Καύσιμα: Οι φόροι κρατούν ψηλά τις τιμές, όχι τα περιθώρια κέρδους, λέει ο ΣΕΕΠΕ [γράφημα]

Οι φόροι είναι εκείνοι που κρατούν τις τιμές στα καύσιμα ψηλά, και όχι τα περιθώρια κέρδους. Το μήνυμα αυτό έστειλε ο Σύνδεσμος Εταιρειών Εμπορίας Πετρελαιοειδών (ΣΕΕΠΕ), παρουσιάζοντας στοιχεία που δείχνουν ότι στοιχεία για τη διάρθρωση της τιμής των καυσίμων, την κερδοφορία του κλάδου και τη θέση της Ελλάδας σε σύγκριση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο πρόεδρος του ΣΕΕΠΕ υποστήριξε ότι το πρόβλημα της ελληνικής αγοράς δεν βρίσκεται στη λειτουργία των επιχειρήσεων αλλά στη φορολογική επιβάρυνση

Το βάρος είναι η φορολογία στα καύσιμα

«Σε συνθήκες κανονικής λειτουργίας της αγοράς, η αγορά των καυσίμων λειτουργεί με ένα περιθώριο της τάξεως του 8% έως 10%, που αφορά συνολικά τις εταιρείες εμπορίας, τα πρατήρια και τους μεταφορείς. Πρόκειται για ένα από τα χαμηλότερα περιθώρια στην Ευρώπη», ανέφερε ο πρόεδρος του ΣΕΕΠΕ, Γιάννης Αλιγιζάκης και υποστήριξε ότι το πραγματικό πρόβλημα της ελληνικής αγοράς δεν βρίσκεται στη λειτουργία των επιχειρήσεων αλλά στη φορολογική επιβάρυνση.

«Το πρόβλημα της ελληνικής αγοράς, που οι τιμές των καυσίμων είναι υψηλότερες στην ΕυρώπAη, έχει διαπιστωθεί ξεκάθαρα πως είναι ένα: η υψηλή φορολογία. Το κράτος, για δημοσιονομικούς λόγους, έχει αποφασίσει στη βενζίνη περίπου το 55% της τελικής τιμής να αποτελεί φόρους», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Η σύγκριση στα καύσιμα με την Ευρώπη

Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται και στη σύγκριση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές αγορές. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Weekly Oil Bulletin της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στις 22 Ιουνίου η Ελλάδα βρισκόταν στην 18η θέση μεταξύ των κρατών-μελών ως προς την τιμή της αμόλυβδης χωρίς φόρους, όμως ανέβαινε στην 5η ακριβότερη θέση όταν προστίθενται οι φόροι. Στο πετρέλαιο κίνησης κατατασσόταν στην 23η θέση προ φόρων και στη 19η θέση μετά την επιβολή των φόρων.

Ο κλάδος των καυσίμων από την περίοδο του Covid το 2021 λειτουργεί μονίμως σε καθεστώς πλαφόν, με εξαίρεση ένα χρονικό διάστημα περίπου δύο ετών χωρίς να ληφθεί καμία μέριμνα για την εκτόξευση του λειτουργικού κόστους των εταιρειών

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Τιμών Υγρών Καυσίμων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων (www.fuelprices.gr) στις 19 Ιουνίου, η μέση τιμή αμόλυβδης 95 οκτανίων ανέρχονταν στα 1,952 ευρώ ανά λίτρο, με τους φόρους και τα τέλη να αντιστοιχούν σε 1,0934 ευρώ ή στο 56,01% της τελικής τιμής.

Αντίθετα, η αξία του προϊόντος που προέρχεται από το διυλιστήριο ανερχόταν στα 0,698 ευρώ (35,76%), ενώ το συνολικό περιθώριο εταιρειών εμπορίας, πρατηριούχων και μεταφορέων διαμορφωνόταν μόλις στα 0,1606 ευρώ ανά λίτρο ή στο 8,23%. Με άλλα λόγια, περισσότερο από ένα στα δύο ευρώ που πληρώνει ο καταναλωτής για να γεμίσει το ρεζερβουάρ του καταλήγει στα δημόσια ταμεία.

Η κατάργηση του πλαφόν στα καύσιμα

Ο κ. Αλιγιζάκης στάθηκε ιδιαίτερα στο μέτρο του πλαφόν στο μικτό περιθώριο κέρδους, με το οποίο η αγορά καυσίμων όπως είπε εάν υπολογισθεί και η περίοδος του Covid το 2021 λειτουργεί μονίμως σε καθεστώς πλαφόν, με εξαίρεση ένα χρονικό διάστημα περίπου δύο ετών χωρίς να ληφθεί καμία μέριμνα για την εκτόξευση του λειτουργικού κόστους των εταιρειών.
Πρόκειται, όπως τόνισε, για πανευρωπαϊκή πρωτοτυπία διότι «ακόμη και λίγες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης –Κροατία, Σλοβενία, Ουγγαρία– που εφάρμοσαν το πλαφόν, το εφάρμοσαν για ελάχιστους μήνες».

«Η επιχειρηματολογία ότι με την κατάργηση του πλαφόν οι τιμές θα πήγαιναν στον Θεό δεν επιβεβαιώθηκε», υποστήριξε ο κ. Αλιγιζάκης

Ο κ. Αλιγιζάκης συνέχισε λέγοντας πως λίγο πριν από τη λήξη του πλαφόν το μέσο περιθώριο των εταιρειών διαμορφωνόταν στο 7,92%, ενώ σε τυχαία ημερομηνία στα τέλη του περασμένου Σεπτεμβρίου είχε διαμορφωθεί στο 8,08%. Η μεταβολή ήταν μόλις 2%, παρά το γεγονός ότι, όπως είπε, το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων είχε αυξηθεί σημαντικά τα προηγούμενα χρόνια. «Η επιχειρηματολογία ότι με την κατάργηση του πλαφόν οι τιμές θα πήγαιναν στον Θεό δεν επιβεβαιώθηκε», υποστήριξε.

