Το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέληξαν σε συμφωνία βάσει της οποίας οι ΗΠΑ θα αποδεσμεύσουν 12 δισεκατομμύρια δολάρια από τα δεσμευμένα ιρανικά κεφάλαια, όπως δήλωσε την Τρίτη ο Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, επικεφαλής των ιρανικών διαπραγματεύσεων, σύμφωνα με το Al Jazeera.
Νωρίς την Τρίτη, οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν πτώση στις ασιατικές αγορές
Επιστρέφοντας από την Ελβετία, όπου πραγματοποιήθηκε ο πρώτος γύρος «ενθαρρυντικών» συνομιλιών την Κυριακή και τη Δευτέρα, ο Γκαλιμπάφ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι «οι ΗΠΑ και το Ιράν μπορούν να συνεργαστούν για να ανοίξουν ξανά τα Στενά του Ορμούζ».
Ωστόσο, ο επικεφαλής των ιρανικών διαπραγματεύσεων ανέφερε ότι τα Στενά του Ορμούζ δεν θα επανέλθουν ποτέ στην κατάσταση που επικρατούσε πριν από τον πόλεμο. Το Ιράν, πάντως, θα συμμορφωθεί πλήρως με το διεθνές δίκαιο, πρόσθεσε ο Γκαλιμπάφ.
Νωρίς την Τρίτη, οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν πτώση στις ασιατικές αγορές, καθώς διέρρευσαν πληροφορίες ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν συνεχίζουν να σημειώνουν πρόοδο στις διαπραγματεύσεις με στόχο μια πιθανή συμφωνία για διαρκή ειρήνη.
Οι ΗΠΑ ανέστειλαν τις κυρώσεις κατά του Ιράν για 60 ημέρες από τη Δευτέρα, μετά τις πρώτες συνομιλίες στο πλαίσιο της ειρηνευτικής συμφωνίας, ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θα «κάνει ό,τι πρέπει να κάνει» αν το Ιράν δεν τηρήσει τη δική του πλευρά της συμφωνίας.
Από τη μεριά του, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δήλωσε ότι οι συνομιλίες με Ιρανούς αξιωματούχους στην Ελβετία έθεσαν καλά θεμέλια για μια τελική ειρηνευτική συμφωνία, αλλά το Ιράν αρνήθηκε ότι είχε ξεκινήσει συζητήσεις σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα ή ότι είχε συμφωνήσει να καλέσει ξανά στη χώρα επιθεωρητές του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας.
Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμάιλ Μπαγκάι, δήλωσε την Τρίτη ότι οι ιρανικές αρχές δεν είχαν πραγματοποιήσει συνάντηση με τον επικεφαλής του ΔΟΑΕ, Ραφαέλ Γκρόσι, στην Ελβετία και ότι δεν είχαν σχέδια για επιθεώρηση των κατεστραμμένων πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν από τον πυρηνικό οργανισμό των Ηνωμένων Εθνών.
Οι δύο πλευρές, προσπαθώντας να αξιοποιήσουν την προσωρινή συμφωνία που υπέγραψαν την περασμένη εβδομάδα μετά από περισσότερους από τρεις μήνες συγκρούσεων, συμφώνησαν σε έναν οδικό χάρτη προς μια μόνιμη συμφωνία εντός 60 ημερών κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στο ελβετικό ορεινό θέρετρο Μπούργκενστοκ, όπως ανέφεραν οι μεσολαβητές Πακιστάν και Κατάρ.
Πώς θα τερματιστεί ο πόλεμος στον Λίβανο
Συμφώνησαν επίσης σε έναν μηχανισμό για τον τερματισμό των εχθροπραξιών μεταξύ του Ισραήλ, συμμάχου των ΗΠΑ, και της Χεζμπολάχ, που υποστηρίζεται από το Ιράν, στο Λίβανο, και άνοιξαν μια γραμμή επικοινωνίας για να διασφαλίσουν την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Στο πρώτο από τα πολλά μέτρα που προβλέπονται στο πλαίσιο της συμφωνίας για την παροχή οικονομικής ανακούφισης στο Ιράν, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ ανακοίνωσε την αναστολή των κυρώσεων έως τις 21 Αυγούστου, επιτρέποντας στην Τεχεράνη να πωλεί πετρέλαιο και συναφή προϊόντα και να εισπράττει τις αντίστοιχες πληρωμές.
Ο Αλί Μπαχρεϊνί, πρέσβης του Ιράν στα Ηνωμένα Έθνη στη Γενεύη, δήλωσε ότι έχει σημειωθεί «καλή πρόοδος» στις συνομιλίες και ότι τις επόμενες ημέρες θα συσταθούν δύο ομάδες εργασίας που θα επικεντρωθούν στην άρση των κυρώσεων και στις πυρηνικές δραστηριότητες του Ιράν. Είπε στους δημοσιογράφους ότι πέντε μέρη της αρχικής συμφωνίας πρέπει να εφαρμοστούν πλήρως πριν ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό ζήτημα και τον τυχόν ρόλο του ΔΟΑΕ.
Ο πρέσβης ανέφερε επίσης ότι ο Λίβανος αποτελεί «αναμφισβήτητο» μέρος της προσωρινής συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, και ότι αυτή περιλαμβάνει την απόσυρση των ισραηλινών στρατευμάτων από τον Λίβανο.
Αξιωματούχοι ανέφεραν μια παρατεταμένη ηρεμία στις μάχες στο Λίβανο στο πλαίσιο της συμφωνίας που αποσκοπεί στον τερματισμό των εχθροπραξιών σε ολόκληρη την περιοχή, παρότι το Ισραήλ δήλωσε ότι θα διατηρήσει μια ζώνη ασφαλείας στο νότιο Λίβανο και θα συνεχίσει να ενεργεί με σκοπό την «εξουδετέρωση» απειλών κατά ισραηλινών στρατιωτών και πολιτών.
