Για τριάντα χρόνια, τα επενδυτικά κεφάλαια υφαίνουν τον ιστό τους στην καρδιά της παγκόσμιας οικονομίας. Κυριαρχούν στις επιχειρήσεις που ελέγχουν, αναλαμβάνουν κλινικές, ποδοσφαιρικούς συλλόγους, ανεβάζουν τις τιμές των ακινήτων και χρηματοδοτούν προεκλογικές εκστρατείες. Όμως παραμένουν άγνωστα στο ευρύ κοινό.

Το άρθρο αυτό στηρίζεται στο βιβλίο του Cyprien Boganda, l’ empire du cash, editions de l’ atelier, 2022, 175 σελίδες.

Το βιβλίο κάνει μια αναδρομή στην ιστορία αυτής της χρηματοοικονομικής πρακτικής, επισημαίνοντας το ρόλο του Georges Doriot, αυτόν του Malcolm McLean και τις απαρχές του ισχυρού επενδυτικού ταμείου KKR.

Ο συγγραφέας περιγράφει λεπτομερώς τις μεθόδους αυτών των επενδυτών, των οποίων η σημασία εκτινάχθηκε από τη δεκαετία του 1990, δίνοντας έμφαση στο ρόλο των τραπεζών, στη χρήση εξαγορών εταιρικών χρεών για τη μετατροπή τους σε κεφάλαιο και τον έλεγχό τους.

Η προέλευση

Ο συγγραφέας αναφέρεται στο Γάλλο Georges Doriot ο οποίος ήταν πρωτοπόρος του private equity και ότι η σύγχρονη εξαγορά με μόχλευση (LBO-leveraged buy-out) επινοήθηκε στις ΗΠΑ τη δεκαετία του 1950 για να εξαγορασθεί μια ναυτιλιακή εταιρεία. Η προέλευση των επενδυτικών κεφαλαίων είναι ελάχιστα μελετημένη, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο κατέκτησαν μέρος της οικονομίας.

Ωστόσο, αυτοί οι χρηματοοικονομικοί γίγαντες δεν είναι αυθόρμητα δημιουργήματα του καπιταλισμού και οι πρακτικές τους δεν έχουν τίποτα το «φυσικό»: σφυρηλατήθηκαν από άτομα – επιχειρήσεις, δικηγόρους, πρώην τραπεζίτες – και άκμασαν σε ένα συγκεκριμένο ιδεολογικό πλαίσιο, αυτό του αχαλίνωτου νεοφιλελευθερισμού της δεκαετίας του 1980.

Η χρηματοοικονομική διαδικασία

Η δραστηριότητα εισόδου στο κεφάλαιο μη εισηγμένων επιχειρήσεων με την ελπίδα να πραγματοποιηθεί ένα κεφαλαιακό κέρδος κατά τη μεταπώληση, αναφέρεται με τον όρο «επενδυτικό κεφάλαιο».

Ο κίνδυνος για την επιχείρηση είναι προφανής αφού το χρέος της αυξάνεται ενίοτε σε ιλιγγιώδεις διαστάσεις.

Αυτή η εμμονή με τα μετρητά δεν είναι ένα παιχνίδι της φαντασίας. Οι επαγγελματίες μάλιστα τα διεκδικούν με καυστική ειλικρίνεια. Μάλιστα, υπάρχει και ένας εύστοχος τίτλος για την τεχνική LBO: διαχείριση μέσω της «τυραννίας των μετρητών» και για τα βήματα που πρέπει να ακολουθηθούν για να γίνει μια καλή επένδυση.

