Η περιφέρεια του Λένινγκραντ στη Ρωσία βρίσκεται περίπου 600 χιλιόμετρα μακριά από το πλησιέστερο σημείο στα σύνορα της χώρας με την Ουκρανία.
Ωστόσο, στις 15 Απριλίου, ο κυβερνήτης της περιφέρειας την χαρακτήρισε ως περιοχή «πρώτης γραμμής». Μέρος της εξήγησής του: Από τον Ιανουάριο έως τον Μάρτιο, συνολικά 243 ουκρανικά drones καταρρίφθηκαν πάνω από την περιφέρεια, όπως ανέφερε.
Η Ουκρανία εκτόξευσε περίπου 1.000 drones στη Ρωσία τον Αύγουστο του 2024, 3.000 τον Ιούλιο του 2025 και 7.000 τον Μάρτιο — για πρώτη φορά, περισσότερα από όσα εκτόξευσε η Ρωσία στην Ουκρανία.
Ωστόσο, ορισμένα drones δεν καταρρίφθηκαν. Από τους τερματικούς σταθμούς εξαγωγής στον Κόλπο της Φινλανδίας έως τα διυλιστήρια στην ενδοχώρα, οι πετρελαϊκές εγκαταστάσεις στην περιοχή που περιβάλλει την Αγία Πετρούπολη, την πατρίδα του ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν, ήταν από τις πιο πληγείσες κατά τη διάρκεια της έξαρσης των ουκρανικών επιθέσεων εναντίον της ρωσικής υποδομής παραγωγής, αποθήκευσης και εξαγωγής υδρογονανθράκων.
Οι επιθέσεις, οι οποίες συχνά πλήττουν περιοχές που απέχουν εκατοντάδες χιλιόμετρα ή και περισσότερο από τις γραμμές του μετώπου, έχουν αλλάξει το κλίμα του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, ο οποίος βρίσκεται πλέον στον πέμπτο χρόνο του από τότε που ο Πούτιν διέταξε την πλήρη εισβολή στη γειτονική χώρα τον Φεβρουάριο του 2022.
Δεν είναι ακόμη σαφές σε ποιο βαθμό ενδέχεται να αλλάξουν την πορεία του πολέμου. Ωστόσο, οι επιθέσεις —κυρίως με drones αλλά και με πυραύλους, οι οποίες στοχεύουν επίσης στρατιωτικές εγκαταστάσεις όπως συστήματα αεροπορικής άμυνας, αεροδρόμια και εργοστάσια όπλων— έρχονται σε μια στιγμή που η Ρωσία αντιμετωπίζει δυσκολίες στο πεδίο της μάχης, προχωρώντας με ρυθμό χελώνας και με τεράστιο κόστος σε νεκρούς και τραυματίες στρατιώτες.
Έχουν εμποδίσει τη Ρωσία να επωφεληθεί από τις απότομες αυξήσεις της τιμής του πετρελαίου —μια βασική πηγή χρηματοδότησης που τροφοδοτεί τον πόλεμο της εναντίον της Ουκρανίας, οι οποίες προκλήθηκαν από τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν και τον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ από την Τεχεράνη.
Έχουν κάνει τις εικόνες του μαύρου καπνού που υψώνεται πάνω από τις ρωσικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις να φαίνονται ξαφνικά σχεδόν συνηθισμένες και έχουν φέρει τον πόλεμο της Μόσχας κατά της Ουκρανίας κοντά στους Ρώσους στο λιμάνι του Τουάπσε στη Μαύρη Θάλασσα, για παράδειγμα, όπου οι κάτοικοι ανέφεραν ότι έπεφταν σταγόνες πετρελαίου εν μέσω μιας σειράς επιθέσεων τις τελευταίες εβδομάδες.
H Ουκρανία στοχεύει όλο και πιο βαθιά στη Ρωσία με τα drone της
Η Ουκρανία…. άλλαξε την παρέλαση της 9ης Μάη στην Κόκκινη Πλατεία
Και αυτό οδήγησε τον Πούτιν να περιορίσει τα σχέδια για την στρατιωτική παρέλαση της 9ης Μαΐου στην Κόκκινη Πλατεία, με την οποία τιμάται η ήττα της ναζιστικής Γερμανίας στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο: η εκδήλωση για την Ημέρα της Νίκης θα πραγματοποιηθεί χωρίς επίδειξη βαρέων όπλων, όπως άρματα μάχης και διηπειρωτικούς βαλλιστικούς πυραύλους, για πρώτη φορά εδώ και σχεδόν 20 χρόνια. Μικρότερες παρελάσεις σε διάφορες πόλεις έχουν ακυρωθεί.
