Ενοίκια: Πιο ακριβή η Αθήνα από τις Βρυξέλλες

Το πρόβλημα της ανεπάρκειας προσφερόμενων ακινήτων για κατοικίες και τα δυσθεώρητα ενοίκια δεν είναι μόνο… ελληνικό προνόμιο.

Η στέγαση καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μερίδιο των δαπανών των νοικοκυριών και συμπεριλαμβανομένων των λογαριασμών κοινής ωφέλειας, αποτελεί σχεδόν το 25% των δαπανών των νοικοκυριών στην ΕΕ, σύμφωνα με τη Eurostat. Το κόστος είναι ιδιαίτερα δυσβάσταχτο για τους ενοικιαστές στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, ενώ τα ενοίκια ποικίλλουν ευρέως σε όλη την Ευρώπη.

Για την ακρίβεια πρόκειται για χάσμα, εάν αναλογιστεί κανείς ότι μεταξύ 40 ευρωπαϊκών πόλεων σε 38 χώρες -πέραν των χωρών της ΕΕ συμπεριλαμβάνονται και δυνητικά υποψήφιες ρος ένταξη χώρες, οι EFTA και η Βρετανία- το μέσο μηνιαίο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων ξεκιάει από 470 στα Σκόπια και φτάνει μέχρι τα 3.350 στη Γενεύη.

Το γεγονός, δε, ότι, όπως αποτυπώνεται στα στοιχεία της Eurostat, το ενοίκιο για ένα τριάρι στην Αθήνα είναι υψηλότερο από ό, τι στις Βρυξέλλες και ελάχιστα χαμηλότερο από το Ελσίνκι και τη Βιέννη, μπορεί να… ξεπερνάει και τη φαντασία ορισμένων. Τα στοιχεία, όμως, είναι αδιάψευστα.

Η πιο ακριβή πρωτεύουσα για ενοικίαση

Το Λονδίνο είναι η μόνη πρωτεύουσα που ξεπερνά τα 3.000, καταλαμβάνοντας τη δεύτερη θέση μεταξύ και των 40 πόλεων. Οι ενοικιαστές πληρώνουν 3.050 ευρώ κατά μέσο όρο για ένα τριάρι διαμέρισμα. Το ξεπερνάει μόνο η Γενεύη με 3.350 ευρώ που δεν είναι πρωτεύουσα.

Τα μέσα ενοίκια είναι επίσης πάνω από 2.500 ευρώ στο Δουβλίνο 2.650 ευρώ, τη Στοκχόλμη 2.650 ευρώ και το Όσλο 2.550 ευρώ. Το Δουβλίνο και η Στοκχόλμη μοιράζονται τον τίτλο των πιο ακριβών πρωτευουσών της ΕΕ για ενοικίαση.

«Ο κυριότερος λόγος για τον οποίο τα ενοίκια διαφέρουν τόσο πολύ στην Ευρώπη είναι ότι οι αγορές ακινήτων είναι τοπικές. Σε μέρη όπως η Γενεύη, το Λονδίνο, το Δουβλίνο ή η Στοκχόλμη, υπάρχει ισχυρή ζήτηση από καλά αμειβόμενους εργαζόμενους, διεθνείς εταιρείες, φοιτητές και νεοεισερχόμενους, ενώ η προσφορά κατοικιών δεν έχει αυξηθεί αρκετά γρήγορα», σχολίασε μιλώντας στο Euronews ο Mikk Kalmet, ειδικός σε θέματα ακινήτων στην Global Property.

Οι «Big 4» της Ευρώπης

Το μέσο ενοίκιο στο Παρίσι είναι 2.500 ευρώ, φέροντας τη γαλλική πρωτεύουσα στην κορυφή μεταξύ των τεσσάρων μεγαλύτερων οικονομιών της ΕΕ. Ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων κοστίζει 1.750 ευρώ στο Βερολίνο, 1.700 ευρώ στη Μαδρίτη και 1.650 ευρώ στη Ρώμη.

Τα μέσα ενοίκια είναι επίσης πάνω από 2.000 ευρώ στην Κοπεγχάγη (2.350), στο Λουξεμβούργο (2.350), στο Ρέικιαβικ (2.350), στη Χάγη (2.150), στη Βέρνη (2.150) και στο Μόναχο (2.050 ευρώ). Η Λισαβόνα (1.750), η Πράγα (1.650), η Βιέννη (1.600), το Ζάγκρεμπ (1.550), το Ελσίνκι (1.550) και η Αθήνα (1.500) συγκεντρώνονται στο εύρος των 1.500–1.750 ευρώ.

Φθηνότερες πόλεις για να νοικιάσει κανείς ένα τριάρι διαμέρισμα μεταξύ των 40 στην Ευρώπη είναι η Πρίστινα -με μέσο ενοίκιο τα 520 ευρώ- και τα Σκόπια με 470 ευρώ.

Οι φθηνότερες πρωτεύουσες της ΕΕ

Οι ενοικιαστές πληρώνουν κατά μέσο όρο 900 ευρώ στη Σόφια και 910 ευρώ στη Λευκωσία. Η Βουλγαρία και η Κύπρος έχουν τις φθηνότερες πρωτεύουσες εντός της ΕΕ για ενοικίαση.

Το μέσο ενοίκιο είναι επίσης κάτω από 1.000 ευρώ στα Τίρανα (920 ευρώ) και στο Βουκουρέστι (930 ευρώ).

