Η Κίνα αντεπιτίθεται στη Δύση δίχως λεονταρισμούς, απειλές και τυμπανοκρουσίες σαν κι αυτές που συνηθίζει ο Ντόναλντ Τραμπ. Και τη χτυπά εκεί που πονά: στις απαραίτητες για τη βιομηχανική αυτάρκεια πρώτες ύλες.
Στα τέλη Ιουνίου έβαλε στη μαύρη λίστα δέκα αμερικανικές επιχειρήσεις εκ των οποίων τις κορυφαίες στην κατασκευή μαγνητών και ημιαγωγών, MP Materials και USA Rare Earth. Το πλήγμα ήταν μεγάλο για τους κλάδους αυτοκινήτου και άμυνας των ΗΠΑ.
Στα τέλη Ιουλίου απαγόρευσε τις εξαγωγές σπανίων γαιών σε 14 ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, μεταξύ αυτών στις γερμανικές Rheinmetall και Sindlhauser Materials, «μπλοκάροντας έτσι την προσπάθεια του Βερολίνου να επανεξοπλιστεί για να αντιμετωπίσει τη ρωσική απειλή», όπως γράφουν οι «Νew Υork Τimes».
«Τους τελευταίους 16 μήνες η Κίνα χρησιμοποίησε την κυριαρχία της στην εξόρυξη και την επεξεργασία σπάνιων γαιών ως μοχλό στις οικονομικές διαφορές με τους εμπορικούς εταίρους» μεταδίδει από το Πεκίνο ο ανταποκριτής της νεοϋορκέζικης εφημερίδας, Κιθ Μπράντσερ.
Εχει ενδιαφέρον μια συνοπτική ιστορική αναδρομή της τελευταίας αυτής εξέλιξης.
Πολλές από τις ευρωπαϊκές εταιρείες που στοχοποιήθηκαν από την Κίνα, είναι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις
Τα αντίποινα από την Κίνα
Τον Απρίλιο του 2025 η Κίνα απαντώντας στον εμπορικό πόλεμο των ΗΠΑ επέβαλε αυστηρούς ελέγχους στην εξαγωγή επτά στοιχείων σπανίων γαιών, καθώς και σε μαγνήτες που κατασκευάζονται από αυτά.
Το Πεκίνο ταξινόμησε τα υλικά ως «αγαθά διπλής χρήσης», που σημαίνει ότι έχουν τόσο πολιτικές όσο και στρατιωτικές εφαρμογές. Οι περιορισμοί έπληξαν την παραγωγή αυτοκινήτων, ρομπότ, στρατιωτικού εξοπλισμού και άλλων προϊόντων σε ΗΠΑ και Ευρώπη.
Τον Οκτώβριο του 2025 στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας Τραμπ και Σι συμφώνησαν να άρουν όλες τις κυρώσεις που επέβαλλε η χώρα τού ενός στις επιχειρήσεις της χώρας τού άλλου.
Η συμφωνία αυτή, όμως, δεν μακροημέρευσε εξαιτίας της αλλοπρόσαλλης πολιτικής του αμερικανού προέδρου, που αφεύκτως ακολουθεί και η Ευρώπη.
Ετσι προ ημερών το Πεκίνο επέκτεινε σε 14 εταιρείες της Ευρωπαϊκής Ενωσης τα αντίποινα που είχε επιβάλει από τον Ιούνιο σε 10 αμερικανικές.
Σημειωτέον ότι πρόκειται επίσης για επιχειρήσεις που κατασκευάζουν «αγαθά διπλής χρήσης». Πολλές από τις ευρωπαϊκές εταιρείες που στοχοποιήθηκαν διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στη μετατροπή σπάνιων γαιών και άλλων κρίσιμων ορυκτών (αντιμόνιο, βολφράμιο, γάλλιο, γερμάνιο και άλλα) σε κράματα και χημικές ουσίες απαραίτητες για την κατασκευή στρατιωτικού υλικού. Η Rheinmetall, ας πούμε, που είναι ο μεγαλύτερος αμυντικός εργολάβος της Γερμανίας, πρωταγωνιστεί στην προσπάθεια της Γερμανίας να επανεξοπλιστεί μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022.
Η κυβέρνηση Τραμπ και η Ευρωπαϊκή Ενωση εντείνουν τις έρευνες για την ανακάλυψη κοιτασμάτων σπάνιων γαιών και για την εξόρυξη και επεξεργασία τους. Αλλά η Κίνα ελέγχει σχεδόν απόλυτα τις δυνατότητες μετατροπής και επεξεργασίας των σπάνιων γαιών για την κατασκευή κραμάτων που χρησιμοποιούνται σε μπαταρίες, ημιαγωγούς και άλλα υπερπολύτιμα για τη σύγχρονη βιομηχανία υλικά.
Αύξηση των τιμών
Πολλές από τις ευρωπαϊκές εταιρείες που στοχοποιήθηκαν από την Κίνα, είναι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.
Αλλά είναι από τις ελάχιστες εκτός κινεζικής επικράτειας που κατέχουν την τεχνογνωσία για την προηγμένη επεξεργασία των κρίσιμων ορυκτών.
Εκτός από την πασίγνωστη Rheinmetall, που διαφημίζεται ακόμα και στα ποδοσφαιρικά γήπεδα της Γερμανίας λες και οι φίλαθλοι στο γήπεδο ή οι τηλεθεατές πρόκειται να αγοράσουν από αυτήν κανένα τανκ Panther ή τίποτε πυροβόλα μεγάλου διαμετρήματος, μια από τις εταιρείες που συμπεριέλαβε στη μαύρη λίστα του το Πεκίνο είναι και η επίσης γερμανική Sindlhauser Materials.
Η Sindlhauser κατασκευάζει κράματα υττρίου με ζιρκόνιο, που χρησιμοποιούνται και στην οδοντιατρική για εμφυτεύματα.
Το ύττριο μαζί με το σαμάριο, που κι αυτό χρησιμοποιείται εκτός από τους μαγνήτες και στην ιατρική ως ραδιοϊσότοπο για την ανακούφιση καρκινοπαθών, αποτελούν τις δύο… σπανιότερες σπάνιες γαίες για να τις βρει κανείς εκτός Κίνας.
Και η απαγόρευση των εξαγωγών τους από το Πεκίνο «έφθασε να εκατονταπλασιάσει την τιμή τους» σημειώνουν οι «ΝΥΤ».
Πηγή: ΕΝΤΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟ ΒΗΜΑ
