Ταχύτερα βήματα προς τη μείωση των εκπομπών, τη χρήση εναλλακτικών καυσίμων και την ηλεκτροδότηση των πλοίων από την ξηρά καταγράφει η παγκόσμια βιομηχανία κρουαζιέρας, σύμφωνα με τη νέα ετήσια έκθεση της Cruise Lines International Association (CLIA) για τις Περιβαλλοντικές Τεχνολογίες και Πρακτικές.
Σε νέες τεχνολογίες επενδύει παγκοσμίως η κρουαζιέρα
Η έκθεση, η οποία καλύπτει περισσότερο από το 90% της παγκόσμιας επιβατικής χωρητικότητας της κρουαζιέρας, δείχνει ότι ο κλάδος περιορίζει σταδιακά την εξάρτησή του από το παραδοσιακό βαρύ μαζούτ και επενδύει σε τεχνολογίες που επιτρέπουν μεγαλύτερη ευελιξία ως προς τα καύσιμα, μικρότερη κατανάλωση ενέργειας και χαμηλότερες εκπομπές.
Ενδεικτικό είναι ότι η χρήση HFO από τα επιβατηγά κρουαζιερόπλοια μειώθηκε από το 74,2% της δηλωθείσας κατανάλωσης καυσίμων το 2019 στο 60,6% το 2024, ενώ το μερίδιο των καυσίμων εκτός HFO αυξήθηκε από 25,8% σε 39,4%. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται ναυτιλιακό diesel, καύσιμα πολύ χαμηλής ή εξαιρετικά χαμηλής περιεκτικότητας σε θείο, LNG και άλλοι τύποι καυσίμων. Για το 2025, τα στοιχεία της CLIA ανεβάζουν το ποσοστό των καυσίμων εκτός HFO στο 40,3%.
Ανάπτυξη κινητήρων πολλαπλών καυσίμων
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η ανάπτυξη των κινητήρων πολλαπλών καυσίμων. Από μόλις ένα πλοίο το 2018, σήμερα 30 πλοία-μέλη της CLIA διαθέτουν τέτοια τεχνολογία, ενώ ο αριθμός αναμένεται να φτάσει τα 56 έως το τέλος του 2030 και τα 69 έως το 2039. Η συγκεκριμένη τεχνολογία θεωρείται κρίσιμη για τη μετάβαση σε καύσιμα μηδενικών ή σχεδόν μηδενικών εκπομπών, όπως μεθανόλη και μεθάνιο βιολογικής ή συνθετικής προέλευσης.
Τα στοιχεία για τα πλοία που δραστηριοποιούνται στην Ευρώπη δείχνουν ήδη μετρήσιμη βελτίωση. Σύμφωνα με ανάλυση των δεδομένων της βάσης EU THETIS-MRV, από το 2018 έως το 2025 η μέση κατανάλωση καυσίμων ανά κρουαζιερόπλοιο μειώθηκε κατά περίπου 18,5%, ενώ οι μέσες εκπομπές CO₂ ανά πλοίο υποχώρησαν κατά 19,4%.
Η μάχη περνά και στα λιμάνια
Ένας από τους σημαντικότερους πυλώνες της νέας εποχής είναι η παράκτια ηλεκτροδότηση, μέσω της οποίας τα κρουαζιερόπλοια μπορούν να σβήνουν τις μηχανές τους κατά τον ελλιμενισμό και να συνδέονται στο ηλεκτρικό δίκτυο του λιμένα.
Η CLIA αναφέρει ότι τα πλοία που μπορούν να χρησιμοποιούν OPS έχουν υπερτριπλασιαστεί από το 2018: από 55 πλοία τότε σε 193 σήμερα, αριθμός που αντιστοιχεί στο 65% των πλοίων και στο 72,5% της δηλωθείσας χωρητικότητας. Επιπλέον, 47 πλοία πρόκειται να αναβαθμιστούν και 39 νεότευκτα έχουν σχεδιαστεί εξαρχής με σχετική δυνατότητα. Έως το 2039, ο αριθμός αυτός αναμένεται να φτάσει τα 279 πλοία.
Το μεγάλο κενό, ωστόσο, βρίσκεται στην ξηρά. Σήμερα μόλις 40 λιμένες παγκοσμίως, λιγότερο από το 3% όσων δέχονται κρουαζιερόπλοια, διαθέτουν τουλάχιστον μία θέση ελλιμενισμού με δυνατότητα OPS. Η Ευρώπη αναμένεται να κινηθεί ταχύτερα, καθώς στο πλαίσιο του Fit for 55 οι κύριοι ευρωπαϊκοί λιμένες θα πρέπει έως το 2030 να διαθέτουν υποδομές παράκτιας ηλεκτροδότησης.
Η πρόοδος δεν περιορίζεται στην ενέργεια. Συνολικά 293 πλοία μπορούν σήμερα να παράγουν πόσιμο νερό εν πλω, ενώ 218 μπορούν θεωρητικά να καλύπτουν το 100% των αναγκών τους χωρίς ανεφοδιασμό από την ξηρά. Παράλληλα, 249 πλοία διαθέτουν προηγμένα συστήματα επεξεργασίας λυμάτων, έναντι 136 το 2018.
Στόλος 327 πλοίων
Η τεχνολογική μετάβαση αφορά πλέον έναν ιδιαίτερα μεγάλο στόλο. Έως τον Αύγουστο του 2026, οι 45 εταιρείες-μέλη της CLIA διαθέτουν 327 κρουαζιερόπλοια και περίπου 692.000 κλίνες, αντιπροσωπεύοντας πάνω από το 90% της παγκόσμιας χωρητικότητας του κλάδου. Το 72% των πλοίων είναι μικρού ή μεσαίου μεγέθους, με λιγότερες από 3.000 κλίνες, ενώ έως το 2039 προβλέπεται μικρή αύξηση του μεριδίου των μεγάλων πλοίων άνω των 3.000 κλινών, από 28,3% σήμερα σε 31,8%.
