κυβικό μέτρο.
Για τα τιμολόγια φιλανθρωπικών ιδρυμάτων και φορέων, ανεξαρτήτως μηνιαίας κατανάλωσης, αυξάνεται η τιμή κυβικού μέτρου από 0,23 σε 0,30 ευρώ.
Υδροδότηση νησιών, πυροσβεστική χρήση και εφοδιασμό πλοίων
Η τιμή για την υδροδότηση νησιών, μετά από συμφωνία της ΕΥΔΑΠ και Υπουργείου Ναυτιλίας, αυξάνεται από 0,4880 ευρώ/m3 σε 0,65 ευρώ/m3. Για Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου που υδροδοτούν τουλάχιστον 2.000 υδρολήπτες, οι οποίοι είναι εκτός αρμοδιότητας περιοχής της ΕΥΔΑΠ, η τιμή ορίζεται στα 0,70 ευρώ/m3.
Στο νερό που παρέχεται σε φυσικά ή Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου ή Ιδιωτικού Δικαίου για τον εφοδιασμό πλοίων η χρέωση αυξάνεται από 2,4 ευρώ/m3 σε 3,2 ευρώ/m3.
Για τα ακίνητα που συνδέονται με το δίκτυο ύδρευσης με ιδιαίτερη παροχή για πυροσβεστική χρήση, η τιμή του νερού αυξάνεται από 11,01 ευρώ/m3 σε 14,60 ευρώ/m3. Σχετικά με το κυβικό του αδιύλιστου νερού χρεώνεται πλέον 0,24 ευρώ/m³ αντί 0,18 ευρώ/m³.
Αύξηση στην Helleniq Energy
Επιπλέον, η Helleniq Energy θα δει αύξηση από 0,55 ευρώ/m3 σε 0,73 ευρώ/m3, υπό την προϋπόθεση ότι η ετήσια κατανάλωση νερού θα υπερβαίνει τα 7 εκατ. μ3, διαφορετικά θα εφαρμοστεί το ισχύον βιομηχανικό τιμολόγιο. Γενικότερα, για εγκαταστάσεις με πολύ μεγάλο όγκο κατανάλωσης ύδατος, όπως βιομηχανίες μεγάλης κλίμακας, διυλιστήρια κλπ. προβλέπεται αύξηση παγίου έως και 10 ευρώ.
Σε κάθε περίπτωση, είναι αξιοσημείωτο ότι για 17 χρόνια, τα τιμολόγια ύδατος στην Αττική παρέμεναν σχεδόν αμετάβλητα ενώ οι προτεινόμενες αυξήσεις, όπως είχε επισημάνει ο επικεφαλής της ΕΥΔΑΠ κ. Χάρης Σαχίνης, κινούνται στα όρια του σωρευτικού πληθωρισμού για την περίοδο 2008 – 2024 που υπολογίζεται στο 28%.