Σε αρκετές πόλεις της ΕΕ το μέσο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα με δύο κρεβατοκάμαρες κινείται γύρω από τα 1.200 ευρώ: Βελιγράδι (1.100 ευρώ), Σαράγεβο (1.150 ευρώ), Ρίγα (1.150 ευρώ), Ταλίν (1.150 ευρώ), Βίλνιους (1.200 ευρώ), Βαρσοβία (1.300 ευρώ) και Βουδαπέστη (1.300 ευρώ).

Τα υψηλά ενοίκια δεν συμβαδίζουν πάντα με τους μισθούς

Ο Kalmet επεσήμανε ότι τα επίπεδα εισοδήματος παίζουν επίσης ρόλο. «Οι χώρες με υψηλότερους μισθούς μπορούν γενικά να υποστηρίξουν υψηλότερα ενοίκια, γεγονός που αποτελεί έναν λόγο για τον οποίο μερικές από τις πιο ακριβές πόλεις βρίσκονται στη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη», είπε.

«Ταυτόχρονα, τα χαμηλότερα ενοίκια στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι η στέγαση είναι πιο προσιτή. Και αυτό, επειδή οι μισθοί εκεί  είναι συχνά επίσης χαμηλότεροι. Επομένως, η εξέταση μόνο των επιπέδων των ενοικίων μπορεί να είναι παραπλανητική χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα εισοδήματα», πρόσθεσε.

Στην Ελλάδα αυτό το ξέρουμε καλύτερα από τον καθένα. Οτι, δηλαδή, τα ενοίκια που έχουν εκτοξευτεί στα ύψη τα τελευταία χρόνια και κινούνται διαρκώς ανοδικά σε καμία συνάρτηση με την εξέλιξη των μισθών δεν βρίσκεται. Απλώς διευρύνεται σταθερά η ψαλίδα ανάμεσα στα εισοδήματα των νοικοκυριών και στο κόστος του ενοικίου.

Αυτό άλλωστε, επιβεβαιώνεται από άλλα στοιχεία της Eurostat και της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδία Συνδικάτων (ΕTUC), σύμφωνα με τα οποία μόνο σε πέντε χώρες της ΕΕ όπου ισχύει κατώτατος μισθός το μηνιαίο ενοίκιο είναι χαμηλότερο από τον κατώτατο μισθό. Ωστόσο, δεδομένου ότι τα στοιχεία τόσο της Eurostat όσο και της ETUC βασίζονται στους ακαθάριστους κατώτατους μισθούς, το πραγματικό βάρος για τους εργαζόμενους είναι πιθανώς ακόμη μεγαλύτερο, αν ληφθούν υπόψη οι καθαροί μισθοί.

Σε αυτή την κατάταξη, η Αθήνα φιγουράρει στην 6η θέση μεταξύ των ευρωπαϊκών πρωτευουσών με το υψηλότερο ποσοστό του ακαθάριστου μηνιαίου μισθού που απαιτείται για ένα διαμέρισμα με τρία δωμάτια.

Στην Πράγα, το μέσο ενοίκιο ανέρχεται σε 1.710 ευρώ, με τον κατώτατο μισθό στη χώρα στα 924 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι απαιτείται ποσό ισοδύναμο με το 185% του κατώτατου μισθού για να μπορεί κανείς να αντέξει οικονομικά ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων.

Ακολουθεί η Λισαβόνα στη δεύτερη θέση με ποσοστό 168%. Στην Πορτογαλία, ο μηνιαίος ισοδύναμος ακαθάριστος κατώτατος μισθός (ο οποίος καταβάλλεται σε 14 μήνες ετησίως) ανέρχεται σε 1.073 ευρώ, ενώ το μέσο ενοίκιο στην πρωτεύουσα είναι 1.710 ευρώ.

Το ποσοστό του ακαθάριστου κατώτατου μισθού που απαιτείται για το ενοίκιο υπερβαίνει επίσης το 150% στη Βουδαπέστη (159%), στη Μπρατισλάβα (158%), στη Σόφια (154%), στην Αθήνα (153%) και στη Ρίγα (151%).

Αυτό σημαίνει ότι οι εργαζόμενοι που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό θα έπρεπε να ξοδέψουν ολόκληρο το μισθό τους για το ενοίκιο και, παρόλα αυτά, θα χρειάζονταν επιπλέον περισσότερο από το μισό μισθό για να το καλύψουν.

Το ποσοστό αυτό υπερβαίνει επίσης το 100%, πράγμα που σημαίνει ότι ακόμη και ο ακαθάριστος κατώτατος μισθός δεν αρκεί για την κάλυψη του ενοικίου, στη Βαλέτα (143%), το Παρίσι (138%), το Ταλίν (131%), τη Μαδρίτη (125%), το Βουκουρέστι (122%), τη Βαρσοβία (117%), το Δουβλίνο (113%), Λιουμπλιάνα (105%) και Βίλνιους (105%).

Οι Βρυξέλλες στη μέση του πίνακα, κάτω από την Ελλάδα

Το μέσο ενοίκιο στις Βρυξέλλες είναι 1.450 ευρώ, περίπου στη μέση μεταξύ των 40 πόλεων που εξετάζονται.

Ο Kalmet σημείωσε ότι τα υψηλότερα επιτόκια έχουν καταστήσει την αγορά κατοικίας πιο δύσκολη για πολλά νοικοκυριά, ωθώντας περισσότερους ανθρώπους στην ενοικίαση και προσθέτοντας περαιτέρω ζήτηση. Σε πολλές μεγάλες πόλεις και πρωτεύουσες, η προσφορά δυσκολεύτηκε να συμβαδίσει με τις αλλαγές στη ζήτηση, είπε ο ίδιος.