Στενά του Ορμούζ: Νέα πτώση του αριθμού των διελεύσεων

Νέα υποχώρηση κατέγραψε η ναυτιλιακή κίνηση στα Στενά του Ορμούζ, καθώς οι πλοιοκτήτες και οι διαχειρίστριες εταιρείες αποφεύγουν εκ νέου τη νότια διαδρομή, κοντά στις ακτές του Ομάν, μετά την αναζωπύρωση των αμερικανοϊρανικών συγκρούσεων και τις πρόσφατες επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων.

Από τα 16 πλοία, επτά εξήλθαν από τον Περσικό Κόλπο και εννέα εισήλθαν σε αυτόν

Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, μόλις 16 δεξαμενόπλοια, πλοία μεταφοράς ξηρού φορτίου και πλοία μεταφοράς αερίου διέσχισαν την Πέμπτη το στρατηγικό πέρασμα. Πρόκειται για τη χαμηλότερη ημερήσια επίδοση από τότε που η συμφωνία για κατάπαυση του πυρός διάρκειας 60 ημερών μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν είχε οδηγήσει στην επαναλειτουργία των Στενών.

Από τα 16 πλοία, επτά εξήλθαν από τον Περσικό Κόλπο και εννέα εισήλθαν σε αυτόν. Μόνο τρία χρησιμοποίησαν τη διαδρομή που είχε προωθήσει ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός, ενώ άλλα τρία πέρασαν από τον ελεγχόμενο από το Ιράν διάδρομο. Τα υπόλοιπα δέκα πραγματοποίησαν τη διέλευση έχοντας απενεργοποιημένο το σύστημα αυτόματου εντοπισμού AIS, γεγονός που αποτυπώνει την έντονη ανησυχία για την ασφάλεια των πλοίων και των πληρωμάτων.

Λίγο διαφορετικό αριθμό διελεύσεων για την Πέμπτη δίνει η εταιρεία ναυτιλιακών αναλύσεων AXSMarine, ωστόσο τα στοιχεία της κινούνται στο ίδιο πλαίσιο με εκείνα της Kpler. Όπως σημειώνει, οι ημερήσιες διελεύσεις περιορίστηκαν σε μόλις 20 πλοία. Η εικόνα αυτή έρχεται σε έντονη αντίθεση με την αρχική ανάκαμψη της κίνησης, όταν η αποκλιμάκωση είχε ενθαρρύνει περισσότερα πλοία να επιστρέψουν στο στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα.

Η AXSMarine επισημαίνει ότι οι αποφάσεις αλλαγής πορείας δεν αποτυπώνονται πάντοτε αμέσως στα στοιχεία. Τα πλοία που έχουν ήδη εισέλθει στα Στενά ή βρίσκονται πολύ κοντά σε αυτά δεν μπορούν να διακόψουν άμεσα το ταξίδι τους. Για τον λόγο αυτό, οι επιπτώσεις μιας μεγάλης μεταβολής στο επίπεδο ασφαλείας εμφανίζονται συνήθως με χρονική υστέρηση στη ναυτιλιακή κίνηση.

Παράλληλα, η εταιρεία διαπιστώνει νέα αύξηση των περιστατικών παραποίησης των σημάτων γεωεντοπισμού, γνωστής ως «spoofing». Η πρακτική αυτή καθιστά δυσκολότερη την ακριβή παρακολούθηση της θέσης των πλοίων και δημιουργεί πρόσθετα προβλήματα στην αξιολόγηση των πραγματικών ροών μέσω των Στενών.

Στενά του Ορμούζ: Επιλογή της διαδρομής για τα πλοία

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η αλλαγή στη συμπεριφορά των πλοίων ως προς την επιλογή διαδρομής. Σύμφωνα με την AXSMarine, περισσότερα πλοία φαίνεται να επιλέγουν πλέον τον διάδρομο που ελέγχεται από το Ιράν, αντί της διαδρομής κατά μήκος των ακτών του Ομάν, την οποία προτιμούν και υποστηρίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες. Παρόμοια μεταβολή έχει εντοπίσει και η εταιρεία ναυτιλιακών πληροφοριών Kpler.

Η αλλαγή αυτή δείχνει ότι οι πλοιοκτήτες και οι διαχειρίστριες εταιρείες αξιολογούν όχι μόνο το γενικό επίπεδο απειλής, αλλά και την ασφάλεια κάθε επιμέρους διαδρόμου. Σε ένα περιβάλλον όπου η στρατιωτική και πολιτική κατάσταση μεταβάλλεται από ημέρα σε ημέρα, ακόμη και η επιλογή της πλευράς των Στενών από την οποία θα πραγματοποιηθεί η διέλευση αποκτά κρίσιμη σημασία.

Η νέα επιδείνωση ακολούθησε την κατάρρευση της εκεχειρίας την Τρίτη, μετά τις ιρανικές επιθέσεις στο πλοίο μεταφοράς LNG Al Rekayyat της Nakilat, στο δεξαμενόπλοιο Wedyan της Bahri και στο VLCC Cyprus Prosperity της Sinokor.

Οι ΗΠΑ απάντησαν με πλήγματα κατά περίπου 80 ιρανικών στόχων και ανακάλεσαν τη χαλάρωση των κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο. Ακολούθησε δεύτερος γύρος επιθέσεων την Πέμπτη, προτού οι αμερικανικές επιχειρήσεις εμφανιστούν να αναστέλλονται την Παρασκευή.

Το Κοινό Κέντρο Ναυτιλιακής Πληροφόρησης της UK Maritime Trade Operations διατήρησε το επίπεδο απειλής στην περιοχή στην ανώτατη βαθμίδα, χαρακτηρίζοντάς το «σοβαρό». Παρά τις πρόσφατες επιθέσεις, ανέφερε ότι η νότια διαδρομή, κοντά στις ακτές του Ομάν, παραμένει ανοικτή και διαθέσιμη για την εμπορική ναυτιλία.

Η αβεβαιότητα μεταφέρεται άμεσα και στην αγορά των πολύ μεγάλων δεξαμενόπλοιων. Η Fearnleys περιέγραψε την κατάσταση ως «δύο βήματα μπροστά και ένα πίσω», επισημαίνοντας ότι η αύξηση των ναυλώσεων στον Περσικό Κόλπο είχε δημιουργήσει προσωρινά την εντύπωση επιστροφής στην κανονικότητα. Η νέα ανταλλαγή πυρών, όμως, ανέδειξε πόσο εύθραυστη παραμένει η κατάσταση.

Την Παρασκευή, η Clarksons υπολόγισε τα μέσα έσοδα των συμβατικών VLCCs στα 126.700 δολάρια ημερησίως, αυξημένα κατά σχεδόν 8% σε εβδομαδιαία βάση. Στη διαδρομή Μέση Ανατολή–Κίνα, τα έσοδα εκτιμήθηκαν στα 334.600 δολάρια την ημέρα, σημειώνοντας άνοδο άνω του 21% μέσα σε μία εβδομάδα.