Οι μετοχικές αγορές παγκοσμίως κινούνται γύρω από τα ιστορικά υψηλά τους, με εμφανή σημάδια αυξανόμενης ευφορίας, ενώ για ορισμένους σε κάποια κομμάτια τουλάχιστον της αγοράς, φθάνουν ακόμη και στα όρια της «φούσκας».
Σε αυτό το περιβάλλον, η παγκόσμια και η ευρωπαϊκή ομάδα των αναλυτών της Citigroup, επανεξέτασαν με βάση τα μοντέλα τους, τη λίστα ελέγχου μακροχρόνιας πτωτικής αγοράς (Bear Market Checklist – BMC), με την οποία παρακολουθούν 18 παραμέτρους, μία λίστα, που αποτελεί και εργαλείο αξιολόγησης των υποκείμενων κινδύνων στις αγορές και στο κατά πόσο, οι διορθώσεις σε αυτές, θα πρέπει να θεωρούνται ως ευκαιρίες αγορών ή προειδοποιητικά αρνητικά σημάδια για αυτό που έρχεται.
Η Citi διατηρεί μεν θετική στάση για τις παγκόσμιες μετοχικές μέχρι το τέλος του έτους, αναγνωρίζοντας όμως πλέον πως οι κίνδυνοι έχουν αυξηθεί
Τι βλέπει η Citigroup
Η λίστα ελέγχου (BMC) της αμερικανικής τράπεζας, βρίσκεται πάντως πλέον στο υψηλότερο επίπεδο από την εποχή της κατάρρευσης της Lehman Brothers και της Παγκόσμιας Χρηματοπιστωτικής Κρίσης (GFC), με τον αριθμό των προειδοποιητικών ενδείξεων να αυξάνεται σταθερά. Ωστόσο, δεν σηματοδοτεί ακόμη «υπερβολική ευφορία», καθώς οι εν λόγο παράμετροι-δείκτες, παραμένουν χαμηλότερα από τα επίπεδα που είχαν καταγραφεί πριν από προηγούμενες bear markets, όπως αυτές του 2007 και του 2000. Οι αγορές έχουν «ζεσταθεί» , αλλά δεν είναι ακόμη «υπερβολικά καυτές».
Ιστορικά ωστόσο, όταν ο αριθμός των προειδοποιητικών ενδείξεων περνά σε διψήφια επίπεδα, τα αρνητικά σημάδια της λίστας τείνουν να αυξάνεται ποιο έντονα στην συνέχεια, κάτι που μπορεί να σηματοδοτήσει ταχύτερη επιδείνωση του επενδυτικού κινδύνου. Εάν συνεχίσουν να εμφανίζονται νέες προειδοποιητικές ενδείξεις, τότε οι μελλοντικές διορθώσεις ίσως να μην αποτελούν πλέον ευκαιρίες αγοράς. Στο πλαίσιο αυτό, η Citi, διατηρεί μεν θετική στάση για τις παγκόσμιες μετοχικές μέχρι το τέλος του έτους, αναγνωρίζοντας όμως πλέον πως οι κίνδυνοι έχουν αυξηθεί.
Η Bear Market Checklist της Citi αξιολογεί 18 διαφορετικούς παραμέτρους, όπως οι αποτιμήσεις των μετοχών, το επενδυτικό κλίμα, τα πιστωτικά spreads, τις καμπύλες των αποδόσεων των ομολόγων, τις ροές κεφαλαίων, τα θεμελιώδη εταιρικά μεγέθη, την χρηματοδοτική δραστηριότητα κ.α. και με βάση ιστορικά δεδομένα, έχει καθορίσει συγκεκριμένα όρια προειδοποίησης. Όταν τα σημάδια φθάνουν στο πρώτο όριο, χαρακτηρίζονται ως «πορτοκαλί», όταν το υπερβούν μετατρέπονται σε «κόκκινα», ενώ 1 βαθμός δίδεται για κάθε «κόκκινη σημαία» και 0,5 βαθμούς για κάθε «πορτοκαλί σημαία».
