Επιχειρήσεις, ηγεσία και Τεχνητή Νοημοσύνη: μια νέα πραγματικότητα

Η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει πάψει εδώ και καιρό να είναι κάτι αφηρημένο ή κάτι που αφορά μόνο το μέλλον. Είναι ήδη εδώ και μεταβάλλει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούμε, σκεφτόμαστε και λαμβάνουμε αποφάσεις. Επηρεάζει όχι μόνο τον τρόπο με τον οποίο απαντούμε στα ερωτήματά μας, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο επανεξετάζουμε βεβαιότητες, επιλογές και στρατηγικές.

Από τη στιγμή που η ΤΝ επηρεάζει τον άνθρωπο, δεν θα μπορούσε να μην επηρεάζει και κάθε πτυχή της δράσης του. Μία από τις πιο καθοριστικές είναι η οικονομική δραστηριότητα και, στον πυρήνα της, η επιχειρηματικότητα. Έτσι, το βασικό ερώτημα δεν είναι αν οι οργανισμοί θα χρησιμοποιήσουν την TN, γιατί η απάντηση είναι προφανώς θετική, αλλά πώς θα την ενσωματώσουν με τρόπο που να ενισχύει την απόδοσή τους, χωρίς να αποδυναμώνεται η ανθρώπινη κρίση.

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναλύει μεγάλους όγκους πληροφορίας, να αναδεικνύει μοτίβα, να παράγει εναλλακτικές και να επιταχύνει την προετοιμασία των αποφάσεων

Αυτό το ερώτημα έρχονται να απαντήσουν το Yale School of Management και η Humanis μέσα από το Yale Program with Humanis on Artificial & Human Intelligence: Leading with Wisdom in the Age of AI, που απευθύνεται σε CEOs, C-level στελέχη και μέλη Διοικητικών Συμβουλίων. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που φέρνει στο ίδιο εκπαιδευτικό περιβάλλον στελέχη από ένα ευρύ φάσμα της αγοράς — από τη Διεθνή Βιομηχανία και την Ενέργεια έως την Ανάπτυξη και τη Διαχείριση Ακινήτων,  την Ναυτιλιακή Βιομηχανία, τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, το Οnline Gaming, την Ανάπτυξη και τις Επενδύσεις, καθώς και τις Υπηρεσίες Ασφάλειας — στοιχείο που ενισχύει ακόμη περισσότερο την ανταλλαγή εμπειριών και απόψεων.

Η δύναμη της Τεχνητής Νοημοσύνης

Η πιο ουσιαστική αποτύπωση της φιλοσοφίας του προγράμματος ίσως βρίσκεται στα λόγια του Gal Zauberman, Joseph F. Cullman 3rd Professor of Marketing στο Yale School of Management, ο οποίος μιλώντας στον ΟΤ, σημειώνει: «Το ζητούμενο είναι να χρησιμοποιηθεί η ΤΝ για να ενισχύσει την κρίση, όχι για να την αντικαταστήσει». Η παρατήρηση αυτή συμπυκνώνει τη μεγαλύτερη πρόκληση για τα σημερινά ανώτερα στελέχη.

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναλύει μεγάλους όγκους πληροφορίας, να αναδεικνύει μοτίβα, να παράγει εναλλακτικές και να επιταχύνει την προετοιμασία των αποφάσεων. Ωστόσο, η τελική επιλογή, η ανάληψη ευθύνης και η στάθμιση των συνεπειών παραμένουν βαθιά ανθρώπινες λειτουργίες. Όπως σημειώνει ο Zauberman, «η σοφία στην ηγεσία συνδέεται με την ικανότητα να γνωρίζεις τι να εμπιστευτείς, τι να αμφισβητήσεις, τι να ιεραρχήσεις και ποιους συμβιβασμούς είσαι διατεθειμένος να κάνεις».

Από την πλευρά του, ο Jiwoong Shin, Professor of Marketing στο Yale School of Management, στη συζήτησή του με τον  ΟΤ, μεταφέρει την προσοχή στην ουσιαστική διοικητική ετοιμότητα. Τα ανώτατα στελέχη, τονίζει, δεν χρειάζεται να κατανοούν την ΤΝ όπως οι data scientists. Χρειάζεται όμως να έχουν μια πρακτική και καθαρή εικόνα για το τι μπορεί να κάνει καλά, πού αποτυγχάνει και σε ποια σημεία απαιτείται αυξημένη προσοχή.

