Ένα νέο «μπλε κύμα» σάρωσε τις ΗΠΑ, με τους Δημοκρατικούς να κατακτούν τον έλεγχο τόσο της Βουλής των Αντιπροσώπων όσο και της Γερουσίας.
Οι Δημοκρατικοί κέρδισαν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου, σύμφωνα με τις προβολές αμερικανικών μέσων ενημέρωσης, προξενώντας ηχηρή ήττα στους Ρεπουμπλικανούς του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στις εκλογές που διεξάγονται στα μέσα της προεδρικής θητείας.
Μαζί με την επικείμενη νίκη τους στη Βουλή των Αντιπροσώπων, οι Δημοκρατικοί αναμένεται να έχουν τον πλήρη έλεγχο του Κογκρέσου από την επόμενη χρονιά, για πρώτη φορά από το 2022.
«Ουάου! Ουάου! Κόντρα σε όλες τις πιθανότητες, εμείς οι Δημοκρατικοί κερδίσαμε τη Γερουσία», δήλωσε στην Ουάσιγκτον ο επικεφαλής της μειοψηφίας, Τσακ Σούμερ. «Έχουμε πέντε λέξεις για τον αμερικανικό λαό: έρχεται ανακούφιση».
Το κόμμα ανέκτησε τον έλεγχο της Γερουσίας, καθώς οι υποψήφιοί του επικράτησαν σε πολλές πολιτείες όπου δεν είχε καταφέρει να κερδίσει εδώ και χρόνια ή ακόμη και δεκαετίες, μεταξύ αυτών η Νότια Καρολίνα, η Βόρεια Καρολίνα, το Οχάιο, το Τέξας, η Αϊόβα και το Κάνσας, σύμφωνα με το Associated Press.
Με τον έλεγχο της Γερουσίας, οι Δημοκρατικοί θα μπορούν σύντομα να μπλοκάρουν όχι μόνο τη νομοθετική ατζέντα του Τραμπ, αλλά και τους διορισμούς του στο υπουργικό συμβούλιο και στην ομοσπονδιακή δικαιοσύνη, ακόμη και στο Ανώτατο Δικαστήριο, όπου οι συντηρητικοί διαθέτουν πλειοψηφία 6-3
Αφού είχαν κερδίσει νωρίτερα τη Βουλή των Αντιπροσώπων, οι Δημοκρατικοί κέρδισαν έδρες γερουσιαστών σε οχυρά των Ρεπουμπλικανών όπως το Κάνσας και το Τέξας και θα μπορέσουν να περιορίσουν σημαντικά τις εξουσίες του αμερικανού προέδρου στο τέλος της θητείας του.
Ο Δημοκρατικός διεκδικητής της έδρας του Κάνσας στη Γερουσία των Ηνωμένων Πολιτειών Άνταμ Χάμιλτον κέρδισε τον απερχόμενο Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή Ρότζερ Μάρσαλ, ενώ ο Δημοκρατικός Τζος Τούρεκ νίκησε την Ρεπουμπλικανή Άσλεϊ Χίνσον στην κούρσα για την έδρα της Άιοβα στη Γερουσία, την οποία κατείχαν μέχρι τώρα οι Ρεπουμπλικανοί.
Επίσης, η δημοκρατική υποψήφια Τζίνα Χινοχόσα εξελέγη χθες Τρίτη κυβερνήτρια του Τέξας, σύμφωνα με προβλέψεις αμερικανικών μέσων ενημέρωσης, εξέλιξη που προστίθεται σε σειρά εντυπωσιακών νικών της αντιπολίτευσης σε οχυρά των ρεπουμπλικάνων. Επικράτησε του απερχόμενου κυβερνήτη Γκρεγκ Άμποτ, σύμφωνα με τα τηλεοπτικά δίκτυα CNN και NBC.
Με βάση τα ως τώρα στοιχεία, οι δημοκρατικοί κερδίζουν σε 10 πολιτείες όπου εκλέγονταν κυβερνήτες χθες και οι ρεπουμπλικάνοι σε 5. Η αντιπολίτευση αποσπά 4 πολιτείες.
