Ρωσία: Απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ μετά τα χτυπήματα στα διυλιστήρια

Η Μόσχα επέβαλε προσωρινή απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ, σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσει την έντονη έλλειψη καυσίμων που έχει προκληθεί από τα συνεχή ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια. Την απόφαση ανακοίνωσε ο αντιπρόεδρος της ρωσικής κυβέρνησης Αλεξάντερ Νόβακ κατά τη διάρκεια τηλεδιάσκεψης με τον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, σημειώνοντας ότι η κατάσταση στην αγορά καυσίμων παραμένει «ανήσυχη» παρά τις προσπάθειες σταθεροποίησης.

Η απαγόρευση θα ισχύσει έως τις 31 Ιουλίου και έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ρωσία, παραδοσιακά ο δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγέας ντίζελ παγκοσμίως, αναγκάζεται να επανακατευθύνει τις ροές της προς αγορές όπως η Βραζιλία, η Τουρκία και η Μέση Ανατολή, μετά την απομάκρυνση της Ε.Ε. από τα ρωσικά προϊόντα λόγω της εισβολής στην Ουκρανία το 2022, αναφέρουν σε σχετικό άρθρο οι Financial Times.

Πίεση στις διεθνείς αγορές

Η απόφαση προκάλεσε άμεση αντίδραση στις αγορές, με τις τιμές του ντίζελ στις ΗΠΑ να ενισχύονται πάνω από 13% και τα συμβόλαια χονδρικής στο Λονδίνο να σημειώνουν άνοδο έως και 14%, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο του τελευταίου μήνα. Η εξέλιξη προστίθεται στις ήδη αυξημένες πιέσεις που δημιουργούνται από την άνοδο του αργού πετρελαίου και τις ανησυχίες για τις ροές μέσω του Στενού του Ορμούζ.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η απαγόρευση ενισχύει το ανοδικό σενάριο για το ντίζελ, καθώς η αγορά δεν διαθέτει επαρκή δυναμικότητα για να καλύψει μια ενδεχόμενη πλήρη απουσία ρωσικών εξαγωγών. Παράλληλα, η ανάγκη της Ρωσίας να εισάγει πλέον και η ίδια επεξεργασμένα καύσιμα δείχνει το βάθος της κρίσης που αντιμετωπίζει.

Επιπτώσεις στο εσωτερικό της Ρωσίας

Η κρίση έχει ήδη αρχίσει να γίνεται αισθητή στο εσωτερικό της χώρας, με πολλές ρωσικές περιφέρειες να επιβάλλουν περιορισμούς στις πωλήσεις καυσίμων. Σε ορισμένες περιοχές εφαρμόζεται δελτίο, με τα οχήματα να ανεφοδιάζονται σε διαφορετικές ημέρες ανάλογα με τον αριθμό κυκλοφορίας τους, ενώ σε άλλες απαγορεύεται η χρήση δοχείων στα πρατήρια.

Οι ουρές στα βενζινάδικα φτάνουν από μερικές ώρες έως και ημέρες, αποτελώντας ένα από τα πιο ορατά σημάδια για τους Ρώσους ότι ο πόλεμος των τεσσάρων ετών αρχίζει πλέον να επηρεάζει άμεσα την καθημερινή ζωή στο εσωτερικό της χώρας. Σύμφωνα με την ανάλυση που επικαλείται το ρεπορτάζ, η απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ φαίνεται περισσότερο να στοχεύει στην εκτόνωση της εσωτερικής πίεσης παρά στη ριζική αντιμετώπιση των ελλείψεων βενζίνης.

Τα πλήγματα στα διυλιστήρια

Από τα τέλη Απριλίου, η Ουκρανία έχει επιτεθεί στα δέκα μεγαλύτερα διυλιστήρια της Ρωσίας, συμπεριλαμβανομένου του μεγαλύτερου στο Όμσκ, όπου η παραγωγή σταμάτησε ύστερα από πλήγμα στις 6 Ιουλίου. Οι επιθέσεις έχουν επηρεάσει και τις περισσότερες μικρότερες μονάδες, επιδεινώνοντας την πίεση στην εγχώρια παραγωγή καυσίμων.

Το ντίζελ αποτελούσε διαχρονικά το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής ρωσικών διυλισμένων καυσίμων, με τη χώρα να παράγει περίπου διπλάσιες ποσότητες από όσες καταναλώνει, ενώ η παραγωγή βενζίνης υπερέβαινε την εγχώρια κατανάλωση μόλις κατά 10%. Η ανατροπή αυτής της ισορροπίας εξηγεί και το μέγεθος της σημερινής κρίσης.

Διεθνές ενεργειακό ντόμινο

Η εξέλιξη συμπίπτει με την ήδη εύθραυστη ισορροπία στις διεθνείς ενεργειακές αγορές, όπου οι κυβερνήσεις ανησυχούν για νέες αναταράξεις στον εφοδιασμό. Το Ηνωμένο Βασίλειο, για παράδειγμα, ανέβαλε πρόσφατα την απαγόρευση στο ντίζελ που παράγεται στο εξωτερικό από ρωσικό αργό, δείχνοντας τις ανησυχίες των υπουργών για πιθανές πιέσεις στην ενεργειακή επάρκεια.

Η απαγόρευση της Μόσχας, σε συνδυασμό με τις επιπτώσεις του πολέμου και τις γεωπολιτικές εντάσεις σε άλλες περιοχές, μπορεί να τροφοδοτήσει περαιτέρω τον πληθωρισμό διεθνώς. Για τα διυλιστήρια, ωστόσο, οι υψηλότερες τιμές στα επεξεργασμένα προϊόντα ενδέχεται να λειτουργήσουν αντισταθμιστικά.