Η Γαλλία αντιμετωπίζει μια πιθανή κρίση χρέους και ενδέχεται να έχει καταστεί «πολύ μεγάλη για να σωθεί» από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, υποστήριξε ο νομπελίστας οικονομολόγος Πολ Κρούγκμαν, μια δήλωσε που έπεσα σαν βόμβα στην πολιτική σκηνή της χώρας αλλά και συνολικά της ΕΕ.
Η Γαλλία αντιμετωπίζει αυξανόμενα επιτόκια στο δημόσιο χρέος της, ενώ επιδεινώνει τον ήδη υψηλό δείκτη χρέους προς ΑΕΠ με μεγάλα δημοσιονομικά ελλείμματα
Οι φοιτητικές διαμαρτυρίες για την υποχρηματοδότηση της εκπαίδευσης συνεχίζουν να συγκλονίζουν τη Γαλλία, καθώς ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί προσπαθεί να περάσει έναν αμφιλεγόμενο προϋπολογισμό για το 2027, ο οποίος αποσκοπεί στην επιβολή δημοσιονομικής εξυγίανσης ύψους δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Σε ανάρτησή του στο blog Substack την Πέμπτη, ο Κρούγκμαν ανέφερε ότι η Γαλλία βρίσκεται σε μια «δημοσιονομικά μη βιώσιμη πορεία», καθώς αντιμετωπίζει αυξανόμενα επιτόκια στο δημόσιο χρέος της, ενώ επιδεινώνει τον ήδη υψηλό δείκτη χρέους προς ΑΕΠ με μεγάλα δημοσιονομικά ελλείμματα.
Βασικό ζήτημα, όπως υποστήριξε, είναι η αδυναμία της χώρας να αντιμετωπίσει το σχετικά χαμηλό όριο ηλικίας συνταξιοδότησης, εν μέσω της γήρανσης του πληθυσμού.
«Η εξάρτηση της Γαλλίας από το ευρώ σημαίνει ότι είναι πολύ εύκολο να διαπιστώσει κανείς πώς αυτή η απώλεια εμπιστοσύνης θα μπορούσε να μετατραπεί σε μια σοβαρή κρίση… Είδαμε αυτή την ιστορία να επαναλαμβάνεται το 2009-2012, πρώτα στην Ελλάδα, μετά στην Πορτογαλία, την Ισπανία και την Ιταλία», έγραψε ο Κρούγκμαν, αναφερόμενος στην κρίση του δημόσιου χρέους που οδήγησε σε εκτεταμένη παρέμβαση της ΕΚΤ.
Η απόδοση των 10ετών κρατικών ομολόγων της Γαλλίας έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από το 2002
«Πρώτον, οι επενδυτές σταματούν να αγοράζουν ομόλογα μιας χώρας της ευρωζώνης, δημιουργώντας το φάσμα ότι η κυβέρνηση θα αναγκαστεί να κηρύξει χρεοκοπία, επειδή απλά δεν διαθέτει τα μετρητά για να πληρώσει τους τόκους και το κεφάλαιο του χρέους της. Ο φόβος της χρεοκοπίας οδηγεί στη συνέχεια σε ακόμη μεγαλύτερη φυγή κεφαλαίων, η οποία εντείνει τους φόβους για χρεοκοπία και αυξάνει τα επιτόκια, με αποτέλεσμα ο φαύλος κύκλος να βαθαίνει.»
Η περίφημη διαβεβαίωση που έδωσε η ΕΚΤ στις αγορές το 2012, μέσω του τότε προέδρου της Μάριο Ντράγκι, ότι θα έκανε «ό,τι χρειαστεί» για να αποφευχθούν οι εθνικές χρεοκοπίες, έγινε αποδεκτή σε μεγάλο βαθμό επειδή οι χώρες της Νότιας Ευρώπης προχώρησαν σε «μαζικές περικοπές δαπανών», σημείωσε ο Κρούγκμαν.
Η διάσωση της Γαλλίας θα ήταν «εξαιρετικά δαπανηρή» για την ΕΚΤ και πολιτικά αμφιλεγόμενη, εφόσον η χώρα απομακρύνεται «ακόμη περισσότερο από τη δημοσιονομική υπευθυνότητα», συνέχισε.
