Crash test στη θέρμανση: Τι συμφέρει φέτος – Πετρέλαιο, αέριο ή ρεύμα;

Ο χειμώνας δεν έχει ακόμη χτυπήσει την πόρτα. Τα σύννεφα όμως έχουν ήδη μαζευτεί πάνω από τον ενεργειακό τομέα, απειλώντας να ροκανίσουν το πορτοφόλι των καταναλωτών. Το πετρέλαιο θέρμανσης ετοιμάζεται να κάνει πρεμιέρα με τιμή που θυμίζει άλλες, δύσκολες εποχές ενεργειακής κρίσης. Αντιστοίχως, η μέση λιανική τιμή του φυσικού αερίου είναι σχεδόν 40% υψηλότερη από πέρυσι. Όσο για το ρεύμα έχει πάρει και πάλι την ανιούσα, με τη χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας τον Σεπτέμβριο (έως και σήμερα), να έχει αυξηθεί κατά 77,5% από τον Μάιο, ενώ συγκριτικά με τον Αύγουστο έχει «τσιμπήσει» 18,38%, προετοιμάζοντας το έδαφος για ακριβότερα τιμολόγια Οκτωβρίου.

Ο λογαριασμός του φετινού χειμώνα αρχίζει έτσι να σχηματίζεται νωρίς εφέτος, πριν ακόμη ανάψουν τα καλοριφέρ. Το πόσο βαρύς θα είναι τελικά θα εξαρτηθεί από τις διεθνείς τιμές, από το πόσο θα απορροφήσουν οι πάροχοι τις αυξήσεις και, κυρίως, από το πόσο βαθιά θα χρειαστεί να βάλει το χέρι στην τσέπη το κράτος για να περιορίσει το κόστος για τα νοικοκυριά.

Η κυβέρνηση ετοιμάζει παρεμβάσεις οι οποίες θα ανακοινωθούν στις 14 Οκτωβρίου σε μια προσπάθεια να υψώσει ένα ανάχωμα απέναντι στο επερχόμενο νέο κύμα ακρίβειας και να περιορίσει τις επιβαρύνσεις για τα νοικοκυριά.

Πετρέλαιο και αέριο ανεβάζουν το κόστος θέρμανσης

Όσον αφορά στο πετρέλαιο θέρμανσης, στην Αττική, πέρυσι, κατά την έναρξη της περιόδου διάθεσης, στις 15 Οκτωβρίου 2025, η τιμή ξεκίνησε στα 0,102 ευρώ ανά kWh, δηλαδή 1,10 ευρώ το λίτρο. Εάν η περίοδος διάθεσης άνοιγε σήμερα, η αντίστοιχη τιμή θα έφτανε στα 0,179 ευρώ/kWh ή 1,92 ευρώ/λίτρο. Πρόκειται για αύξηση περίπου 75,5% σε σχέση με την περυσινή τιμή εκκίνησης.

Σε πανελλαδικό επίπεδο, η εκτίμηση για τη σημερινή μέση τιμή κινείται ακόμη υψηλότερα, στα 1,96 με 1,97 ευρώ το λίτρο, με τις τελικές τιμές να διαφοροποιούνται ανά περιοχή, ανάλογα και με τα μεταφορικά και εμπορικά κόστη.

Πιο ανταγωνιστικό το φυσικό αέριο

Μικρότερη είναι η επιβάρυνση στο φυσικό αέριο. Η τελική τιμή, συμπεριλαμβανομένων των ρυθμιζόμενων χρεώσεων, φόρων και ΦΠΑ, διαμορφωνόταν τον Σεπτέμβριο του 2025 στα 0,0787 ευρώ ανά κιλοβατώρα, ως μέση τιμή όλων των παρόχων, ενώ σήμερα βρίσκεται στα 0,110 ευρώ ανά κιλοβατώρα. Η μεταβολή φτάνει έτσι το 39,8%.

Η άνοδος επηρεάζεται από τις μέσες τιμές στο ευρωπαϊκό hub αερίου στην Ολλανδία (TTF) οι οποίες το τελευταίο διάστημα κινούνται πάνω από τα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ τα χαμηλότερα αποθέματα φυσικού αερίου στην Ευρώπη και η διαθεσιμότητα LNG αποτελούν πρόσθετους παράγοντες αβεβαιότητας.

Πάντως, το φυσικό αέριο εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικό πλεονέκτημα έναντι του πετρελαίου, με τη διαφορά στο κόστος θέρμανσης να κινείται περίπου στο 46% με 47%, όταν συνυπολογίζεται και η υψηλότερη απόδοση των συστημάτων αερίου.

