Τα «παιχνίδια ισχύος» θα καθορίσουν την παγκόσμια οικονομία και τις αγορές το 2027, αναφέρουν κορυφαίοι επενδυτικοί οίκοι, σημειώνοντας πως καθώς πλησιάζει η ανατολή της νέας χρονιάς, οι αναμετρήσεις για την ισχύ εντείνονται σε όλα τα μέτωπα.
Οι αμερικανοί ψηφοφόροι μόλις εξέφρασαν την ετυμηγορία τους στις ενδιάμεσες εκλογές. Ο πρόεδρος Τραμπ, που αφιέρωσε δύο χρόνια στην αναδιαμόρφωση της μεταπολεμικής διεθνούς τάξης, βρίσκεται τώρα αντιμέτωπος με ένα Κογκρέσο που έχει τη δύναμη να του αντιταχθεί.
Και στην Ευρώπη ένα πυκνό εκλογικό ημερολόγιο θα δοκιμάσει τις κυβερνήσεις και τις πολιτικές συμμαχίες. Πέρα από τις κάλπες, εκτυλίσσεται μια διαφορετική αναμέτρηση, με αντικείμενο τον έλεγχο του εμπορίου, της τεχνολογίας και της ενέργειας.
Αν συνδυάσουμε όλα αυτά, οι προοπτικές για τη νέα χρονιά αρχίζουν να θυμίζουν πολιτικό θρίλερ με μεγάλο διακύβευμα, λένε αναλυτές κορυφαίων επενδυτικών τραπεζών.

Αξιοπιστία
Η ελληνική οικονομία εισέρχεται στην τρέχουσα περίοδο διεθνούς αβεβαιότητας από σαφώς ισχυρότερη δημοσιονομική αφετηρία σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν. Η επάνοδος σε πρωτογενή πλεονάσματα από το 2023, η ενεργητική διαχείριση και η ταχεία αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους έχουν ενισχύσει τη δημοσιονομική αξιοπιστία της χώρας, αναφέρουν οι οικονομολόγοι.
Παράλληλα, η υπεραπόδοση της ελληνικής οικονομίας σε σχέση με την ευρωζώνη από το 2021 αναμένεται να συνεχιστεί, με το πραγματικό ΑΕΠ να προβλέπεται πως θα αυξηθεί την ερχόμενη διετία σε ένα εύρος 1,7%-2,1% με βάση τις περισσότερες προβλέψεις των διεθνών οργανισμών και των επενδυτικών οίκων.
Ωστόσο, στα ραντάρ των ξένων επενδυτών βρίσκεται το τελευταίο διάστημα όλο και περισσότερο το ρίσκο του εκλογικού κύκλου. Το εκλογικό αποτέλεσμα θα δώσει μια ένδειξη στο κατά πόσο εξακολουθεί να υπάρχει κοινωνική στήριξη στις δημοσιονομικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Εάν αυτή η δέσμευση ανανεωθεί, στηρίζοντας έναν νέο κύκλο αναβαθμίσεων του ελληνικού αξιόχρεου, που θα μπορούσε να ξεκινήσει, σύμφωνα με τη Citi, από το δεύτερο εξάμηνο του 2027, η Ελλάδα θα μπορούσε να επιστρέψει σε αξιολογήσεις της κατηγορίας «Α» έως το 2030.
Η ανάπτυξη
Για τη Moodys Analytics, ένα εκλογικό αποτέλεσμα που θα οδηγούσε σε ένα κατακερματισμένο κοινοβούλιο θα μπορούσε να βάλει σε μπελάδες την Ελλάδα, δεδομένου μάλιστα πως μπορεί η ανάπτυξη της χώρας να υπερβαίνει τον μέσο όρο της ευρωζώνης από το 2021, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ παραμένει ωστόσο 7,3% χαμηλότερο από το επίπεδο του 2008 (προ κρίσης χρέους επίπεδα), ενώ το 2025 ήταν μόλις οριακά υψηλότερο από εκείνο της Λετονίας και της Βουλγαρίας, κάτι που σημαίνει πως η ανθεκτικότητα της οικονομίας απέναντι σε αναταράξεις είναι περιορισμένη.