Ο πρόεδρος του ΣΕΕΠΕ, Γιάννης Αλιγιζάκης (φωτογραφία) επιχείρησε να αποδομήσει και τον ισχυρισμό ότι οι μειώσεις των διεθνών τιμών δεν μεταφέρονται στον καταναλωτή

Οι μειώσεις περνούν στην αντλία

Ο ΣΕΕΠΕ επιχείρησε να αποδομήσει και τον ισχυρισμό ότι οι μειώσεις των διεθνών τιμών δεν μεταφέρονται στον καταναλωτή. Το λεγόμενο φαινόμενο «rockets and feathers». Ο πρόεδρος του Συνδέσμου παρέπεμψε στα πορίσματα της Επιτροπής Ανταγωνισμού, η οποία εξέτασε για τρία χρόνια τα τιμολόγια των εταιρειών προς τα πρατήρια. Σύμφωνα με την έκθεση, δεν διαπιστώθηκε ασυμμετρία στη μετακύλιση των τιμών στη χονδρική αγορά βενζίνης και πετρελαίου κίνησης, ενώ η μεταφορά των μεταβολών χαρακτηρίζεται γρήγορη και συμμετρική.

Ο κ. Αλιγιζάκης σχολίασε και την κριτική που ασκείται περί υπερκερδών λέγοντας ότι το περιθώριο κέρδους προ φόρων των εταιρειών εμπορίας συνέχισε να υποχωρεί μετά το 2022

«Όλες οι μειώσεις περνούν ατόφιες στον καταναλωτή. Πρέπει να σταματήσει αυτή η παραπληροφόρηση», ανέφερε χαρακτηριστικά. Παράλληλα εξήγησε ότι η αγορά λειτουργεί με χρονική υστέρηση. Οι τιμές των ελληνικών διυλιστηρίων, όπως είπε, χρειάζονται περίπου τέσσερις ημέρες μέχρι να αποτυπωθούν πλήρως στην αντλία, γεγονός που συχνά δημιουργεί λανθασμένες εντυπώσεις όταν οι διεθνείς τιμές υποχωρούν.

Γιατί δεν συγκρίνεται το Brent με τη βενζίνη

Ο πρόεδρος του ΣΕΕΠΕ στάθηκε και σε μία ακόμη παρανόηση που επανέρχεται κάθε φορά που μεταβάλλονται οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου. Όπως είπε, η τιμή του αργού Brent δεν μπορεί να συγκρίνεται ευθέως με τη λιανική τιμή της βενζίνης ή του diesel, καθώς πρόκειται για διαφορετικά προϊόντα που επηρεάζονται από διαφορετικές συνθήκες προσφοράς και ζήτησης.
Έφερε μάλιστα ως παράδειγμα την περίοδο της κρίσης στη Μέση Ανατολή τον Απρίλιο του 2024, όταν το Brent αυξήθηκε κατά 31%, ενώ η βενζίνη ενισχύθηκε κατά 46% και το πετρέλαιο κίνησης κατά 72%, λόγω της διαφορετικής δυναμικής στις αγορές των διυλισμένων προϊόντων.

«Η προστασία του καταναλωτή πρέπει να παραμένει προτεραιότητα και η Πολιτεία οφείλει να παρεμβαίνει όταν εντοπίζονται φαινόμενα αισχροκέρδειας»

Τα περιθώρια στα καύσιμα και η κερδοφορία

Ο κ. Αλιγιζάκης σχολίασε και την κριτική που ασκείται περί υπερκερδών. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΙΟΒΕ που παρουσιάστηκαν, το περιθώριο κέρδους προ φόρων των εταιρειών εμπορίας συνέχισε να υποχωρεί μετά το 2022, διαμορφούμενο μόλις στο 0,1% το 2024, όταν ο μέσος όρος του ελληνικού χονδρικού εμπορίου κινήθηκε κοντά στο 4%.

Τα καθαρά αποτελέσματα των εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών στην εσωτερική αγορά πέρασαν εκ νέου σε ζημιογόνα επίπεδα το 2023 και το 2024

Παράλληλα, η μελέτη δείχνει ότι τα καθαρά αποτελέσματα των εταιρειών στην εσωτερική αγορά πέρασαν εκ νέου σε ζημιογόνα επίπεδα το 2023 και το 2024, εξέλιξη που αποδίδεται στη διατήρηση του πλαφόν σε συνδυασμό με την αύξηση του λειτουργικού κόστους.

Ο κ. Αλιγιζάκης υποστήριξε ότι, εφόσον οι τιμές έχουν πλέον αποκλιμακωθεί αισθητά και το πετρέλαιο κίνησης έχει επιστρέψει στα επίπεδα πριν από την κρίση στη Μέση Ανατολή, δεν υπάρχουν πλέον οι λόγοι που δικαιολογούσαν τη διατήρηση του πλαφόν. «Η προστασία του καταναλωτή πρέπει να παραμένει προτεραιότητα και η Πολιτεία οφείλει να παρεμβαίνει όταν εντοπίζονται φαινόμενα αισχροκέρδειας. Όμως οι παρεμβάσεις πρέπει να λαμβάνουν υπόψη και τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων», κατέληξε.