Οι Δημοκρατικοί ανέκτησαν τον έλεγχο της Γερουσίας των ΗΠΑ, γράφει το Associated Press και προσθέτει ότι εγκαινιάζεται μια νέα εποχή αντίστασης του Κογκρέσου έναντι του προέδρου Τραμπ.
Πώς έχει η εικόνα με τις έδρες σε Γερουσία, Βουλή των Αντιπροσώπων και κυβερνήτες
- Στη Γερουσία: Δημοκρατικοί 52, Ρεπουμπλικανοί 40
- Βουλή των Αντιπροσώπων: Δημοκρατικοί 192, Ρεπουμπλικανοί 110
- Κυβερνήτες: Δημοκρατικοί 24, Ρεπουμπλικανοί 13
Τραμπ: Χάσαμε επειδή δεν ήμουν στα ψηφοδέλτια
Από τις απειλές ότι θα γίνει «κύριος Βέτο» στις δηλώσεις περί συνεργασίας με τους Δημοκρατικούς πέρασε μέσα σε λίγες ώρες ο Ντόναλντ Τραμπ, εν μέσω της διαφαινόμενης ήττας των Ρεπουμπλικανών στη Βουλή των Αντιπροσώπων και στη Γερουσία.
Ο Αμερικανός πρόεδρος επιχειρεί να περάσει στην επόμενη ημέρα και να εμφανιστεί συναινετικός, αποσυνδέοντας ταυτόχρονα τον εαυτό του από τις απώλειες του κόμματός του και προετοιμάζοντας το έδαφος για την επόμενη ημέρα στο Κογκρέσο.
Ειδικότερα, ο Τραμπ δήλωσε το βράδυ της Τρίτης ότι είναι διατεθειμένος να αποδεχθεί τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκλογών και να συνεργαστεί με τους Δημοκρατικούς, καθώς οι πρώτες εκτιμήσεις έδειχναν ότι το κόμμα της αντιπολίτευσης βρισκόταν σε τροχιά ανάκτησης του ελέγχου της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας.
«Είμαι απολύτως πρόθυμος να αποδεχθώ αυτά τα αποτελέσματα», δήλωσε ο Τραμπ σε συνέντευξή του στους New York Times.
«Θα συνεργαστούμε με τους Δημοκρατικούς και, ξέρετε, προσβλέπουμε στη συνεργασία μαζί τους. Πιθανότατα θα καταφέρουμε να βρούμε κάποια λύση», πρόσθεσε.
«Αν ήμουν υποψήφιος θα είχαμε κερδίσει με σαρωτική διαφορά!»
«Δεν ήμουν υποψήφιος απόψε και, αν ήμουν, θα είχαμε κερδίσει με σαρωτική διαφορά!», έγραψε ο Αμερικανός πρόεδρος σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social.
Οι πιο στενοί συνεργάτες του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, καθώς και αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου αποδίδουν τις εκτεταμένες απώλειες των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές στον παρατεταμένο πόλεμο με το Ιράν, κυρίως σε σχέση με την άνοδο των τιμών σε ντίζελ και βενζίνη σύμφωνα με την Wall Street Journal.
Ορισμένοι αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου υποστηρίζουν ότι τα αποτελέσματα των εκλογών θα μπορούσαν να ήταν πολύ διαφορετικά αν η σύγκρουση, η οποία εισέρχεται πλέον στον ένατο μήνα της, είχε τελειώσει νωρίτερα.
Η αποτυχία μπορεί να οδηγήσει σε περαιτέρω ανακατατάξεις στο Πεντάγωνο και στο στράτευμα. Η ίδια συζήτηση διεξήχθη και στο κανάλι FOX.
Οργισμένο εκλογικό σώμα
Ο Τραμπ ζήτησε από τους ψηφοφόρους να συμπεριφερθούν σαν να ήταν ο ίδιος υποψήφιος. Εκείνοι το έκαναν και οι Ρεπουμπλικανοί πλήρωσαν το τίμημα την Τρίτη.