Oι ερωτήσεις που θέτει ο συγγραφέας είναι εξαιρετικά απλές:

– Τί είναι ο κλάδος ή η επιχείρηση;

– Υπάρχει καλό μάνατζμεντ;

– Η επιχείρηση «βγάζει» μετρητά;

Τα μετρητά είναι ο κοινός παρονομαστής όλων: «όταν μιλάω για μετρητά, όλοι καταλαβαίνουν». Επομένως, τα μετρητά αντιπροσωπεύουν ουσιαστικά μια τυραννία που επιβάλλεται στις εταιρείες διαχείρισης από επενδυτές που αναμένουν μετρητά σε αντάλλαγμα. Πρέπει να εφαρμόζεις μια στρατηγική, πρέπει να προχωράς και να προοδεύεις ακατάπαυστα.

«Μετρητά και διασκέδαση». Όχι όμως για όλους. Για να μετατρέψουν τις επιχειρήσεις σε μηχανές κέρδους, τα επενδυτικά κεφάλαια δεν διστάζουν να χρησιμοποιήσουν ταχείς μεθόδους: η απόλυση εργαζομένων, το κλείσιμο ενός εργοστασίου ή η εκδίωξη ενός μη συνεργάσιμου μάνατζερ είναι μέρος του οπλοστασίου τους. Επιπλέον, το χρέος που δημιουργούν για να εξαγοράσουν μια επιχείρηση – «θήραμα» – είναι κάτι περισσότερο από μια πρόσθετη γραμμή σε έναν λογιστικό ισολογισμό. Είναι ένα πολιτικό εργαλείο με το οποίο τα κεφάλαια επιβάλλουν μια σιδερένια πειθαρχία στην εξαγοραζόμενη επιχείρηση και στη συνέχεια καλούνται να προσαρμόσουν το μάνατζμεντ και τη διαχείρισή της στις νέες επιταγές αποπληρωμής με κεφαλαιακά κέρδη.

Στη Γαλλία, οι επιχειρήσεις που πέφτουν θύματα αυτών των ενεργειών ανέρχονται σε δεκάδες.

Ο συγγραφέας αναφέρει ότι πολύ συχνά, το LBO οδηγεί σε αναδιάρθρωση και απολύσεις, ως ένα μέρος μιας καλύτερης διαχείρισης του ισολογισμού και του λογαριασμού εκμετάλλευσης και το προσωπικό και τα συνδικάτα υποφέρουν μερικές φορές σε τεράστιο βαθμό… Συνεχίζοντας, ο συγγραφέας αναφέρει «αλλά ταυτόχρονα, πως να ξεσηκωθούμε ενάντια σε ένα σύστημα που έχει ως αποτέλεσμα μια πολύ καλύτερη διοίκηση των επιχειρήσεων, την παραγωγή σημαντικού πλούτου, την απόδοση της επένδυσης και τα εντυπωσιακά φορολογητέα αποτελέσματα».

Συμπερασματικά, η στρατηγική των επενδυτικών κεφαλαίων έχει δημιουργήσει μια νέα χρηματοοικονομική ελίτ, πλούσια σε δισεκατομμύρια, η οποία ευδοκιμεί σε αποτελεσματικό λόμπι και ευρεία υποστήριξη πολιτικών και εναντίον των οποίων είναι εξαιρετικά δύσκολο να κινηθείς.

*Καθηγητής Κωνσταντίνος Ζοπουνίδης, Ακαδημαϊκός , Βασιλική Ακαδημία Οικονομικών & Χρηματοοικονομικών, Βασιλική Ευρωπαϊκή Ακαδημία των Διδακτόρων, Επίτιμος Δρ. ΑΠΘ, Πολυτεχνείο Κρήτης & Audencia Business School, France

*Υποψήφια Δρ. Μαριάννα Εσκαντάρ, Μέλος του Εργαστηρίου Financial Engineering, Πολυτεχνείο Κρήτης

*Δρ. Αιμίλιος Γαλαριώτης, Καθηγητής Χρηματοοικονομικής, Αντιπρύτανης Έρευνας, Audencia Business School, France

Ακολουθήστε τον ot.grστο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στον ot.gr

Latest News

Πρόσφατα Άρθρα Academia
Από την COVID-19, στην ευλογιά των πιθήκων, τη λέπρα και τα άλλα «νοσήματα στέρησης»
Academia |

