Γουίλι Νέλσον: Η ημέρα που η εφορία του πήρε τα πάντα… εκτός απ’ την κιθάρα

Στις 9 Νοεμβρίου 1990, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση των ΗΠΑ προχώρησε στην κατάσχεση όλων των περιουσιακών στοιχείων του τραγουδιστή της μουσικής country, Γουίλι Νέλσον, δεσμεύοντας τους τραπεζικούς του λογαριασμούς και σφραγίζοντας τα ακίνητά του. Ο αγαπημένος καλλιτέχνης προσπαθούσε, χωρίς επιτυχία, να αποπληρώσει ένα φορολογικό χρέος ύψους 16,7 εκατομμυρίων δολαρίων.

Ο Γουίλι Νέλσον βρέθηκε αντιμέτωπος με φορολογικά χρέη εξαιτίας επενδύσεων που είχε πραγματοποιήσει στις αρχές της δεκαετίας του 1980 σε ένα σχήμα φοροαποφυγής, το οποίο αργότερα κρίθηκε παράνομο από την IRS (την αμερικανική φορολογική αρχή).

Το πώς κατέληξε ο Νέλσον να χρωστά περίπου 16,7 εκατομμύρια δολάρια στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση είναι μια αρκετά περίπλοκη ιστορία, και παραμένει αμφίβολο σε ποιον βαθμό έφερε ο ίδιος την ευθύνη. Η IRS άρχισε να εξετάζει τα φορολογικά του το 1984, όταν εντόπισε μια μεγάλη έκπτωση που αφορούσε μια επένδυση που είχε κάνει. Δεν επρόκειτο, ωστόσο, για κάποιο πρόχειρο ή ύποπτο τέχνασμα που σκαρφίστηκε κάποιος οικονομικός διαχειριστής για να φοροδιαφύγει ο διάσημος τραγουδιστής. Ήταν ένα χρηματοοικονομικό προϊόν που προσφερόταν δημόσια από την ελεγκτική εταιρεία Price Waterhouse, στο οποίο ο Γουίλι είχε επενδύσει τα χρήματά του, πιστεύοντας ότι επρόκειτο για μια ασφαλή επιλογή.

Η IRS, όμως, είχε διαφορετική άποψη και απαίτησε από τον Γουίλι Νέλσον να καταβάλει τα 6 εκατομμύρια δολάρια που προέκυπταν από την εν λόγω έκπτωση του 1984. Επιπλέον, μετά από περαιτέρω έρευνες και ελέγχους στα οικονομικά του στοιχεία, η υπηρεσία αξίωσε την καταβολή άλλων 10 εκατομμυρίων δολαρίων, ποσό που αφορούσε πρόστιμα και τόκους οι οποίοι είχαν συσσωρευτεί από το 1972 και μετά. Καθ’ όλο αυτό το διάστημα, ο Γουίλι και οι εκπρόσωποί του δεν έμειναν με σταυρωμένα τα χέρια. Προσπάθησαν να συνεργαστούν με την IRS, ενώ η υπόθεση έφτασε τελικά στο Φορολογικό Δικαστήριο. Ο Γουίλι υποστήριξε ότι το πρόβλημα πήγαζε από τις συμβουλές που είχε λάβει από την Price Waterhouse, ωστόσο, τελικά, έχασε τη δίκη.

Το deal του Νέλσον με την IRS και πως σώθηκε η κιθάρα

Αν και οι δικηγόροι του κατάφεραν να πείσουν την IRS να δεχτεί ένα εφάπαξ ποσό 6 εκατομμυρίων δολαρίων για την πλήρη εξόφληση του χρέους, ούτε αυτό το ποσό ήταν σε θέση να πληρώσει ο Νέλσον — παρόλο που ήταν, ίσως, ο πιο εμπορικά επιτυχημένος αστέρας της country μουσικής εκείνη την εποχή.

«Δεν είχε ούτε 1 εκατομμύριο δολάρια — πιθανότατα δεν είχε ούτε 30.000 δολάρια», δήλωσε στο περιοδικό Texas Monthly η κόρη του, Λάνα Νέλσον, αναφερόμενη στον πατέρα της, ο οποίος ήταν γνωστός για τη γενναιοδωρία του και τις σπάταλες συνήθειές του. Προβλέποντας ότι οι διαπραγματεύσεις με την IRS θα κατέρρεαν, ο Γουίλι Νέλσον ζήτησε από την κόρη του να πάρει την αγαπημένη του κιθάρα, την «Trigger», από το σπίτι του στο Τέξας και να του την στείλει στη Χαβάη. Ο ίδιος βρισκόταν εκεί, παίζοντας γκολφ, τη στιγμή που οι ομοσπονδιακές αρχές έκαναν έφοδο στο σπίτι του, στις 9 Νοεμβρίου 1990. «Όσο έχω την κιθάρα μου», είπε ο Γουίλι Νέλσον, «θα είμαι μια χαρά».

«Προσπαθούμε να συνεργαζόμαστε με τους φορολογούμενους», δήλωσε στους New York Times το φθινόπωρο του 1991 η εκπρόσωπος της IRS, Βάλερι Θόρντον. «Και αν χρειαστεί να καταρτίσουμε ένα ευέλικτο πλάνο αποπληρωμής, αυτό θα κάνουμε, καθώς είναι προς το συμφέρον όλων». Το «ευέλικτο πλάνο» στο οποίο αναφερόταν η Θόρντον στη δήλωσή της προς τους Times, αφορούσε μια ειδική συμφωνία καταμερισμού εσόδων, η οποία τέθηκε προς διαπραγμάτευση μεταξύ της IRS και του αγαπημένου τραγουδιστή. Τελικά, ο Νέλσον κατάφερε να κρατήσει την κιθάρα του, ακόμα και να πάρει πίσω το ράντσο του στο Τέξας, αλλά όχι προτού η κυβέρνηση εκποιήσει σε δημοπρασία το σπίτι του τον Ιανουάριο του 1991. Ο πλειοδότης, ωστόσο, ήταν θαυμαστής του Νέλσον και αγόρασε το ράντσο κατόπιν παρότρυνσης μιας ομάδας αγροτών, οι οποίοι στήριξαν τον Νέλσον ως ένδειξη ευγνωμοσύνης για τη συμβολή του στη διοργάνωση των φιλανθρωπικών συναυλιών «Farm Aid».

Τον Ιούνιο του 1991, ο Νέλσον κυκλοφόρησε μια συλλογή με τίτλο «The IRS Tapes: Who’ll Buy My Memories?»  — τον πρώτο, και ίσως τον τελευταίο, δίσκο που κυκλοφόρησε από μεγάλη δισκογραφική εταιρεία υπό μια αυστηρή συμφωνία επιμερισμού των εσόδων με την Υπηρεσία Εσωτερικών Εσόδων (IRS). Αν και τα έσοδα από το The IRS Tapes δεν επαρκούσαν από μόνα τους για την εξόφληση του χρέους, ο Νέλσον κατάφερε τελικά να αποπληρώσει το χρέος του προς την ομοσπονδιακή κυβέρνηση έως το 1993.