Οι επιχειρήσεις βρίσκονται αντιμέτωπες με την ανάγκη να επιταχύνουν τον μετασχηματισμό τους, να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητά τους και ταυτόχρονα να διατηρήσουν μια κουλτούρα εμπιστοσύνης και προσαρμοστικότητας

Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, «οι ηγέτες που προσαρμόζονται καλύτερα είναι εκείνοι που αντιλαμβάνονται πραγματικά όλο το εύρος των δυνατοτήτων της ΤΝ και τη χρησιμοποιούν ως μοχλό ενίσχυσης». Και προσθέτει ότι «πάνω απ’ όλα χρειάζεται να διαθέτουν στρατηγική διαύγεια. Να μπορούν να διακρίνουν πού η ΤΝ αλλάζει πραγματικά τα οικονομικά δεδομένα μιας επιχείρησης και πού όχι».

Στην ελληνική αγορά, αυτή η συζήτηση αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία. Οι επιχειρήσεις βρίσκονται αντιμέτωπες με την ανάγκη να επιταχύνουν τον μετασχηματισμό τους, να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητά τους και ταυτόχρονα να διατηρήσουν μια κουλτούρα εμπιστοσύνης και προσαρμοστικότητας. Σε αυτό το πλαίσιο, η Μαίρη Μπιτούνη, Managing Director & Business Vision Leader της Humanis, σημειώνει πως «δεν υπάρχει εύκολα διαθέσιμη μια αντίστοιχη, υψηλού επιπέδου, διεθνής μαθησιακή εμπειρία ειδικά σχεδιασμένη για CEOs, C-level στελέχη και μέλη Διοικητικών Συμβουλίων».

Εξηγεί ακόμη ότι το κενό που έρχεται να καλύψει αυτή η συνεργασία είναι πολύ συγκεκριμένο: να δώσει στα ανώτατα στελέχη τη δυνατότητα να προβληματιστούν ουσιαστικά, να αποκτήσουν εργαλεία, να τα εφαρμόσουν και να μάθουν ο ένας από τον άλλο μέσα από μια διαδραστική διαδικασία, σε μια αγορά όπου συχνά ούτε ο χρόνος ούτε οι διαθέσιμοι πόροι επιτρέπουν τη συμμετοχή σε αντίστοιχες εμπειρίες στο εξωτερικό.

Ο ρόλος των C-Lever στελεχών στις επιχειρήσεις

Παράλληλα η Μαίρη Μπιτούνη τονίζει, ότι «τα C-level στελέχη λειτουργούν και ως role models για ολόκληρο τον οργανισμό, καθώς όταν επενδύουν οι ίδιοι στη μάθηση, στέλνουν το μήνυμα ότι η εξέλιξη δεν σταματά όσο ψηλά κι αν φτάσει κανείς στην ιεραρχία». Σε άλλο σημείο, μάλιστα, υπογραμμίζει ότι πρόκειται για «μια εμπειρία διεθνούς επιπέδου με φυσική παρουσία, ουσιαστικό διάλογο και εφαρμογή στην πράξη».

Αυτή ακριβώς η έμφαση στη φυσική παρουσία έχει ιδιαίτερη σημασία. Για τον Jiwoong Shin, η πραγματική μάθηση σε τέτοια θέματα δεν προκύπτει από μια «μονόπλευρη διάλεξη», αλλά από την αλληλεπίδραση μεταξύ senior leaders που συζητούν πώς σκέφτονται, τι δοκιμάζουν και τι λειτουργεί ή δεν λειτουργεί στους οργανισμούς τους. «Μαθαίνεις πιο γρήγορα όταν μπορείς να συγκρίνεις, σε πραγματικό χρόνο, πώς άλλοι ηγέτες προσεγγίζουν το ίδιο δίλημμα», αναφέρει.