«Η Γαλλία ενδέχεται να έχει περάσει το όριο από το “πολύ μεγάλη για να χρεοκοπήσει” στο “πολύ μεγάλη για να διασωθεί”. Εν ολίγοις, είναι πάρα πολύ εύκολο να περιγράψει κανείς ένα πραγματικά άσχημο σενάριο για μια γαλλική κρίση που θα προκαλούσε τεράστιες διαιρέσεις εντός της Ευρώπης», έγραψε.
Να «παρουσιάσει κάτι που θα είναι αξιόπιστο»
Μιλώντας στο CNBC την Παρασκευή, ο πρώην πρόεδρος της ΕΚΤ Ζαν-Κλοντ Τρισέ προέτρεψε τους πολιτικούς να βρουν συμβιβασμό για τη μείωση του ελλείμματος της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της ΕΕ.
Ο Τρισέ, ο οποίος ηγήθηκε της ΕΚΤ από το 2004 έως το 2011, δήλωσε: «Η μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο της γαλλικής κυβέρνησης και του κοινοβουλίου, και έχουν σκληρή δουλειά να κάνουν».
«Φυσικά, σε περίπτωση αποσταθεροποίησης, τα μέσα είναι πάρα πολλά και έχουν αποδειχθεί στο παρελθόν πολύ αποτελεσματικά. Και, φυσικά, έχω βιώσει μια τέτοια περίοδο κατά τη διάρκεια της θητείας μου», δήλωσε ο πρώην διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας στο CNBC.
Μεταξύ των μέσων αυτών συγκαταλέγονται ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας και, στην πιο ακραία περίπτωση, το Μέσο Προστασίας της Μετάδοσης (TPI) της ΕΚΤ, ένα μέτρο που δεν έχει χρησιμοποιηθεί ακόμη, το οποίο οριστικοποιήθηκε το 2022 και αποσκοπεί στη διασφάλιση της σταθερότητας των αγορών σε περιόδους κατακερματισμού της ζώνης του ευρώ.
Μια τέτοια παρέμβαση θα απαιτούσε από τη γαλλική κυβέρνηση να απευθυνθεί στην ΕΚΤ ζητώντας βοήθεια, κάτι που, όπως δηλώνει επί του παρόντος, δεν είναι απαραίτητο, ανέφερε ο Τρισέ.
«Η σύστασή μου προς όλες τις πολιτικές παρατάξεις στη Γαλλία —και γνωρίζετε ότι η κατάσταση είναι περίπλοκη όσον αφορά την πολιτική προετοιμασία για τις προεδρικές εκλογές— είναι να ζητήσω από όλες να συμπεριφερθούν υπεύθυνα υπό αυτές τις συνθήκες.»
«Όλες οι πολιτικές δυνάμεις, όποιες κι αν είναι αυτές, πρέπει να καταλάβουν ότι ήρθε η ώρα να αποδείξουν ότι η Γαλλία, ως παράγοντας της αγοράς, είναι υπεύθυνη.»
«Τους καλώ, φυσικά, να είναι, θα έλεγα, όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικοί στις συζητήσεις τους και να αποδείξουν ότι μπορούν να προσφέρουν κάτι που θα είναι αξιόπιστο. Αυτό, φυσικά, είναι μία από τις προϋποθέσεις για την ενεργοποίηση του TPI», είπε.
Ο Τρισέ ανέφερε ότι η δική του εμπειρία κατά τη διάρκεια της κρίσης του δημόσιου χρέους έδειξε ότι «πρώτα πρέπει να βοηθήσεις τον εαυτό σου, γιατί δεν μπορούμε να κερδίσουμε αν εσύ ο ίδιος δεν πείσεις τους συμμετέχοντες στην αγορά, τους επενδυτές και τους αποταμιευτές ότι είσαι αξιόπιστος».
«Φυσικά, πρέπει να πείσεις τη χώρα ότι κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση. Αυτό είναι αυτονόητο. Αυτή είναι, αν κατάλαβα καλά, η πεποίθηση του διοικητή της Banque de France και της γαλλικής κυβέρνησης», πρόσθεσε.
