Εργαζόμενοι: Ποιες χώρες στην ΕΕ πρωτοστατούν στις απεργίες

Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, παρατηρήθηκε έντονη αύξηση των απεργιακών κινητοποιήσεων σε αρκετές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ορισμένα κράτη να καταγράφουν ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα κοινωνικής και εργασιακής έντασης.

Σύμφωνα με στοιχεία που προέρχονται από τον συλλέκτη δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης Strike Tracker, τη Γενική Διεύθυνση Απασχόλησης και Εργασιακών Σχέσεων της Πορτογαλίας (DGERT) και τον ιταλικό θεσμικό φορέα CGSSE, οι περισσότερες απεργίες καταγράφηκαν στην Πορτογαλία, την Ιταλία, την Ισπανία και τη Γαλλία.

Συγκεκριμένα, η Πορτογαλία κατέγραψε 234 απεργίες, η Ιταλία 190, η Ισπανία 108 και η Γαλλία 105. Οι κινητοποιήσεις αυτές επικεντρώθηκαν κυρίως σε κρίσιμους τομείς του δημόσιου και κοινωνικού ιστού, όπως οι μεταφορές, η εκπαίδευση, η υγεία και η δημόσια διοίκηση.

Ωστόσο, οι λόγοι των απεργιακών κινητοποιήσεων δεν περιορίζονται αποκλειστικά σε παραδοσιακά εργασιακά ζητήματα, σύμφωνα με το Euronews.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Ιταλία, όπου στις 12 Ιουνίου ανακοινώθηκε πανεθνική απεργία του προσωπικού της αστυνομίας.

Στην Πορτογαλία, από την άλλη πλευρά, σημειώθηκε η δεύτερη πανεθνική απεργία μέσα σε διάστημα έξι μηνών, ως αντίδραση σε νέο πακέτο εργασιακών μεταρρυθμίσεων που παρουσίασε η κεντροδεξιά κυβέρνηση. Οι εξελίξεις αυτές αναδεικνύουν τη συνεχιζόμενη ένταση ανάμεσα στις κυβερνητικές πολιτικές και τα συνδικάτα, ιδιαίτερα σε περιόδους οικονομικής πίεσης και αναπροσαρμογών στην αγορά εργασίας.

Αντίθετα, σε χώρες όπως η Ολλανδία, η απεργιακή δραστηριότητα παραμένει περιορισμένη, με περίπου επτά κινητοποιήσεις στο ίδιο χρονικό διάστημα. Η χαμηλή αυτή συχνότητα απεργιών κατατάσσει τη χώρα στις πιο «ήρεμες» εργασιακά περιοχές της ΕΕ.

Παρόμοια χαμηλά επίπεδα συνδικαλιστικής δράσης παρατηρούνται παραδοσιακά και σε άλλες χώρες όπως η Γερμανία και η Αυστρία, όπου οι εργασιακές σχέσεις χαρακτηρίζονται από μεγαλύτερη σταθερότητα και θεσμοθετημένους μηχανισμούς διαλόγου.

Παρά τα διαφοροποιημένα εθνικά δεδομένα, οι τάσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο δείχνουν μια γενικότερη αύξηση της απεργιακής δραστηριότητας. Σύμφωνα με προκαταρκτικές εκτιμήσεις του Ευρωπαϊκού Συνδικαλιστικού Ινστιτούτου, το 2025 ενδέχεται να αποτελέσει έτος ρεκόρ απεργιών στην ΕΕ από το 1991. Την περίοδο 2020–2024, χώρες όπως η Φινλανδία, το Βέλγιο και η Γαλλία συγκαταλέγονταν σταθερά μεταξύ εκείνων με τη μεγαλύτερη συχνότητα κινητοποιήσεων.

Οι αιτίες των απεργιών τα τελευταία χρόνια φαίνεται να συγκλίνουν όλο και περισσότερο γύρω από οικονομικά ζητήματα, με κυρίαρχο το θέμα των μισθών. Η άνοδος του πληθωρισμού και η αύξηση του κόστους ζωής έχουν δημιουργήσει συνθήκες στις οποίες πολλοί εργαζόμενοι θεωρούν ότι οι αποδοχές τους δεν επαρκούν για να καλύψουν τις βασικές ανάγκες τους. Αυτό έχει οδηγήσει σε αυξημένες πιέσεις προς εργοδότες και κυβερνήσεις για αναπροσαρμογές μισθών και βελτίωση των εργασιακών συνθηκών.

Περιορισμένος χώρος για τα συνδικάτα

Παράλληλα, παρατηρείται μια μακροχρόνια μείωση της συνδικαλιστικής συμμετοχής στην Ευρώπη.

Από το 1985 έως σήμερα, το ποσοστό των εργαζομένων που είναι μέλη συνδικάτων έχει μειωθεί περίπου στο μισό, πέφτοντας από 30% σε περίπου 15% την περίοδο 2023–2024, σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ). Εξαίρεση αποτελεί το Βέλγιο, το οποίο διατηρεί υψηλότερα επίπεδα συνδικαλιστικής συμμετοχής.

Η διαφορά μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα είναι επίσης έντονη, καθώς το 41,3% των εργαζομένων στο δημόσιο τομέα είναι συνδικαλισμένοι, έναντι μόλις 10,1% στον ιδιωτικό. Παράλληλα, η κάλυψη από συλλογικές συμβάσεις έχει μειωθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες, ιδιαίτερα στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

Συνολικά, το εργασιακό τοπίο στην Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσιάζει μια αντιφατική εικόνα: από τη μία πλευρά, η συνδικαλιστική συμμετοχή μειώνεται σταδιακά, ενώ από την άλλη, οι απεργιακές κινητοποιήσεις φαίνεται να εντείνονται.

Το φαινόμενο αυτό αντανακλά τις αυξανόμενες οικονομικές πιέσεις, αλλά και τις μεταβαλλόμενες ισορροπίες στις εργασιακές σχέσεις σε ολόκληρη την ήπειρο.