Πάντως, στο βασικό της σενάριο της «ομαλής προσγείωσης», όπου οι εκλογές διεξάγονται κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2027 και ο σχηματισμός κυβέρνησης επιτυγχάνεται εντός ενός ή δύο γύρων, οι προεκλογικές πιέσεις θα είναι προσωρινές και τα spreads των ελληνικών ομολόγων θα αυξηθούν σε ελεγχόμενα επίπεδα (ως τις 220 μονάδες βάσης), με την ανάπτυξη να κυμαίνεται στο 1,9% το 2027.
Στο δυσμενές σενάριο, πάντως, που οι εκλογές κατά το 2ο ή 3ο τρίμηνο θα διεξαχθούν σε τρεις γύρους, τα spreads των ελληνικών ομολόγων θα αυξηθούν στις 500 μονάδες βάσης, ενώ στο σενάριο των επαναληπτικών εκλογών σε τρεις ή περισσότερους γύρους τα spreads θα εκτοξεύονταν πάνω από τις 1.000 μονάδες βάσης, με την ανάπτυξη του 2027 να κινείται σε οριακά επίπεδα (+0,5%).
Οι δείκτες
Την ίδια στιγμή, την περίοδο των εκλογών, η Euronext Athens θα βρίσκεται τον Μάιο σε διαδικασία ένταξης στους δείκτες των ανεπτυγμένων αγορών του μεγαλύτερου παρόχου παγκοσμίως, της MSCI, με την προσέλκυση κεφαλαίων των ενεργών κυρίως funds ανεπτυγμένων αγορών να μη θεωρείται δεδομένη.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της JP Morgan, εξάλλου, η αναδιάρθρωση των δεικτών θα οδηγήσει σε καθαρές εκροές κεφαλαίων (πωλήσεις μείον αγορές) ύψους 275 εκατ. δολαρίων. Να σημειωθεί πως, με βάση την προσομοίωση της MSCI των ελληνικών μετοχών που θα μπορούσαν να ενταχθούν στους δείκτες MSCI Greece IMI και MSCI Europe IMI των ανεπτυγμένων αγορών, καμία ελληνική μετοχή δεν εντάσσεται στη μεγάλη κεφαλαιοποίηση, ενώ επτά μετοχές εισέρχονται στους δείκτες μεσαίας κεφαλαιοποίησης (Mid Cap): Eurobank, Εθνική Τράπεζα, ΔΕΗ, Τράπεζα Πειραιώς, Alpha Bank, Motor Oil και ΟΤΕ.
Παράλληλα, 19 μετοχές εισέρχονται στους δείκτες μικρής κεφαλαιοποίησης (Small Cap): Helleniq Energy, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Viohalco, Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών, Titan, Jumbo, Optima Bank, AKTOR, Bally’s Intralot, CrediaBank, ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, ElvalHalcor, ΕΥΔΑΠ, Κρι Κρι, ΟΛΠ, Lamda Development, Aegean Airlines, Σαράντης και Cenergy Holdings (νέα προσθήκη). Εκτός MSCI Greece IMI μένει η Allwyn. Η τελική σύνθεση θα ανακοινωθεί πάντως στην αναθεώρηση του Μαΐου 2027. Οι αλλαγές θα ανακοινωθούν στις 10 Μαΐου του 2027 με έναρξη ισχύος στις 28 Μαΐου 2027.
Σκιαγραφώντας το διεθνές οικονομικό τοπίο του 2027, η ING παρατηρούσε πως εδώ και δύο χρόνια η τεχνητή νοημοσύνη κυριαρχεί στην παγκόσμια οικονομία. Μια χούφτα αμερικανικών τεχνολογικών κολοσσών έχει διοχετεύσει εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε κέντρα δεδομένων, τσιπ και μοντέλα, στηρίζοντας την ανάπτυξη των ΗΠΑ και οδηγώντας τις χρηματιστηριακές αγορές σε ιστορικά υψηλά. Το 2027 αυτή η επενδυτική έξαρση πιθανότατα θα μετριαστεί κάπως.
Το ενεργειακό κόστος
Από μόνη της η εξέλιξη αυτή δεν δικαιολογεί ανησυχία. Το κύμα επενδύσεων επεκτείνεται στα δίκτυα ηλεκτροδότησης, στους σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και στις υποδομές, καθώς και στις πολλές επιχειρήσεις που μόλις τώρα αρχίζουν να αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη.