Τα πρώτα αποτελέσματα και οι δημοσκοπήσεις κατά την έξοδο από τα εκλογικά τμήματα έδειξαν ένα εκλογικό σώμα σε κακή διάθεση, που έστειλε ηχηρό μήνυμα αποδοκιμασίας στον Τραμπ και στην ατζέντα του. Οι ψηφοφόροι εξέφρασαν έντονη δυσαρέσκεια για τις υψηλές τιμές και την πορεία της χώρας.
Πολλοί δήλωσαν ότι αισθάνονται πως η οικονομική τους κατάσταση είναι χειρότερη από ό,τι πριν από δύο χρόνια. Σχεδόν εννέα στους δέκα ανέφεραν ότι το κόστος ζωής αποτέλεσε κρίσιμο ή σημαντικό παράγοντα στην ψήφο τους, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις κατά την έξοδο από τις κάλπες που διενήργησε η SSRS για λογαριασμό κοινοπραξίας αμερικανικών μέσων ενημέρωσης, στην οποία συμμετείχαν μεγάλα τηλεοπτικά δίκτυα και το Associated Press.
Ο Τραμπ εξελέγη το 2024 υποσχόμενος να αναχαιτίσει τον υψηλό πληθωρισμό. Ωστόσο, οι δασμοί στα εισαγόμενα προϊόντα και ο πόλεμος με το Ιράν επιδείνωσαν την οικονομική κατάσταση για πολλούς Αμερικανούς. Καθώς η δημοτικότητά του υποχωρούσε σε ιστορικά χαμηλά, ο ίδιος απαντούσε στην προεκλογική εκστρατεία ότι οι πολίτες θα έπρεπε να αποδεχθούν το αυξημένο κόστος.
χεδόν τα δύο τρίτα των ψηφοφόρων απέδωσαν στον Τραμπ την ευθύνη για τις υψηλές τιμές, ενώ τα τρία τέταρτα δήλωσαν είτε οργισμένοι είτε δυσαρεστημένοι με την πορεία της χώρας. Οι ψηφοφόροι εξέφρασαν επίσης ευρεία ανησυχία για τη διαφθορά στην κυβέρνηση.
Οι πρώτες νίκες των Δημοκρατικών την Τρίτη έδειξαν ότι η προεκλογική περιοδεία του Τραμπ σε 19 πολιτείες, τις τελευταίες εβδομάδες, δεν κατάφερε να βελτιώσει ουσιαστικά τη θέση του απέναντι στους ψηφοφόρους.
Απορρίπτοντας τις επιλογές του Τραμπ
Η βραδιά δεν ήταν κακή μόνο για τους Ρεπουμπλικανούς, αλλά και για την πολιτική κρίση του Τραμπ. Ο πρόεδρος υπέστη σειρά προσωπικών ηττών, καθώς αρκετοί υποψήφιοι που είχε στηρίξει, παρά τις αντιρρήσεις των τοπικών στελεχών των Ρεπουμπλικανών, δυσκολεύτηκαν σε εκλογικές αναμετρήσεις που το κόμμα θεωρούσε ότι θα κέρδιζε.
Οι υποψήφιοι για τη Γερουσία που επέλεξε ο ίδιος ο Τραμπ στη Νότια Καρολίνα και τη Βόρεια Καρολίνα, η Ντάρλιν Γκράχαμ και ο Μάικλ Γουάτλεϊ, έχασαν τις αναμετρήσεις τους. Στο Τέξας, ο Κεν Πάξτον έδινε μάχη με τον Δημοκρατικό υποψήφιο Τζέιμς Ταλαρίκο. Οι επιλογές του Τραμπ ανάγκασαν τους Ρεπουμπλικανούς να αμυνθούν σε πολιτείες όπου θεωρούνταν φαβορί.
Οι ήττες αναμένεται να αναζωπυρώσουν τα ερωτήματα για το πολιτικό ένστικτο του Τραμπ και ειδικότερα για την τάση του να προτάσσει την προσωπική αφοσίωση έναντι υποψηφίων με ευρύτερη εκλογική απήχηση.
Οι δημοσκοπήσεις κατά την έξοδο από τις κάλπες έδειξαν ότι ο συνασπισμός ψηφοφόρων που οδήγησε στη νίκη του το 2024 έχει πλέον διαρραγεί. Οι Ρεπουμπλικανοί κατέγραψαν σημαντική υποχώρηση της στήριξής τους μεταξύ των μαύρων ανδρών, των Λατίνων και των νέων ψηφοφόρων.