Σύμφωνα με τον Γάλλο ερευνητή ανοιχτών πηγών Κλεμέντ Μολίν, η Ουκρανία εκτόξευσε περίπου 1.000 drones στη Ρωσία τον Αύγουστο του 2024, 3.000 τον Ιούλιο του 2025 και 7.000 τον Μάρτιο — για πρώτη φορά, περισσότερα από όσα εκτόξευσε η Ρωσία στην Ουκρανία.
Ο αριθμός αυτός, που βασίζεται εν μέρει σε στοιχεία του ρωσικού Υπουργείου Άμυνας, μειώθηκε ελαφρώς τον Απρίλιο. Ωστόσο, σε κάθε περίπτωση, η μέτρηση των επιπτώσεων είναι θέμα ποιότητας και όχι μόνο ποσότητας, εν μέρει επειδή οι ισχυρισμοί της Μόσχας σχετικά με τον αριθμό των drones που έχει καταρρίψει ο στρατός της δεν είναι αξιόπιστοι.
«Θα ήμουν προσεκτικός στο να βγάλω υπερβολικά ισχυρά συμπεράσματα μόνο από τα ακατέργαστα στοιχεία… Ωστόσο, η γενική τάση είναι πραγματική», δήλωσε ο Τζον Χέλιν, συνιδρυτής του ερευνητικού οργανισμού Black Bird Group, στο RFE/RL. «Η Ουκρανία έχει σαφώς επεκτείνει την ικανότητά της να πραγματοποιεί επιθέσεις με drones μεγάλου βεληνεκούς, και η Ρωσία καλείται πλέον να υπερασπιστεί μια πολύ ευρύτερη περιοχή πίσω από τις γραμμές της ενάντια σε τακτικές επιθέσεις της Ουκρανίας».
Αλλαγή κλίμακας
Τα αριθμητικά στοιχεία «υποδηλώνουν μια αλλαγή κλίμακας, αλλά η επιτυχία της εκστρατείας μακράς εμβέλειας της Ουκρανίας θα πρέπει να κριθεί περισσότερο από τα αποτελέσματα», δήλωσε ο Helin, όπως «τι χτυπήθηκε, πόσο συχνά, πόσο βαθιά μέσα στη Ρωσία, αν οι επιθέσεις ανάγκασαν τη Ρωσία να διασκορπίσει την αεροπορική άμυνα, διακόψαν την εφοδιαστική αλυσίδα, μείωσαν την παραγωγή των διυλιστηρίων ή επέβαλαν πραγματικό οικονομικό και στρατιωτικό κόστος».
«Από αυτές τις απόψεις, είναι σαφές ότι η εκστρατεία μακράς εμβέλειας της Ουκρανίας γίνεται όλο και πιο αποτελεσματική», είπε.
Η Ουκρανία χτύπησε ρωσικές υποδομές πετρελαίου τουλάχιστον 21 φορές τον Απρίλιο, συμπεριλαμβανομένων εννέα επιθέσεων σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας, οι οποίες συνέβαλαν στη μείωση του όγκου επεξεργασίας αργού πετρελαίου της χώρας στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2009, σύμφωνα με το Bloomberg News.
Στο πεδίο της μάχης και στις αεροπορικές επιθέσεις που πραγματοποιούν και οι δύο χώρες, τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν αναδειχθεί σε καθοριστικό παράγοντα στον πιο αιματηρό πόλεμο στην Ευρώπη από το 1945, και οι δύο πλευρές επιδιώκουν να τα κατασκευάζουν, να τα προμηθεύονται και να τα βελτιώνουν όσο το δυνατόν γρηγορότερα.
«Σήμερα, τα ουκρανικά μας drones έχουν αλλάξει ριζικά τις προσεγγίσεις στον πόλεμο», δήλωσε ο ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι σε μια επίδειξη τον Απρίλιο με αφορμή την Ημέρα του Οπλουργού της Ουκρανίας, όπου παρουσίασε περισσότερα από 30 είδη drones.
Ο νέος υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας, Μιχαήλ Φεντόροφ, δήλωσε στα τέλη Απριλίου ότι το Κίεβο αγόρασε περισσότερα drones κατά τους πρώτους τρεις μήνες της θητείας του από ό,τι σε ολόκληρο το προηγούμενο έτος.
«Βλέπουμε τώρα τη στιγμή που οι δυνατότητες της ρωσικής αεροπορικής άμυνας είναι πολύ μικρότερες από την αύξηση της παραγωγής ουκρανικών drones», δήλωσε στο RFE/RL ο Oleksandr Karpyuk, στρατιώτης της 59ης Ταξιαρχίας Επίθεσης των Δυνάμεων Μη Επανδρωμένων Συστημάτων της Ουκρανίας, γνωστός με το διακριτικό Serge Marco.
