Πίσω από τους θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης και τις κυβερνητικές διακηρύξεις περί ισχυρής οικονομίας, η πραγματικότητα είναι πολύ πιο εύθραυστη και η ελληνική οικονομία βαδίζει σε τεντωμένο σχοινί. Το 2026 μπορεί να αποδειχθεί η χρονιά κατά την οποία θα φανεί αν η ελληνική οικονομία στηρίζεται σε συγκυριακούς παράγοντες που μπορούν να ανατραπούν μέσα σε λίγους μήνες.
Οι κίνδυνοι είναι πλέον ορατοί. Η πολεμική κρίση στη Μέση Ανατολή εξακολουθεί να απειλεί την παγκόσμια ενεργειακή αγορά, ενώ οποιαδήποτε νέα διαταραχή στις μεταφορές πετρελαίου και φυσικού αερίου μπορεί να οδηγήσει σε νέα έκρηξη των τιμών. Για μια χώρα που εξακολουθεί να εξαρτάται ενεργειακά από το εξωτερικό, το κόστος θα είναι δυσανάλογα μεγάλο. Ένας νέος γύρος ενεργειακής ακρίβειας θα συμπαρασύρει το κόστος παραγωγής, τις μεταφορές, τα τρόφιμα και τελικά ολόκληρη την οικονομία.
Την ίδια στιγμή, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα παραμένει επίμονα υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Αυτό σημαίνει ότι τα ελληνικά νοικοκυριά συνεχίζουν να χάνουν αγοραστική δύναμη, ενώ οι επιχειρήσεις βλέπουν το λειτουργικό τους κόστος να αυξάνεται. Η ανάπτυξη μπορεί να αποτυπώνεται στους στατιστικούς πίνακες, αλλά για χιλιάδες πολίτες μεταφράζεται σε μια καθημερινότητα όπου ο μισθός εξαντλείται ολοένα και νωρίτερα.
Ανησυχία προκαλεί και η δομή της ίδιας της οικονομίας. Η υπερβολική εξάρτηση από τον τουρισμό, την κατανάλωση και τους ευρωπαϊκούς πόρους δεν αποτελεί ασφαλή συνταγή για το μέλλον. Αν ο τουρισμός δεχθεί πλήγμα από μια διεθνή ύφεση ή από γεωπολιτικές εξελίξεις, οι επιπτώσεις θα είναι άμεσες στην απασχόληση, στα δημόσια έσοδα και στην ανάπτυξη.
Η μεγαλύτερη απειλή, όμως, είναι ο εφησυχασμός. Η βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών και η αναβάθμιση της πιστοληπτικής εικόνας της χώρας δεν πρέπει να δημιουργούν την ψευδαίσθηση ότι οι παθογένειες ξεπεράστηκαν. Η παραγωγικότητα παραμένει χαμηλή, το επενδυτικό κενό δεν έχει καλυφθεί, οι μισθοί υπολείπονται του αυξημένου κόστους ζωής και η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στις διεθνείς αναταράξεις.
Το δεύτερο μισό του 2026 θα είναι καθοριστικό. Αν οι γεωπολιτικές εντάσεις κλιμακωθούν, οι τιμές της ενέργειας αναζωπυρωθούν και η ευρωπαϊκή οικονομία επιβραδυνθεί περαιτέρω, η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με έναν νέο κύκλο χαμηλότερης ανάπτυξης και υψηλότερου πληθωρισμού. Τότε θα αποδειχθεί ότι οι μεγαλύτερες απειλές για την οικονομία δεν προέρχονται μόνο από το εξωτερικό, αλλά και από την αδυναμία της χώρας να αντιμετωπίσει έγκαιρα τις διαρθρωτικές αδυναμίες που εξακολουθούν να την συνοδεύουν.