Το Ισραήλ και ο Λίβανος επρόκειτο να ξεκινήσουν έναν νέο γύρο συνομιλιών στην Ουάσινγκτον την Τρίτη.
Η κυκλοφορία των δεξαμενόπλοιων μέσω του Ορμούζ άρχισε να αυξάνεται τη Δευτέρα, με τον υπουργό Εξωτερικών του Ομάν να επιβεβαιώνει τη δέσμευση της χώρας του στο διεθνές δίκαιο και στην ασφαλή διέλευση χωρίς διόδια, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων με το Ιράν σχετικά με τη διαχείριση του στενού.
Οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, καθώς και οι ισραηλινές επιθέσεις στο Λίβανο, έχουν προκαλέσει τον θάνατο χιλιάδων ανθρώπων και τον εκτοπισμό εκατομμυρίων. Ο πόλεμος με το Ιράν έχει επίσης ταράξει τις χρηματοπιστωτικές αγορές σε όλο τον κόσμο και έχει οδηγήσει σε άνοδο των παγκόσμιων τιμών του πετρελαίου, οι οποίες έχουν πλέον υποχωρήσει μετά την επίτευξη της προσωρινής συμφωνίας. Οι τιμές του αργού πετρελαίου σημείωσαν περαιτέρω πτώση την Τρίτη, αφού τη Δευτέρα είχαν κλείσει 3% χαμηλότερα.
Αισιόδοξος Βανς
Ο Βανς δήλωσε τη Δευτέρα ότι το Ιράν είχε συμφωνήσει να επιτρέψει την είσοδο επιθεωρητών πυρηνικών και να θεσπίσει μηχανισμούς για τη διαχείριση των δεσμευμένων περιουσιακών του στοιχείων και την εφαρμογή εκεχειριών κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, κάτι που, όπως είπε, αποτελεί «πολύ καλή βάση για μια επιτυχημένη τελική συμφωνία».
Ο πόλεμος με το Ιράν έχει εξελιχθεί σε πολιτικό βάρος για τον Τραμπ και τους συναδέλφους του Ρεπουμπλικάνους στο Κογκρέσο, με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν ότι οι Αμερικανοί είναι βαθιά απογοητευμένοι από την αύξηση των τιμών της βενζίνης από την έναρξη του πολέμου και με τις ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν τον Νοέμβριο. Ο Τραμπ αντιμετωπίζει επίσης πιέσεις από Ρεπουμπλικάνους που υποστηρίζουν ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν πρέπει να τερματιστεί πλήρως.
Ο Τραμπ δήλωσε τη Δευτέρα στο Truth Social ότι το Ιράν θα συμφωνήσει να υποβληθεί σε επιθεωρήσεις όπλων για να διασφαλιστεί η «πυρηνική ειλικρίνεια».
«Αν το Ιράν δεν τηρήσει τη συμφωνία του ή αν δεν συμπεριφέρεται όπως πρέπει, θα κάνω ό,τι πρέπει να κάνω», δήλωσε αργότερα ο Τραμπ στους δημοσιογράφους.
Ο Ιρανός Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε την Τρίτη στο X ότι η αποτελεσματικότητα των συνομιλιών εξαρτάται από την πλήρη δέσμευση στην τήρηση των υποχρεώσεων που έχουν συμφωνηθεί και την ακριβή εφαρμογή τους.
Προειδοποίησε ότι «οι δηλώσεις που δεν εμπίπτουν στο συμφωνημένο κείμενο δεν συμβάλλουν στην πρόοδο των διαπραγματεύσεων».
Το Ιράν έχει περιορίσει τις επιθεωρήσεις από τον ΔΟΑΕ από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν τον πρώτο γύρο αεροπορικών επιθέσεων πέρυσι, και τις ανέστειλε εντελώς όταν ξέσπασε ο πόλεμος με νέες επιθέσεις εναντίον του Ιράν τον Φεβρουάριο. Το Ιράν υποστηρίζει ότι το πυρηνικό του πρόγραμμα είναι ειρηνικό.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αρακτσί δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η Τεχεράνη είχε εξασφαλίσει εξαιρέσεις για τις εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών, την αποδέσμευση μέρους των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της στο εξωτερικό και την έναρξη ενός σχεδίου ανασυγκρότησης και ανάπτυξης για το Ιράν.
Aμερικανικά δημητριακά στο Ιράν;
Ο Βανς ανέφερε ότι ο απεσταλμένος του Λευκού Οίκου Τζάρετ Κούσνερ, γαμπρός του Τραμπ, είχε καταρτίσει μια διαδικασία σύμφωνα με την οποία οι ΗΠΑ και το Κατάρ θα έχουν τον έλεγχο των ιρανικών κεφαλαίων όταν αυτά αποδεσμευτούν, και τα χρήματα θα μπορούν να δαπανηθούν για την αγορά αμερικανικού καλαμποκιού, σόγιας και σιταριού.
«Έτσι, τα χρήματα που θα αποδεσμεύσουμε θα πάνε στους αγρότες μας», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους.
Ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν, Αμπντολνάσερ Χεμάτι, δήλωσε ότι δεν υπάρχει τέτοια υποχρέωση και ότι τουλάχιστον ένα μέρος των υπόλοιπων δεσμευμένων κεφαλαίων θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την αγορά άλλων αγαθών που δεν υπόκεινται σε κυρώσεις, σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.