Η στοχοθέτηση των ρωσικών συστημάτων αεροπορικής άμυνας αποτελεί κρίσιμο στοιχείο της στρατηγικής της Ουκρανίας, όπως υποδεικνύουν στρατιώτες, αξιωματούχοι και στρατιωτικοί αναλυτές —είτε αυτό σημαίνει την πρόκληση ζημιών ή την καταστροφή τους με άμεσες επιθέσεις, είτε την εξουδετέρωσή τους μέσω της αποστολής πολλών drones προς την κατεύθυνσή τους, κρατώντας τα απασχολημένα και ανίκανα να προστατεύσουν στόχους από πυραύλους και άλλες επιθέσεις.
Εάν τα ρωσικά συστήματα καταρρίψουν δεκάδες ή εκατοντάδες drones, τα συστήματα αυτά θα εξαντληθούν, ανοίγοντας τον ουρανό για περαιτέρω επιθέσεις, δήλωσε ο Karpyuk: «Πρώτα φτάνουν τα drones, μετά φτάνουν οι πύραυλοι. Εξουδετερώνουν τα συστήματα αεροπορικής άμυνας — και αυτό σημαίνει ότι μερικά Flamingos, με κεφαλή 1.000 κιλών, μπορούν να χτυπήσουν [τους στόχους] με ευκολία».
Πλήγματα στα βάθη της Ρωσίας με Flamingo
Η Ουκρανία έχει προωθήσει τους εγχώριους πυραύλους κρουζ Flamingo. Πυροδότησε αρκετούς από αυτούς στις 5 Μαΐου, είπε ο Ζελένσκι, συμπεριλαμβανομένης μιας επίθεσης σε ένα εργοστάσιο στο Τσεμποξάρι, περίπου 1.200 χιλιόμετρα από την Ουκρανία, το οποίο κατασκευάζει εξαρτήματα πλοήγησης για τον ρωσικό στρατό. Ο περιφερειάρχης είπε ότι τουλάχιστον δύο άτομα σκοτώθηκαν και περισσότερα από 30 τραυματίστηκαν.
Οι Δυνάμεις Μη Επανδρωμένων Συστημάτων της Ουκρανίας κατέστρεψαν 41 ρωσικές μονάδες αεροπορικής άμυνας τον Μάρτιο, σύμφωνα με τον διοικητή της υπηρεσίας, Ρόμπερτ Μπρόβντι, επιταχύνοντας το ρυθμό μετά την καταστροφή 54 μονάδων τους προηγούμενους τρεις μήνες.
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι τέτοιου είδους ισχυρισμοί είναι δύσκολο να επαληθευτούν. Η Oryx, μια οργάνωση που παρακολουθεί τις απώλειες στρατιωτικού εξοπλισμού σε καιρό πολέμου, κατέγραψε τον Μάρτιο 18 καταστραμμένα ή κατεστραμμένα ρωσικά συστήματα αεράμυνας εδάφους-αέρος και επτά ραντάρ.
Όποια και αν είναι τα νούμερα, η καταστροφή ή η εξουδετέρωση των συστημάτων αεροπορικής άμυνας μπορεί να βοηθήσει τις ουκρανικές δυνάμεις στο μέτωπο να αποκρούσουν τις ρωσικές προωθήσεις και να σημειώσουν δικές τους επιτυχίες.
Επίσης, «ανοίγει ένα παράθυρο για βαθιές, μεσαίες και αποτελεσματικές επιθέσεις. Τις βλέπουμε στην περιοχή του Λένινγκραντ και κατά μήκος της ακτής της Μαύρης Θάλασσας», δήλωσε στο RFE/RL ο Oleksiy Bezuhliy, εκπρόσωπος του 413ου Ανεξάρτητου Συντάγματος των Δυνάμεων Μη Επανδρωμένων Συστημάτων, αναφερόμενος στο πρόσφατο κύμα ουκρανικών επιθέσεων σε ρωσικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
Η τεράστια έκταση της Ρωσίας αυξάνει την ευπάθειά της στις ουκρανικές «επιθέσεις καταστολής της αεροπορικής άμυνας», σύμφωνα με τον ερευνητή του Πανεπιστημίου του Όσλο Fabian Hoffmann, επειδή η απώλεια ενός μόνο συστήματος μπορεί να σημαίνει ότι μια ολόκληρη περιοχή δεν βρίσκεται πλέον υπό την προστασία του.
«Η προφανής απροθυμία της Ρωσίας να αναδιατάξει δυνάμεις από τον στενό κύκλο αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας γύρω από τη Μόσχα — πιθανώς λόγω του φόβου να φέρει την πραγματικότητα του πολέμου πιο κοντά στις πύλες του καθεστώτος — επιδεινώνει το πρόβλημα», έγραψε ο Χόφμαν.
