Στροφή στον άνθρακα κάνουν ευρωπαϊκές εταιρείες ενέργειας κάτω απο την πίεση που ασκεί η κατακόρυφη άνοδος των τιμών του φυσικού αερίου.
Η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από το πιο ρυπογόνο καύσιμο αναμένεται να αυξηθεί κατά το ένα τέταρτο μέσα στο επόμενο εξάμηνο, αντισταθμίζοντας την αντίστοιχη πτώση στην παραγωγή από μονάδες φυσικού αερίου, σύμφωνα με αναλυτές.
Ο πόλεμος Ιράν-ΗΠΑ έχει περιορίσει δραστικά τις αποστολές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) μέσω των Στενών του Ορμούζ, ωθώντας τις τιμές αναφοράς του φυσικού αερίου στην Ευρώπη πάνω από τα 80 ευρώ (90,98 δολάρια) ανά μεγαβατώρα αυτόν τον μήνα – το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών ετών, αναφέρει το Reuters.
Το «clean dark spread» —ένας δείκτης κερδοφορίας της παραγωγής ενέργειας από άνθρακα— έχει εκτιναχθεί στα ύψη από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου
Αυτό καθιστά τη λειτουργία των μονάδων άνθρακα και λιγνίτη πιο κερδοφόρα, κατά μέσο όρο, σε σχέση με τις αντίστοιχες μονάδες φυσικού αερίου για πρώτη φορά τουλάχιστον από το 2024, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας αναλύσεων ICIS.
Η εξέλιξη αυτή ανατρέπει τα οικονομικά δεδομένα που είχαν συμβάλει στη σταδιακή απομάκρυνση του άνθρακα από το ευρωπαϊκό ενεργειακό μείγμα.
Μόλις στο 9,2% η συμμετοχή του άνθρακα
Ωστόσο, το σύστημα ηλεκτροδότησης διαθέτει περιορισμένα περιθώρια ευελιξίας σε περίπτωση περαιτέρω ανόδου των τιμών του φυσικού αερίου, καθώς η δυνατότητα της Ευρώπης να καταφύγει εκ νέου στον άνθρακα είναι ολοένα και πιο περιορισμένη μετά από χρόνια κλεισίματος μονάδων.
Το μερίδιο του άνθρακα στο ευρωπαϊκό μείγμα παραγωγής ενέργειας μειώθηκε από περισσότερο από το ένα τρίτο της συνολικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ το 1990, στο χαμηλότερο ιστορικό επίπεδο του 9,2% το 2025, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat.
Οι κυβερνήσεις και οι εταιρείες ενέργειας έχουν αποσύρει μεγάλο μέρος της δυναμικότητας μονάδων άνθρακα καθώς επεκτείνεται η παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές, ωστόσο οι περίοδοι υψηλών τιμών του φυσικού αερίου μπορούν ακόμη να καταστήσουν τις εναπομείνασες μονάδες οικονομικά ελκυστικές.
Το λεγόμενο «clean dark spread» —ένας δείκτης κερδοφορίας της παραγωγής ενέργειας από άνθρακα— έχει εκτιναχθεί στα ύψη από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου, ενώ ο αντίστοιχος δείκτης για το φυσικό αέριο, το «clean spark spread», έχει υποστεί κατακόρυφη πτώση.
Αν και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μπορούν να αντισταθμίσουν εν μέρει την παραγωγή από ορυκτά καύσιμα, η παραγωγή τους εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες.
Οι εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας εξακολουθούν να βασίζονται σε σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με άνθρακα και φυσικό αέριο για να εξισορροπούν το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας όταν η παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές δεν επαρκεί για να καλύψει τη ζήτηση ή όταν η παραγωγή από ηλιακή ενέργεια μειώνεται κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Ανθρακας: Οι μονάδες πλησιάζουν στα όριά τους
Η στροφή προς τον άνθρακα είναι ιδιαίτερα έντονη στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και τον μεγαλύτερο καταναλωτή φυσικού αερίου στην Ευρώπη.
Η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από άνθρακα αναμένεται να πλησιάσει το πρακτικό της όριο το τέταρτο τρίμηνο, φτάνοντας στο υψηλότερο τριμηνιαίο επίπεδο παραγωγής που έχει καταγράψει ποτέ ο εναπομείναντας στόλος, σύμφωνα με στοιχεία της Veyt, εταιρείας παροχής δεδομένων για την αγορά άνθρακα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της, σχεδόν το σύνολο της εναπομένουσας εφεδρικής παραγωγικής ικανότητας από άνθρακα περιορίζεται από τη διαθεσιμότητα των σταθμών και όχι από οικονομικούς παράγοντες.
Αυτό αφήνει σχετικά μικρό περιθώριο στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας να ανταποκριθούν σε μια νέα απότομη αύξηση της τιμής του φυσικού αερίου μέσω της αλλαγής καυσίμου.
«Ακόμη και αν η τιμή του φυσικού αερίου φτάσει τα 100 ευρώ/MWh, ο τομέας της ηλεκτρικής ενέργειας δεν θα μπορούσε να αντιδράσει πολύ περισσότερο», δήλωσε ο αναλυτής της ICIS, Φλόριαν Μπένκε.