Όταν η λίστα Bear Market Checklist της Citi με τις 18 παράμετρούς πλησιάζει σε διψήφιο αριθμό από «κόκκινες σημαίες», ιστορικά τα δεδομένα δείχνουν αυξημένους κινδύνους πτώσης της αγοράς. Αν πάντως εξευρεθούν οι περιπτώσεις του 2000 με το σκάσιμο της φούσκας των «dot com» και της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής κρίσης του 2007, όταν οι περισσότεροι δείκτες της λίστας ήταν ταυτόχρονα στο «κόκκινο» δίνοντας σήμα πώλησης και οι επενδυτές δεν θα έπρεπε να «αγοράσουν στην πτώση», τα δεδομένα δεν είναι πάντα τόσο ξεκάθαρα. Τι δείχνει λοιπόν σήμερα η λίστα BMC; Στις 10 από τις 18 περιπτώσεις για τις μετοχές παγκοσμίως έχουν «σηκωθεί» κόκκινες σημαίες, το υψηλότερο νούμερο από την παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση (GFC), με τα δεδομένα στις ΗΠΑ μάλιστα να δείχνουν πως τα κόκκινα σημάδια έφθασαν στα 11,5 (από τα 18), με την αμερικανική αγορά να εμφανίζεται αισθητά πιο «φουσκωμένη» από την ευρωπαϊκή (5/18).
Τα καμπανάκια
Ορισμένοι δείκτες, όπως, οι αποδόσεις ιδίων κεφαλαίων (ROE) και οι πολλαπλασιαστές κερδών (P/E), βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα εδώ και αρκετό καιρό, ενώ πολλοί άλλοι επιδεινώνονται τώρα ταχύτερα: Η αύξηση των κεφαλαιουχικών δαπανών (Capex) π.χ. επιταχύνεται, κυρίως λόγω των επενδύσεων των μεγάλων εταιρειών Τεχνητής Νοημοσύνης. Οι αναμενόμενες δημόσιες προσφορές (IPOs) μεγάλων αμερικανικών εταιρειών οδήγησαν επίσης τον εν λόγο δείκτη σε ζώνη προειδοποίησης. Τα εταιρικά κέρδη επιταχύνονται, οι εισροές κεφαλαίων αυξάνονται, οι αναλυτές γίνονται πιο αισιόδοξοι, ενώ ο δείκτης Levkovich (σ.σ. ο Levkovich Index ή παλαιότερα Panic/Euphoria Model) είναι ένας δείκτης επενδυτικού κλίματος που δημιούργησε στο παρελθόν ο στρατηγικός αναλυτής της Citi, Tobias Levkovich ο οποίος δεν βρίσκεται τώρα στην ζωή που μετρά αν οι επενδυτές βρίσκονται σε κατάσταση: Πανικού, Ουδετερότητας, ή Ευφορίας), δείχνει πως οι επενδυτές βρίσκονται πλέον σε κατάσταση «αυξημένης ευφορίας».
Παράλληλα, η καμπύλη των αποδόσεων έχει αρχίσει να επιπεδώνεται, τα πιστωτικά spreads παραμένουν περιορισμένα, αν και αυτό θα μπορούσε να αλλάξει εάν αυξηθούν οι ανησυχίες σχετικά με την αγορά ιδιωτικών πιστώσεων (private credit) και τον εταιρικό δανεισμό που συνδέεται με τις επενδύσεις στην Τεχνητή Νοημοσύνη.
Συμπέρασμα, λένε οι αναλυτές της αμερικανική επενδυτικής τράπεζας, παρά την αύξηση των προειδοποιητικών σημάτων, η λίστα BMC δεν δείχνει ακόμη κατάσταση «ακραίας ευφορίας», αλλά ιστορικά όταν οι κόκκινες σημαίες φτάνουν σε διψήφιο αριθμό, όπως σήμερα, η άνοδός τους συνήθως επιταχύνεται. Εάν συνεχιστεί η ενεργοποίηση νέων προειδοποιητικών σημείων, θα αποτελεί ολοένα και ισχυρότερη ένδειξη ότι οι επενδυτές δεν θα πρέπει να αγοράζουν πλέον σε κάθε διόρθωση της αγοράς.
