Έτοιμη να χρησιμοποιήσει ακόμη και τις έκτακτες συνταγματικές δυνατότητές της προκειμένου να περάσει τον προϋπολογισμό του 2027 είναι η κυβέρνηση στη Γαλλία, εάν οι διαπραγματεύσεις στη Βουλή καταλήξουν σε αδιέξοδο, μεταδίδει η Wall Street Journal.
Ο υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ, σε συνέντευξη με τη Journal προειδοποίησε ότι το Παρίσι μπορεί να προσφύγει στο άρθρο 49.3 του γαλλικού Συντάγματος, επιτρέποντας στην κυβέρνηση να εγκρίνει νομοσχέδιο χωρίς προηγούμενη ψηφοφορία στην Εθνοσυνέλευση.
«Θα χρησιμοποιήσουμε ό,τι χρειάζεται», δήλωσε ο Λεσκίρ, καθώς η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί επιχειρεί να περάσει έναν ιδιαίτερα δύσκολο προϋπολογισμό σε ένα κατακερματισμένο Κοινοβούλιο, λίγους μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές του 2027.
Ο βασικός στόχος του υπουργείου Οικονομικών είναι να περιορίσει το δημοσιονομικό έλλειμμα στο 5% του ΑΕΠ το 2027, από εκτιμώμενο 5,4% το 2026. Για να το πετύχει, η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει πακέτο δημοσιονομικής προσαρμογής ύψους 54 δισ. ευρώ, από τα οποία 43 δισ. ευρώ αφορούν νέα μέτρα και 11 δισ. ευρώ ήδη ενσωματωμένες παρεμβάσεις. Περίπου το 60% της προσπάθειας βασίζεται σε περιορισμό των δημόσιων δαπανών.
Ο υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ
Οι κόκκινες γραμμές του Λεσκίρ
Για τον Λεσκίρ υπάρχουν δύο αδιαπραγμάτευτες γραμμές: το έλλειμμα δεν πρέπει να ξεπεράσει το 5% του ΑΕΠ και τα μέτρα δεν πρέπει να υπονομεύσουν την οικονομική ανάπτυξη. Η κυβέρνηση προβλέπει ανάπτυξη μόλις 1% το 2027, μετά από 0,5% το 2026, ενώ το δημόσιο χρέος αναμένεται να φθάσει το 119,3% του ΑΕΠ φέτος. Παράλληλα, η επιβάρυνση από τους τόκους του χρέους προβλέπεται να αυξηθεί από 79,2 δισ. ευρώ το 2026 σε 91,2 δισ. ευρώ το 2027.
Η πίεση από τις αγορές αποτελεί βασικό μέρος του προβλήματος. Το κόστος δανεισμού της Γαλλίας έχει αυξηθεί σημαντικά, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν ότι η πολιτική αδυναμία να συμφωνηθεί ένας αξιόπιστος προϋπολογισμός δυσκολεύει τη σταθεροποίηση των δημόσιων οικονομικών. Η Γαλλία βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με το δύσκολο δίλημμα μεταξύ δημοσιονομικής προσαρμογής και πολιτικής αποδοχής των περικοπών.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκονται οι συντάξεις. Η κυβέρνηση θέλει να περιορίσει την αναπροσαρμογή των υψηλότερων συντάξεων με βάση τον πληθωρισμό. Με το μέτρο εκτιμά ότι μπορεί να εξοικονομήσει σημαντικά ποσά, σε μια περίοδο κατά την οποία οι συνταξιοδοτικές δαπάνες αυξάνονται και αποτελούν μία από τις μεγαλύτερες πιέσεις στον προϋπολογισμό. Το κυβερνητικό σχέδιο προβλέπει ειδικότερα ότι οι συντάξεις άνω των 1.260 ευρώ δεν θα αυξάνονται πλήρως σύμφωνα με τον πληθωρισμό.
Το μέτρο έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις από την Αριστερά και την Ακροδεξιά. Η Μαρίν Λεπέν απορρίπτει την κυβερνητική προσέγγιση και προτείνει ένα πολύ πιο φιλόδοξο σχέδιο, με στόχο περικοπές δαπανών 140 δισ. ευρώ και σημαντική μείωση του ελλείμματος έως το 2032. Το πρόγραμμά της περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, περιορισμό της γαλλικής συνεισφοράς στον προϋπολογισμό της ΕΕ και αλλαγές στις κοινωνικές παροχές, αλλά και φορολογικές ελαφρύνσεις που καθιστούν δύσκολη την αποτίμηση του συνολικού δημοσιονομικού αποτελέσματος.
Η Γαλλία σπαράσεται από κοινωνικές αντιδράσεις
Παράλληλα, η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με κοινωνικές αντιδράσεις. Οι περικοπές στην εκπαίδευση, τη δημόσια διοίκηση και τις συντάξεις έχουν τροφοδοτήσει κινητοποιήσεις, ενώ το υπουργείο Παιδείας αναμένεται να αυξήσει τη χρηματοδότηση κατά 1,2 δισ. ευρώ, την ώρα που προβλέπεται μείωση περισσότερων από 1.500 θέσεων εκπαιδευτικών λόγω της πτώσης του αριθμού των μαθητών.
Εάν η κυβέρνηση χρησιμοποιήσει το άρθρο 49.3, η αντιπολίτευση μπορεί να καταθέσει πρόταση μομφής. Αν αυτή περάσει, η κυβέρνηση πέφτει και ο προϋπολογισμός ακυρώνεται. Η επιλογή αυτή δεν είναι θεωρητική: προηγούμενες κυβερνήσεις που επιχείρησαν να προωθήσουν περικοπές βρέθηκαν αντιμέτωπες με την ίδια διαδικασία.
Υπάρχει, ωστόσο, και ένα τελευταίο δίχτυ ασφαλείας. Εάν περάσουν 70 ημέρες από την κατάθεση του νομοσχεδίου χωρίς να έχει ολοκληρωθεί η κοινοβουλευτική διαδικασία, η κυβέρνηση μπορεί να προσφύγει σε εκτελεστικές διατάξεις για την εφαρμογή του προϋπολογισμού.
Έτσι, η μάχη για τον γαλλικό προϋπολογισμό δεν αφορά μόνο τα 43 δισ. ευρώ των νέων μέτρων. Αφορά την ικανότητα της Γαλλίας να αποδείξει στις αγορές ότι μπορεί να περιορίσει το έλλειμμα και το χρέος της, χωρίς να προκαλέσει νέα πολιτική κρίση. Με το κόστος δανεισμού ήδη αυξημένο και τις προεδρικές εκλογές να πλησιάζουν, το δημοσιονομικό ζήτημα εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες δοκιμασίες για την πολιτική και οικονομική σταθερότητα της χώρας.