Ένα «γαλάζιο κύμα»
Οι δημοσκοπήσεις πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές έδειχναν ότι οι Δημοκρατικοί είχαν σημαντικές πιθανότητες για μια ισχυρή εκλογική βραδιά. Το κόμμα θεωρούνταν φαβορί για να ανακτήσει τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων και διεκδικούσε την πλειοψηφία στη Γερουσία.
Η έκταση των κερδών που άρχισαν να καταγράφουν οι Δημοκρατικοί, ωστόσο, έδειχνε κάτι μεγαλύτερο: ένα πιθανό «γαλάζιο κύμα» που ξεπερνούσε τις παραδοσιακές πολιτείες-κλειδιά.
Με την επικράτησή τους στη Νότια Καρολίνα, οι Δημοκρατικοί πέτυχαν ιστορική νίκη. Δεν είχαν κερδίσει έδρα της Γερουσίας στην πολιτεία αυτόν τον αιώνα. Η νίκη της Άνι Άντριους απέναντι στην Γκράχαμ αναδείχθηκε σε μία από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις της εκλογικής βραδιάς.
Οι Δημοκρατικοί προηγούνταν επίσης στο Κάνσας, όπου είχαν να κερδίσουν έδρα στη Γερουσία από το 1932, την περίοδο της Μεγάλης Ύφεσης. Αν ο Ταλαρίκο επικρατήσει στο Τέξας, θα γίνει ο πρώτος Δημοκρατικός που εκλέγεται στη Γερουσία από την πολιτεία εδώ και 38 χρόνια.
Μέχρι τις 10 το βράδυ, ώρα Ανατολικής Ακτής, αμερικανικά μέσα ενημέρωσης προέβλεπαν ότι οι Δημοκρατικοί θα ανακτήσουν τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων και θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν ευρεία πλειοψηφία.
Η επιστροφή στον έλεγχο του Κογκρέσου, ωστόσο, μπορεί να αποδειχθεί δίκοπο μαχαίρι για τους Δημοκρατικούς. Οι ψηφοφόροι πιθανότατα θα περιμένουν από το κόμμα να αντιμετωπίσει τις οικονομικές τους ανησυχίες και όχι απλώς να αντιπολιτεύεται τον Τραμπ. Οι δυνατότητές του να περάσει νομοθεσία θα είναι, όμως, περιορισμένες, καθώς ο πρόεδρος διατηρεί το δικαίωμα του βέτο. Ο Τραμπ θα μπορούσε επίσης να υποστηρίξει ότι οι Δημοκρατικοί φέρουν πλέον τουλάχιστον ίσο μερίδιο ευθύνης για την κατάσταση της οικονομίας.
Τι λένε οι ψηφοφόροι για την επιλογή τους
Η Μπριτάνι Χάμλιν, 34 ετών, αναλύτρια δεδομένων από το Ντιτρόιτ που φροντίζει τη γιαγιά της, δήλωσε ότι η ακρίβεια —και ειδικότερα το αυξημένο κόστος υγειονομικής περίθαλψης και φαρμάκων— την οδήγησε να ψηφίσει τον Δημοκρατικό Αμπντούλ Ελ-Σαγέντ για τη Γερουσία του Μίσιγκαν.
«Επέλεξα τον Ελ-Σαγέντ επειδή φροντίζω ένα μέλος της οικογένειάς μου… Βλέπω ότι προσπαθεί να κάνει μεγάλες αλλαγές, να μας βοηθήσει να διατηρήσουμε την Κοινωνική Ασφάλιση και να μειωθεί ξανά το κόστος της ιατρικής περίθαλψης», είπε σε συνέντευξή της.
Η Χάμλιν εκτίμησε ότι ο Ρεπουμπλικανός υποψήφιος Μάικ Ρότζερς «είναι στενά συνδεδεμένος με τις μεγάλες φαρμακευτικές εταιρείες» και δεν θα προωθούσε πολιτικές υπέρ των εργαζομένων.
