«Λευκός καπνός» από τη συνάντηση που ολοκληρώθηκε στη Λευκωσία, με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Ελλάδας, της Κύπρου και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, ώστε ο ΑΔΜΗΕ να υποβάλει επίσημο αίτημα χρηματοδότησης προς την ΕΤΕπ για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου (GSI).
Η εξέλιξη αυτή θεωρείται κομβική για την περαιτέρω προώθηση του έργου, το οποίο βρίσκεται στο επίκεντρο του ενεργειακού σχεδιασμού της περιοχής και αποκτά αυξημένη σημασία στο σημερινό γεωπολιτικό περιβάλλον.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης επισημάνθηκε η στρατηγική σημασία της διασύνδεσης, ενώ ως θετική εξέλιξη αξιολογήθηκε και η κοινή επιστολή των υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδας Σταύρου Παπασταύρου και Ενέργειας της Κύπρου Μιχάλη Δαμιανού, με την οποία ζητείται η χρηματοδότηση του έργου από την ΕΤΕπ, μετά την ολοκλήρωση μελέτης δέουσας επιμέλειας (due diligence).
Η μελέτη που θα υλοποιήσει η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων αναμένεται να αποσαφηνίσει τις αναγκαίες οικονομοτεχνικές παραμέτρους του έργου και να λειτουργήσει ως βάση για τα επόμενα βήματα της χρηματοδότησής του. Παράλληλα, σύμφωνα με όσα συζητήθηκαν στη Λευκωσία, θα ανοίξει και ο δρόμος για δυνητική συμμετοχή επενδυτών, εφόσον αποτυπωθεί με μεγαλύτερη σαφήνεια το επενδυτικό και τεχνικό πλαίσιο του έργου.
Στη συνάντηση συμμετείχαν από ελληνικής πλευράς ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος, από κυπριακής πλευράς ο υπουργός Ενέργειας Μιχάλης Δαμιανός και η υφυπουργός παρά τω Προέδρω Ειρήνη Πική, καθώς και ο Ευρωπαίος Επίτροπος αρμόδιος για την Ενέργεια Νταν Γιόργκεσεν και η γενική διευθύντρια Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ντίτε Γιουλ Γιόργκενσεν.
Από την πλευρά του ΑΔΜΗΕ, ο οποίος είναι ο project promoter του έργου, συμμετείχε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος Μάνος Μανουσάκης, ενώ την ΕΤΕπ εκπροσώπησε ο αντιπρόεδρός της Ιωάννης Τσακίρης. Η συνάντηση επιβεβαίωσε το αυξανόμενο θεσμικό ενδιαφέρον για ένα έργο που θεωρείται κρίσιμο τόσο για την ενεργειακή ασφάλεια όσο και για τη διασύνδεση της Κύπρου με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό δίκτυο.
Η προώθηση του GSI αναμένεται να συμβάλει ουσιαστικά στην ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού, στη μείωση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου και στη δημιουργία προϋποθέσεων για μεγαλύτερη ευελιξία και ανθεκτικότητα στο ενεργειακό σύστημα της Ανατολικής Μεσογείου. Για τον λόγο αυτό, η συνάντηση στη Λευκωσία καταγράφεται ως σημαντικό βήμα προς την ωρίμανση του έργου και τη μετάβασή του σε πιο συγκεκριμένη φάση χρηματοδότησης και υλοποίησης.
Η Κομισιόν στήριζε και συνεχίζει να στηρίζει τον GSI
Από την πλευρά του ο Επίτροπος Γιόργκενσεν τόνισε ότι «η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πάντοτε στήριζε και συνεχίζει να στηρίζει τον Great Sea Interconnector ως μια καίριας στρατηγικής σημασίας ενεργειακή διασύνδεση. Για να τερματιστεί η ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου. Για να διασφαλιστεί η σταθερότητα του ηλεκτρικού δικτύου σε ολόκληρο το νησί. Και, κυρίως, για να μειωθούν οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας».
«Όμως, πέραν της Κύπρου, πρόκειται για ένα έργο που μπορεί πραγματικά να ενισχύσει την περιφερειακή ασφάλεια εφοδιασμού και την ενοποίηση της αγοράς, καθώς και να επιταχύνει την ενσωμάτωση φθηνής και βιώσιμης ανανεώσιμης ενέργειας στην Ανατολική Μεσόγειο», ανέφερε ο Ευρωπαίος Επίτροπος, για να συμπληρώσει: «Ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία αντιμετωπίζουμε ακόμη μία ενεργειακή κρίση, που συνδέεται με την εξάρτησή μας από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα».
«Η δέσμευση της Επιτροπής υπήρξε απολύτως ξεκάθαρη» σημείωσε ο Ευρωπαίος Επίτροπος αρμόδιος για την Ενέργεια Νταν Γιόργκεσεν, «για να διευκολύνουμε την υλοποίηση του GSI, αποδώσαμε στο έργο το καθεστώς Έργου Κοινού Ενδιαφέροντος σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ για διασυνοριακά ενεργειακά έργα. Επιπλέον, του χορηγήσαμε επιδότηση περίπου 658 εκατομμυρίων ευρώ στο πλαίσιο του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Facility). Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες επιχορηγήσεις CEF που έχουν δοθεί ποτέ».
«Πιο πρόσφατα, ενισχύσαμε περαιτέρω τη στήριξή μας χαρακτηρίζοντας το έργο αυτό ως έναν από τους οκτώ Ενεργειακούς Διαδρόμους που επιθυμούμε να δώσουμε προτεραιότητα για την ολοκλήρωση της Ενεργειακής μας Ένωσης», είπε.
«Μέσα σε αυτό το πνεύμα, συγκάλεσα σήμερα στη Λευκωσία συνάντηση με τους Υπουργούς Ενέργειας της Ελλάδας και της Κύπρου. Μαζί, πραγματοποιήσαμε επίσης ξεχωριστές συναντήσεις με τον φορέα υλοποίησης του έργου και με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, προκειμένου να δοθεί νέα δυναμική στην υλοποίησή του», κατέληξε ο Ευρωπαίος Επίτροπος.
