Την ώρα που πληθαίνουν τα σήματα ότι όλο και περισσότερα στελέχη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας προσανατολίζονται σε μια αύξηση των επιτοκίων στη συνεδρίαση του Ιουνίου και οι αγορές τιμολογούν αυξημένες πιθανότητες για κάτι τέτοιο -ακόμη κι αν πρόκειται για μια αύξηση περισσότερο “προληπτική” παρά αναγκαία από τα δεδομένα- υπάρχουν και οι φωνές ειδημόνων που δεν συνηγορούν. Αντιθέτως, προειδοποιούν ότι μια αύξηση επιτοκίων στην παρούσα συγκυρία θα μπορούσε να αποβεί μοιραία λανθασμένη απόφαση για την οικονομία της ευρωζώνης.
Αυτή την άποψη διατυπώνει ο επικεφαλής οικονομολόγος της Berenberg, Χόλγκερ Σμίντινγκ, o οποίος, υποστηρίζει ότι η ΕΚΤ θα έκανε «μεγάλο λάθος» αν προχωρούσε σε αύξηση των επιτοκίων στην προσπάθειά της να καταπολεμήσει τον πληθωρισμό, προειδοποιώντας ότι μια τέτοια κίνηση ενέχει τον κίνδυνο να βυθίσει την Ευρώπη σε ύφεση.
Αν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αυξήσει τα επιτόκια τον Ιούνιο, κάτι που φαίνεται αποφασισμένη να κάνει πάση θυσία, αυτό θα επιτείνει την οικονομική δυσπραγία», δήλωσε ο Σμίντινγκ
Ο διακεκριμένος οικονομολόγος δήλωσε, μιλώντας στο CNBC, ότι οι τρεις μεγάλες οικονομίες της Ευρώπης -Γερμανία, Γαλλία και Ιταλία- έχουν αποδυναμωθεί από την πρόσφατη εκτόξευση του κόστους ενέργειας, λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, γεγονός που οδηγεί σε συνθήκες στασιμοπληθωρισμού. Ωστόσο, τονίζει τεκμηριώνοντας την άποψή του, με τα νέα δεδομένα του δείκτη PMI να δείχνουν αποδυνάμωση των παραγόντων που στηρίζουν μια ισχυρή απασχόληση και ζήτηση, ότι η καταστροφή της ζήτησης θα «εξισορροπήσει» το κομμάτι του πληθωρισμού στο ευρύτερο πλαίσιο του στασιμοπληθωρισμού, καθώς οι καταναλωτές περιορίζουν τις δαπάνες τους σε άλλα αγαθά προκειμένου να καλύψουν το αυξημένο κόστος ενέργειας. Αυτό εξαλείφει την ανάγκη για επιθετική σύσφιγξη της νομισματικής πολιτικής.
«Είναι σημαντικό να διακρίνουμε αυτό που δυστυχώς είναι πιθανό να κάνουν οι κεντρικές τράπεζες από αυτό που θα ήταν το σωστό», είπε ο αναλυτής, προσθέτοντας χωρίς περιστροφές: «Η εντύπωσή μου είναι ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα πρόκειται να κάνει ένα μεγάλο λάθος».
Η ΕΚΤ διατήρησε αμετάβλητο στο 2% το βασικό επιτόκιο στην τελευταία της συνεδρίαση στις 30 Απριλίου. Ωστόσο, σε ανακοίνωσή του, το διοικητικό της συμβούλιο παραδέχθηκε ότι οι ανοδικοί κίνδυνοι για τον πληθωρισμό και οι καθοδικοί κίνδυνοι για την ανάπτυξη «έχουν ενταθεί».
«Υφεση αντί για απλό στασιμοπληθωρισμό»
Τα τελευταία στοιχεία για τον ετήσιο πληθωρισμό στην ευρωζώνη διαμορφώθηκαν στο 3% για τον Απρίλιο, σημειώνοντας το υψηλότερο επίπεδό τους από τον Σεπτέμβριο του 2023 και παραμένοντας πολύ πάνω από τον στόχο του 2% που έχει θέσει η ίδια η κεντρική τράπεζα.
Η ΕΚΤ αναμένεται τώρα ευρέως να αυξήσει τα επιτόκια στην επόμενη συνεδρίασή της στις 11 Ιουνίου, με τις αγορές να τιμολογούν πιθανότητα 86% για μια αύξηση 25 μονάδων βάσης τον επόμενο μήνα, ανέφερε η BBH σε σημείωμά της.
«Αν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αυξήσει τα επιτόκια τον Ιούνιο, κάτι που φαίνεται αποφασισμένη να κάνει πάση θυσία, αυτό θα επιτείνει την οικονομική δυσπραγία», δήλωσε ο Σμίντινγκ. «Αν η ΕΚΤ συνεχίσει στην πορεία με περαιτέρω αυξήσεις επιτοκίων, πιθανότατα θα καταλήξουμε σε μια ήπια ύφεση αντί για απλό στασιμοπληθωρισμό».
Η Laura Cooper, επικεφαλής μακροοικονομικής πίστης στη Nuveen, δήλωσε ότι η ΕΚΤ ενδέχεται να προχωρήσει σε κάποιου είδους αυξήσεις «ασφάλειας» κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, μια απόφαση που θα στηρίζεται περισσότερο στις προβλέψεις για τον πληθωρισμό παρά στα στοιχεία για τον πληθωρισμό που υπάρχει αυτήν τη στιγμή. Και σε αυτό το πλαίσιο προειδοποίησε ότι οι αγορές ενδέχεται να εξακολουθούν να υποτιμούν την επιδείνωση της ανάπτυξης.
«Ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι οι φορείς χάραξης πολιτικής να αντιδράσουν στην επιμονή του πληθωρισμού που οδηγείται από την προσφορά, προχωρώντας σε σύσφιγξη της πολιτικής εν μέσω συνθηκών εξασθένησης της ζήτησης, προετοιμάζοντας έτσι το έδαφος για βαθύτερη νομισματική χαλάρωση αργότερα», ανέφερε η Cooper σε σημείωμά της.
