Ελληνική οικονομία: Πότε θα φτάσει την «ελίτ» των αγορών

Η Ελλάδα έχει θέσει ως στρατηγικό στόχο την αναβάθμιση της πιστοληπτικής της ικανότητας για την ελληνική οικονομία στο grade A, από το κάτω άκρο του grade B που βρίσκεται τώρα. Σύμφωνα με πηγές που του ΟΤ σε επίπεδο πιστοληπτική ικανότητα της ελληνικής οικονομίας αναμένεται να βρεθεί στο «Α-» περίπου έως το 2030 και σε «Α+» που είναι και ο βασικός στόχος περίπου το 2034 . Ο τελικός στόχος επιστροφής της χώρας σε υψηλή επενδυτική βαθμίδα τοποθετείται χρονικά την περίοδο κατά την οποία το δημόσιο χρέος εκτιμάται ότι θα έχει υποχωρήσει κοντά στο 100% του ΑΕΠ, όπως ανέφεραν στον ΟΤ αρμόδιοι παράγοντες του οικονομικού επιτελείου.

Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι οι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης εστιάζουν κυρίως σε τρεις παραμέτρους: το ύψος του δημόσιου χρέους (είναι υψηλό αλλά με καθοδική τροχιά), το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (παραμένει πολύ υψηλό λόγω και των τιμών στα καύσιμα) και την ταχύτητα απονομής της δικαιοσύνης. Οι τρεις αυτοί δείκτες θεωρούνται καθοριστικοί για τη διαμόρφωση της πιστοληπτικής εικόνας της χώρας, η οποία -με τη σειρά της- αποδίδει χαρακτηριστικά στην ποιότητα της ελληνικής οικονομίας.

Οι πρόωρες αποπληρωμές και η ελληνική οικονομία

Στο πλαίσιο αυτό, οι πρόωρες αποπληρωμές χρέους αποτελούν βασικό εργαλείο της οικονομικής πολιτικής, με στόχο την ταχύτερη αναβάθμιση του αξιόχρεου της ελληνικής οικονομίας. Υπενθυμίζεται πως η Ελλάδα εξετάζει το ενδεχόμενο νέας (δεύτερης για φέτος) πρόωρης αποπληρωμής των δανείων διάσωσης εντός του 2026, με το ύψος της ενδεχόμενης κίνησης να εκτιμάται έως τα 2,5 δισ. ευρώ, σύμφωνα με έγκυρες πηγές του ΟΤ.

Παράλληλα, έχει ήδη δρομολογηθεί η πρόωρη αποπληρωμή ύψους 6,9 δισ. ευρώ για τις 15 Ιουνίου. Η χώρα θα έχει αποπληρώσει περίπου 28 δισ. ευρώ από το συνολικό δάνειο των 52,3 δισ. ευρώ του πρώτου μνημονίου. Ακόμη, η στρατηγική της Αθήνας προβλέπει την πρόωρη αποπληρωμή έως το 2031 των υπολειπόμενων 31,6 δισ. ευρώ, τα οποία υπό κανονικές συνθήκες θα εξοφλούνταν τμηματικά έως το 2041.

Σύμφωνα με ανώτερο στέλεχος του οικονομικού επιτελείου, δεν αποκλείεται να υπάρξει και δεύτερη πρόωρη αποπληρωμή εντός του τρέχοντος έτους, υπό την προϋπόθεση ότι η Ελλάδα θα αντλήσει εκ νέου κεφάλαια από τις αγορές. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η πιθανή αποπληρωμή θα αφορά δάνεια του EFSF, συνολικού ύψους περίπου 130 δισ. ευρώ.

Στόχος είναι η περαιτέρω βελτίωση του προφίλ του δημόσιου χρέους και η ενίσχυση της αξιοπιστίας της χώρας στις αγορές. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν αρμόδιοι παράγοντες, η Ελλάδα επιδιώκει να διασφαλίσει ότι θα έχει χαμηλότερο λόγο χρέους προς ΑΕΠ από την Ιταλία ήδη από το τέλος του 2026, σε μια προσπάθεια να επιβεβαιώσει τις προβλέψεις του ΔΝΤ στο Fiscal Monitor της 15ης Απριλίου 2026.

Τι προβληματίζει τους οίκους αξιολόγησης

Ωστόσο, παρά τη βελτίωση των τελευταίων ετών και τη διατήρηση της επενδυτικής βαθμίδας από τους μεγάλους οίκους αξιολόγησης, η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται στα χαμηλά επίπεδα της επενδυτικής κλίμακας. Οι αναβαθμίσεις αναμένεται να κινηθούν με αργό ρυθμό, καθώς οι διεθνείς συνθήκες παραμένουν ασταθείς, ενώ οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν το μακροοικονομικό περιβάλλον.

Την ίδια στιγμή, η προοπτική εκλογικής αναμέτρησης εντός του επόμενου έτους αποτελεί πρόσθετο παράγοντα αβεβαιότητας, καθώς οι οίκοι αξιολόγησης θα συνεκτιμήσουν τις πολιτικές εξελίξεις στο πλαίσιο των επόμενων αξιολογήσεων.

Την ίδια στιγμή, οι διεθνείς οίκοι εξακολουθούν να επισημαίνουν τα διαρθρωτικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας, με έμφαση στο επίμονο έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών. Το ισοζύγιο παραμένει σε αρνητικό έδαφος, γεγονός που συνιστά διαχρονική πρόκληση για την εξωτερική ισορροπία της οικονομίας.

Επιπλέον, οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι εμπορικές αβεβαιότητες ενδέχεται να επηρεάσουν τις αναδυόμενες αγορές και, έμμεσα, την Ελλάδα, μέσω των χρηματοπιστωτικών ροών και του εξωτερικού τομέα.

Παρά τη σταδιακή αποκλιμάκωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ, το επίπεδο του δημόσιου χρέους παραμένει από τα υψηλότερα στην Ευρώπη, γεγονός που εξακολουθεί να αποτελεί παράγοντα ευαισθησίας σε περιόδους οικονομικής επιβράδυνσης ή εξωτερικών σοκ.

Οι φετινές αξιολογήσεις

Οι αξιολογήσεις των κορυφαίων οίκων για το 2026 για την ελληνική οικονομία διαμορφώθηκαν -μέχρι στιγμής- ως εξής:

-Fitch: BBB (με σταθερό outlook)

-Scope Ratings: BBB (με θετικές προοπτικές)

-Moody’s: Baa3 (με σταθερό outlook)

-DBRS Morningstar: BBB

-Standard & Poor’s (S&P): BBB

Οι επόμενες φετινές αξιολογήσεις των οίκων ξεκινούν στις αρχές Σεπτεμβρίου με τη DBRS, ενώ ακολουθούν οι Moody’s και Scope στις 18 Σεπτεμβρίου. Στις 23 Οκτωβρίου θα δημοσιοποιηθεί η αξιολόγηση της S&P και στις 6 Νοεμβρίου θα ακολουθήσει η Fitch.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι, αν και οι οίκοι δεν θα βασιστούν αποκλειστικά στις πρόσφατες εξελίξεις, η αυξημένη γεωπολιτική αβεβαιότητα και το νέο διεθνές μακροοικονομικό περιβάλλον ενδέχεται να οδηγήσουν σε στάση αναμονής τουλάχιστον στις επόμενες αξιολογήσεις.