Το ανάχωμα της κυβέρνησης απέναντι στις αυξήσεις

Μέσα σε αυτή την εικόνα, η κυβέρνηση ετοιμάζει παρεμβάσεις με επίκεντρο τα καύσιμα και την περίοδο θέρμανσης. Σύμφωνα με τον έως σήμερα σχεδιασμό, στις 30 Σεπτεμβρίου αναμένονται οι ανακοινώσεις για τα καύσιμα κίνησης, ενώ στις 14 Οκτωβρίου, μία ημέρα πριν από την έναρξη διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης, αναμένεται η εξειδίκευση των μέτρων για τη θέρμανση.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η προσπάθεια να συγκρατηθεί η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο (δηλαδή περίπου στα 0,163 ευρώ/kWh). Σε αυτήν την περίπτωση το άνοιγμα της ψαλίδας μεταξύ φυσικού αερίου – πετρελαίου θέρμανσης θα περιοριστεί.

Ωστόσο, εξετάζεται παράλληλα σημαντική ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης, το οποίο καλύπτει εκτός από πετρέλαιο και χρήση φυσικού αερίου, ρεύματος καυσόξυλων και πέλετ. Ωστόσο δεν αφορά όλα τα νοικοκυριά, αλλά περίπου 1,2 εκατ. καταναλωτές που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια.

Επίσης, έχει προαναγγελθεί παρέμβαση και στο diesel κίνησης για τον Οκτώβριο. Το πακέτο που βρίσκεται υπό διαμόρφωση περιλαμβάνει, σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες, παρέμβαση στην τιμή στην αντλία. Στο πλαίσιο αυτό έχει εξεταστεί και η δυνατότητα έκτακτης μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, εφόσον υπάρξει η σχετική δυνατότητα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ παραμένει ανοικτή η συζήτηση για παρεμβάσεις στην αλυσίδα εμπορίας καυσίμων.

Ο χάρτης των παρεμβάσεων στην Ευρώπη

Η ελληνική αγορά δεν κινείται ανεξάρτητα από τις διεθνείς εξελίξεις. Η άνοδος στις τιμές των καυσίμων και του φυσικού αερίου έχει ήδη εξαπλωθεί σε όλη την Ευρώπη, με τις κυβερνήσεις να ανοίγουν την εργαλειοθήκη που είχαν χρησιμοποιηθεί κατά την προηγούμενη ενεργειακή κρίση, όπως μειώσεις φόρων, επιδοτήσεις, φορολογικές παρεμβάσεις και, σε ορισμένες περιπτώσεις, συζητήσεις για πλαφόν.

Δεν ακολουθούν όμως όλοι την ίδια συνταγή. Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Πορτογαλία, Κύπρος και Ολλανδία προχωρούν σε φορολογικές ελαφρύνσεις ή στοχευμένες ενισχύσεις, ενώ Ισπανία και Λουξεμβούργο διατηρούν εκπτώσεις με διαφορετικού ύψους στήριξη. Βέλγιο, Κροατία και Σλοβενία εφαρμόζουν ανώτατες τιμές, ενώ Τσεχία, Πολωνία και Ουγγαρία επιλέγουν παρεμβάσεις στα περιθώρια κέρδους, έκτακτη φορολόγηση ή άμεσες ενισχύσεις προς νοικοκυριά.

Τα τιμολόγια ρεύματος ακολουθούν την ανοδική πορεία της χονδρεμπορικής

Στην ηλεκτρική ενέργεια, τα στοιχεία της χονδρεμπορικής αγοράς αποτυπώνουν μια σαφή επιτάχυνση των τιμών μέσα στο 2026. Η μέση τιμή από τα 88,98 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh) τον Μάιο, είχε σκαρφαλώσει στα 92,93 ευρώ/MWh τον Ιούνιο, στα 109,95 ευρώ/MWh τον Ιούλιο, στα 133,4 ευρώ/MWh τον Αύγουστο και έφτασε στα 157,92 ευρώ/MWh τον Σεπτέμβριο (από την 1η του μηνός έως και τις 29 Σεπτεμβρίου). Τις ίδιες μέρες του περυσινού Σεπτεμβρίου η μέση χονδρεμπορική τιμή ήταν στα 90,99 ευρώ/MWh, γεγονός που μεταφράζεται σε αύξηση 73,6%. Από τον Μάιο έως και σήμερα η αύξηση φτάνει περίπου το 77,5%.

Η ανοδική πορεία έρχεται σε κρίσιμο timing, καθώς πλησιάζουν οι ανακοινώσεις των προμηθευτών για τα τιμολόγια του Οκτωβρίου, τα οποία αναμένεται να αποτυπώσουν μέρος της πίεσης που έχει δημιουργηθεί στη χονδρεμπορική αγορά. Το ύψος των αυξήσεων θα εξαρτηθεί και από το κατά πόσο οι πάροχοι θα επιλέξουν να απορροφήσουν μέρος του αυξημένου κόστους.

Στα οικιακά τιμολόγια, η μέση λιανική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας τον Σεπτέμβριο του 2025 ήταν περίπου 0,170 ευρώ ανά κιλοβατώρα. Για τον φετινό Σεπτέμβριο εκτιμάται ότι μπορεί να κλείσει κοντά στα 0,25 ευρώ ανά κιλοβατώρα, που αντιστοιχεί σε αύξηση περίπου 47%.