Η ανάπτυξη αναμένεται να είναι λιγότερο θεαματική, αλλά να στηρίζεται σε ευρύτερη βάση. Σημαντική προϋπόθεση για να καταλήξει σε ομαλή προσγείωση η άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης είναι να υποχωρήσουν οι τιμές της ενέργειας.
Αν πράγματι υποχωρήσουν, οι κεντρικές τράπεζες ίσως μπορέσουν να τηρήσουν στάση αναμονής, κάτι που σπάνια έκαναν από την πανδημία και μετά.
Αν, ωστόσο, οι τιμές παραμείνουν υψηλές, η εικόνα αλλάζει. Οι κεντρικές τράπεζες θα μπορούσαν να λειτουργήσουν σαν διακόπτης ασφαλείας, καθώς ίσως αναγκαστούν να αυξήσουν πιο επιθετικά τα επιτόκια για να συγκρατήσουν τον πληθωρισμό, με κίνδυνο να προκαλέσουν ζημιές στην πορεία.
Υπάρχει, βέβαια, και η πολιτική. Ο αντίκτυπος των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ θα γίνει σαφώς αισθητός και τη νέα χρονιά. Το ερώτημα είναι αν ο Ντόναλντ Τραμπ θα εξελιχθεί σε μια κλασική «κουτσή πάπια» (lame duck) ή σε μια πολύ πιο απρόβλεπτη «θυμωμένη πάπια» (angry duck). Οι πρώτες δηλώσεις του Τραμπ και κορυφαίων στελεχών των Ρεπουμπλικανών αμέσως μετά τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκλογών έδωσαν την εντύπωση ότι θα μπορούσε να τηρήσει συμφιλιωτική στάση τα δύο τελευταία χρόνια της θητείας του.
Ο διορισμός του Στίβεν Μίλερ ως προσωπάρχη του Λευκού Οίκου, ωστόσο, παραπέμπει σε πιο συγκρουσιακή στάση. Ενώ οι ΗΠΑ περνούν σε μια νέα πολιτική εποχή, η Ευρώπη κινδυνεύει να ακολουθήσει την αμερικανική στροφή προς τον λαϊκισμό, έστω και με χρονική καθυστέρηση. Οι εκλογές στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Ισπανία, στην Πολωνία και ενδεχομένως ακόμη και στη Γερμανία ενέχουν τον κίνδυνο περαιτέρω πολιτικού κατακερματισμού και πιο ακραίων οικονομικών πολιτικών. Οι πρόσφατες ταραχές σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις δείχνουν ότι η σύγκρουση μεταξύ των γενεών, το κόστος ζωής και η δυσκολία πρόσβασης σε προσιτή στέγη έχουν εξελιχθεί σε βαθιά ριζωμένα κοινωνικά προβλήματα σε μεγάλο μέρος του ανεπτυγμένου κόσμου.
Το 2027 προμηνύεται άλλη μια χρονιά γεμάτη εξελίξεις και αναμετρήσεις για την ισχύ, με την ελπίδα ότι οι ένοπλες συγκρούσεις θα είναι πολύ λιγότερες από όσες έχει γνωρίσει ο κόσμος από το 2022.
Στο καλό σενάριο, πίσω από ένα πυκνό πέπλο κινδύνων και φόβου, το 2027 θα μπορούσε να αποδειχθεί απροσδόκητα ευνοϊκό για την παγκόσμια οικονομία, αν οι πολιτικές εξελίξεις, οι επενδύσεις (στην τεχνητή νοημοσύνη), η πορεία των χρηματιστηρίων και οι αποφάσεις των κεντρικών τραπεζών συνδυαστούν ευνοϊκά την κατάλληλη στιγμή. Αλλά, όπως συμβαίνει συχνά, πολλά πράγματα μπορούν να πάνε στραβά.