Το κρίσιμο ερώτημα για τις ηγεσίες είναι ποια καθήκοντα περνούν πλέον εντός των δυνατοτήτων της ΤΝ, ποια εξακολουθούν να απαιτούν ανθρώπινη κρίση και πώς πρέπει να προσαρμοστούν οι ρόλοι, οι ροές εργασίας και τα κίνητρα

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει ο Gal Zauberman και στο ζήτημα της ευθύνης και της ηθικής. Η TN μπορεί να είναι εντυπωσιακά αποτελεσματική στην παραγωγή απαντήσεων, όμως μπορεί ταυτόχρονα να προκαλεί σύγχυση ή και παραπλανητικά συμπεράσματα. Γι’ αυτό, όπως σημειώνει, «η διακυβέρνηση και η ηθική δεν είναι αφηρημένες έννοιες. Εκδηλώνονται στις καθημερινές αποφάσεις για το τι αναθέτεις στην TN, τι επαληθεύεις και πώς διατηρείς την εμπιστοσύνη μέσα στον οργανισμό και απέναντι στους πελάτες». Με άλλα λόγια, η ΤΝ δεν μειώνει την ανθρώπινη ευθύνη· την καθιστά πιο σύνθετη και πιο απαιτητική.

Την ίδια στιγμή, η ΤΝ αλλάζει ήδη τη φύση της εργασίας, ιδιαίτερα στα επαγγέλματα γνώσης. Όμως, όπως εξηγεί ο Jiwoong Shin, η άμεση πραγματικότητα «δεν είναι η εξαφάνιση ολόκληρων θέσεων εργασίας, αλλά κυρίως η αλλαγή καθηκόντων και ο επανασχεδιασμός ρόλων. Το κρίσιμο ερώτημα για τις ηγεσίες είναι ποια καθήκοντα περνούν πλέον εντός των δυνατοτήτων της ΤΝ, ποια εξακολουθούν να απαιτούν ανθρώπινη κρίση και πώς πρέπει να προσαρμοστούν οι ρόλοι, οι ροές εργασίας και τα κίνητρα».

Το παράθυρο ευκαιρίας που ανοίγει η Τεχνητή Νοημοσύνη

Η συγκεκριμένη συνεργασία έρχεται σε μια καθόλου τυχαία συγκυρία. Όπως σημειώνουν οι Gal Zauberman και Jiwoong Shin, στην ελληνική αγορά, διαπιστώνουν ότι υπάρχει τόσο η απαραίτητη δυναμική όσο και ένα πραγματικό παράθυρο ευκαιρίας για μια πιο ώριμη και ουσιαστική ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης. Σε αυτό το περιβάλλον σύμφωνα με τους ίδιους, η επιλογή της Humanis βασίστηκε στη διαχρονική της προσήλωση στην ανάπτυξη του ανθρώπινου κεφαλαίου και στην ικανότητά της να στηρίζει οργανισμούς που θέλουν να εξελίσσονται με ευελιξία και δεξιότητες επόμενης γενιάς.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος της Humanis δεν περιορίζεται απλώς στη συνδιοργάνωση του προγράμματος, αλλά επεκτείνεται στη δημιουργική διασύνδεση της διεθνούς ακαδημαϊκής γνώσης με τις πραγματικές ανάγκες της ελληνικής αγοράς. Όπως επισημαίνει η Μαίρη Μπιτούνη, η συνεργασία με το Yale School of Management αντιμετωπίζεται ως μια πρωτοβουλία με προοπτική και συνέχεια, που μπορεί να συμβάλει στη διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου πρόσβασης των ανώτατων στελεχών σε εμπειρίες μάθησης υψηλού επιπέδου.

Ο ρόλος της Humanis δεν περιορίζεται απλώς στη συνδιοργάνωση του προγράμματος, αλλά επεκτείνεται στη δημιουργική διασύνδεση της διεθνούς ακαδημαϊκής γνώσης με τις πραγματικές ανάγκες της ελληνικής αγοράς

Για τη Humanis, το μέλλον αυτής της συνεργασίας συνδέεται με τη σταδιακή οικοδόμηση «μιας κοινότητας ηγετών που δεν αρκούνται στο να παρακολουθούν τις αλλαγές, αλλά θέλουν να τις κατανοούν σε βάθος, να τις αξιοποιούν ουσιαστικά και να λειτουργούν ως role models μέσα στους οργανισμούς τους».

Το πρόγραμμα ξεκινά με διαδικτυακό kick-off session στις 26 Μαΐου και κορυφώνεται με τη δια ζώσης διεξαγωγή του στις 17 και 18 Ιουνίου στο The Ellinikon Experience Centre, στο The Ellinikon, τη νέα έξυπνη πόλη που δημιουργείται για να αναβαθμίσει τη ζωή και την καθημερινότητα των κατοίκων και των επισκεπτών της.