Από την COVID-19, στην ευλογιά των πιθήκων, τη λέπρα και τα άλλα «νοσήματα στέρησης»

Ο SARS-CoV-2 δεν κάνει διακρίσεις, καθώς ανάγκασε υγειονομικά συστήματα προηγμένων χωρών να γονατίσουν, δουλεύοντας  σε συνθήκες «ιατρικής ελαχίστων πόρων», όχι σε κάποιο νοσοκομείο της Ιφακάρα, ή στη ζούγκλα του Μορογκόρο, αλλά στις Πρωτεύουσες της δυτικής Ευρώπης και στις Πολιτείες της Αμερικής.

Χρηματοδότηση της Οικολογικής Μετάβασης και Αποδοτικότητα
Academia |

Χρηματοδότηση της Οικολογικής Μετάβασης και Αποδοτικότητα

Σύμφωνα με την έκθεση του Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), τα πρόσφατα επίπεδα επενδύσεων σε όλους τους τομείς και τις περιφέρειες της Ευρώπης είναι τρεις έως έξι φορές χαμηλότερα από ότι θα χρειαζόταν μεταξύ 2020 και 2030 για να περιοριστεί η υπερθέρμανση του πλανήτη στους +1,5C ή ακόμη και στους +2C.

ΟΠΑ: Διοργανώνεται το 6ο Sports Analytics Workshop – Ειδικό μάθημα για τα δεδομένα στο Basket
Academia |

ΟΠΑ: Διοργανώνεται το 6ο Sports Analytics Workshop – Ειδικό μάθημα για τα δεδομένα στο Basket

Η Ομάδα AUEB Sports Analytics του Τμήματος Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΟΠΑ) διοργανώνει στις 26 & 27 Μαΐου το 6ο Workshop ηλεκτρονικά και δια ζώσης και ένα σύντομο μάθημα για την Επιστήμη Δεδομένων Καλαθοσφαίρισης – Basketball Data Science, 23-24 Μαΐου 2022

Science Agora: Το πρώτο «Proof of Concept» πρόγραμμα, για το περιβάλλον και την ενέργεια, ξεκινά με υποστηρικτή την Google
Academia |

Science Agora: Το πρώτο «Proof of Concept» πρόγραμμα, για το περιβάλλον και την ενέργεια, ξεκινά με υποστηρικτή την Google

Ο Κόμβος Μεταφοράς Τεχνολογίας “SCIENCE AGORA”, Innovation to Society έχει στόχο να δημιουργήσει ένα δυναμικό και ολοκληρωμένο οικοσύστημα αξιοποίησης της επιστημονικής έρευνας στην Ελλάδα με διεθνή απήχηση.

Συνεχείς δυσμενέστερες αναθεωρήσεις στις εκτιμήσεις για την ελληνική οικονομία
Academia |

Συνεχείς δυσμενέστερες αναθεωρήσεις στις εκτιμήσεις για την ελληνική οικονομία

Όλα τα σενάρια για όλα τα μεγέθη παρουσιάζει κάθε Δευτέρα, από τον ot.gr, το Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης του Προγράμματος Συμπληρωματικής Εκπαίδευσης (E-learning) του ΕΚΠΑ με τους δείκτες που παράγει από τη Βάση Δεδομένων για Οικονομικές προβλέψεις

ΟΠΑ: Διπλό Μεταπτυχιακό στη Στατιστική και τα Χρηματοοικονομικά
Academia |

ΟΠΑ: Διπλό Μεταπτυχιακό στη Στατιστική και τα Χρηματοοικονομικά

Το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ) στο πλαίσιο της διεθνούς συνεργασίας και του προσανατολισμού στο στρατηγικό στόχο της διεθνοποίησης, προχώρησε στην πρώτη συμφωνία διπλού μεταπτυχιακού τίτλου με το Πανεπιστήμιο της Παβία στην Ιταλία.