Η Νατάλια Τάουνς, 34 ετών, μαύρη κάτοικος του Ντιτρόιτ, ψήφισε επίσης τον Ελ-Σαγέντ. Χαρακτήρισε πολιτικό θέατρο της τελευταίας στιγμής την εμφάνιση του Ρότζερς την Κυριακή σε εκκλησία μαύρης κοινότητας, μαζί με τη Χέιλι Στίβενς, πρώην αντίπαλο του Ελ-Σαγέντ στις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών, η οποία είχε μόλις εκφράσει τη στήριξή της στον Ρεπουμπλικανό.
«Μην το κάνεις τώρα. Κάν’ το επειδή αυτός είσαι. Να το κάνεις συστηματικά», είπε.
Ο Πολ Στόκιτζ, 63 ετών, ψήφισε τον Ρότζερς σε εκλογικό τμήμα στην πόλη Γουόρεν. Η απόφαση της Στίβενς να στηρίξει τον Ρεπουμπλικανό υποψήφιο ήταν «πολύ σπάνια. Δεν συμβαίνει ποτέ. Πρέπει λοιπόν να πιστέψω ότι υπάρχει κάποιος λόγος», είπε.
Ο Ελ-Σαγέντ «είναι λίγο πιο προοδευτικός απ’ όσο θα ήθελα… Ποιος θα πληρώσει για όλα όσα θέλει να κάνει; Δεν υπάρχουν τα χρήματα. Αυτοί που θα πληρώσουν είμαστε εσύ κι εγώ».
Ο Ράιαν Μπράουν, δάσκαλος σε δημόσιο σχολείο στο Σικάγο, στάθηκε στην πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ για τη μετανάστευση. Ο 29χρονος είπε ότι ορισμένοι μαθητές του φοβούνταν να μετακινηθούν προς και από το σχολείο ή τη δουλειά τους.
«Ένας μαθητής μου απελάθηκε στο Μεξικό σε λιγότερο από 48 ώρες», είπε ο Μπράουν, ο οποίος δεν αποκάλυψε ποιον ψήφισε. «Είχα μαθητές που μου ζητούσαν να βρω τρόπους να τους βοηθήσω να επιστρέψουν στο σπίτι, επειδή φοβούνταν να περπατήσουν καθημερινά. Φοβούνταν να πάνε στη δουλειά».
Στην Αλάσκα, υποστηρικτές του εν ενεργεία Ρεπουμπλικανού γερουσιαστή Νταν Σάλιβαν δήλωσαν στο Reuters ότι δεν μπερδεύτηκαν με την παρουσία δύο υποψηφίων με το ίδιο όνομα στο ψηφοδέλτιο. Η Δημοκρατική και πρώην βουλευτής Μέρι Πελτόλα διεκδικεί την έδρα από τον Σάλιβαν, σε μια αναμέτρηση που μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμη για τον έλεγχο της Γερουσίας.
«Είναι αρκετά ξεκάθαρο. Δίπλα στο όνομά του γράφει “εν ενεργεία”», είπε ο 27χρονος Τζέικ Γουέσλι, μέλος της Πολεμικής Αεροπορίας, που μεγάλωσε στο Άνκορατζ και υπηρετεί εκεί. Δήλωσε ότι ψήφισε υπέρ της επανεκλογής του Σάλιβαν, επειδή «τα πράγματα φαίνεται να πηγαίνουν αρκετά καλά όπως είναι».
Στην αλιευτική κοινότητα Κασίλοφ, στη νότια Αλάσκα, η 45χρονη Τζούντι Φίσερ είπε ότι ψήφισε τον εν ενεργεία γερουσιαστή χωρίς να μπερδευτεί, αλλά ανησυχούσε ότι η παρουσία του συνωνύμου του θα μπορούσε να του στερήσει ψήφους. «Οι ψηφοφόροι πρέπει να κάνουν την έρευνά τους», είπε.
Δύο ψηφοφόροι δήλωσαν ότι χρειάστηκε να ζητήσουν νέο ψηφοδέλτιο, όταν κατάλαβαν πως είχαν ψηφίσει τον λάθος Σάλιβαν, το όνομα του οποίου εμφανιζόταν πρώτο.