Τα τρία σενάρια για την παγκόσμια οικονομία
Η ING προχώρησε στην καταγραφή τριών σεναρίων για την παγκόσμια οικονομία το 2027:
1. Στο βασικό σενάριο («όλα θα πάνε καλά»), παρά τη διευρυμένη λίστα πιθανών κινδύνων, η ανθεκτικότητα της παγκόσμιας οικονομίας συνεχίζεται για άλλη μία χρονιά. Στις ΗΠΑ, η κυβέρνηση Τραμπ οδεύει προς το τέλος της θητείας της χωρίς αποσταθεροποιητικά πυροτεχνήματα, γλιτώνοντας την παγκόσμια οικονομία από νέες εμπορικές εντάσεις και νέους πολέμους.
Αντίθετα, η επενδυτική έκρηξη στην τεχνητή νοημοσύνη ενδέχεται να επιβραδυνθεί κάπως, αλλά οι επενδύσεις σε υποδομές και η υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης θα στηρίξουν την ανάπτυξη σε πολλές οικονομίες, καθώς οι τιμές της ενέργειας επιστρέφουν σε πιο φυσιολογικά επίπεδα.
Παράλληλα, το τρέχον κύμα πληθωρισμού θα χάσει δυναμική, επιτρέποντας στις κεντρικές τράπεζες να διατηρήσουν τις δυνάμεις τους.
Ο συνδυασμός μέτριας ανάπτυξης, επιβράδυνσης του πληθωρισμού και μόνο ήπια περιοριστικών επιτοκίων πολιτικής θα μπορούσε να εκπλήξει πολλούς.
2. Στο δεύτερο σενάριο («μεγαλύτερο ρίσκο»), την ώρα που οι ΗΠΑ φαίνονται να απομακρύνονται από λαϊκιστικές και ηγεμονικές πολιτικές, η Ευρώπη θα μπορούσε να κινηθεί προς την αντίθετη κατεύθυνση. Με εκλογές στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Πολωνία, στην Ισπανία και ίσως ακόμη και στη Γερμανία, η Ευρώπη κινδυνεύει να εισέλθει σε μια νέα περίοδο πολιτικών αναταράξεων.
Ισχυρότερες ευρωσκεπτικιστικές δυνάμεις θα επιβάρυναν το κλίμα και τις επενδύσεις και θα δυσκόλευαν την περαιτέρω ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.
Η ειρωνεία του 2027 θα μπορούσε να είναι ότι, ακριβώς την ώρα που ο Τραμπ εισέρχεται στην περίοδο της «κουτσής πάπιας», οι εσωτερικές πολιτικές διαιρέσεις της Ευρώπης αρχίζουν να προκαλούν στην ευρωπαϊκή ενότητα τη ζημιά που δεν κατάφερε ποτέ η εξωτερική πίεση της Ουάσιγκτον.
3. Στο τρίτο σενάριο («παγκόσμια δημοσιονομική κυριαρχία»), πολλές κυβερνήσεις δυσκολεύονται, υπό την πίεση των υψηλότερων επιτοκίων, του αυξανόμενου χρέους και της ανάγκης να αυξήσουν τις επενδύσεις, διασφαλίζοντας παράλληλα και την κοινωνική ειρήνη. Εχουμε ξαναδεί αυτό το έργο: οδηγεί σε εκτίναξη του κρατικού χρέους και ακόμη υψηλότερα επιτόκια.
Υπάρχουν δύο βασικές διέξοδοι. Η πρώτη θα ήταν μια παγκοσμίως συντονισμένη αναδιάρθρωση χρέους, κάτι υπερβολικά τολμηρό ακόμη και για αυτή την εκτίμηση. Η δεύτερη είναι η άσκηση άμεσων ή έμμεσων πιέσεων στις μεγάλες κεντρικές τράπεζες να επανεκκινήσουν προγράμματα αγοράς περιουσιακών στοιχείων και να διατηρήσουν υπό έλεγχο τις αποδόσεις των ομολόγων, με την επιλογή να διαγράψουν ακόμη και κρατικά ομόλογα αφού αυτά βρεθούν στους ισολογισμούς τους.
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ (ΟΤ) – ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ

















![Ελαιόλαδο: Η μεγάλη παραγωγή φέρνει πιέσεις στις τιμές – Η δύσκολη εξίσωση [γραφήματα]](https://www.ot.gr/wp-content/uploads/2025/04/oil-elaiolado-1.jpg)






















