Σε υψηλό 30 ετών εκτοξεύτηκε το κόστος δανεισμού της Ιαπωνίας, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για την ελεύθερη πτώση του γεν και τις επιπτώσεις του μακροπρόθεσμου σχεδίου δαπανών ύψους 2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων στα τεράστια χρέη της χώρας.
Ένα οδυνηρό κύμα ρευστοποιήσεων στα ιαπωνικά κρατικά ομόλογα φέτος ώθησε την απόδοση του 10ετούς ομολόγου αναφοράς της χώρας στο 2,85%, το υψηλότερο από το 1996.
Τι φοβούνται οι επενδυτές
Οι επενδυτές αναφέρουν ότι οι πολιτικές της Σανάε Τακαΐτσι -οι οποίες επικεντρώνονται σε ένα σχέδιο δαπανών ύψους 2,3 τρισεκατομμυρίων δολαρίων με ορίζοντα 14 ετών- τροφοδοτούν το sell-off στα μακροπρόθεσμα ομόλογα.
Ορισμένοι ανησυχούν επίσης ότι η Τράπεζα της Ιαπωνίας, η οποία αύξησε τα επιτόκια στο 1% τον περασμένο μήνα, θα βρεθεί πίσω από τις εξελίξεις και θα επιτρέψει στον πληθωρισμό να ξεπεράσει τον στόχο του 2%.
«Ο συνδυασμός μιας Τράπεζας της Ιαπωνίας που παραμένει επιφυλακτική ως προς την περαιτέρω σύσφιγξη [των επιτοκίων], της συνεχιζόμενης εξασθένησης του γεν και των ανησυχιών γύρω από τη δημοσιονομική πολιτική, έχει καταστήσει το μακρινό άκρο της καμπύλης των ιαπωνικών κρατικών ομολόγων ιδιαίτερα ευάλωτο», δήλωσε ο Άλεξ Έβερετ, διευθυντής επενδύσεων στην Aberdeen Investments στους FT.
Η ανησυχία της αγοράς για τους μακροπρόθεσμους κινδύνους αντικατοπτρίζεται στο premium με το οποίο επιβαρύνεται η Ιαπωνία για να δανειστεί με 10ετή ορίζοντα αντί για 2ετή, το οποίο αυξήθηκε από λιγότερο από 1 ποσοστιαία μονάδα τον Απρίλιο σε 1,4 ποσοστιαίες μονάδες σήμερα. Αυτό το premium παρέμεινε πρόσφατα σταθερό ή σημείωσε πτώση σε άλλες μεγάλες αγορές ομολόγων, όπως των ΗΠΑ και της Γερμανίας.
Η εκτίναξη του κόστους δανεισμού της Ιαπωνίας, προειδοποιούν οι επενδυτές, ασκεί πίεση στο χρέος της, το οποίο ισοδυναμεί με περισσότερο από το 200% του ΑΕΠ. Η απόδοση του 30ετούς ομολόγου της χώρας ξεπέρασε το 4% φέτος και κινείται κοντά στο ιστορικό ενδοημερήσιο υψηλό του 4,2% που σημειώθηκε τον Μάιο.
Οι επενδυτές αγόραζαν με προθυμία το ιαπωνικό χρέος επί πολλά έτη, κατά τη διάρκεια των οποίων η BoJ διατηρούσε το βασικό της επιτόκιο σε αρνητικό επίπεδο και αγόραζε τεράστιες ποσότητες κρατικών ομολόγων — όμως αυτό το σκηνικό αλλάζει καθώς η νομισματική πολιτική συσφίγγεται.
Οπως εξηγεί ο Στίβεν Τζόουνς, επικεφαλής επενδύσεων στην Aegon Asset Management, οι τελευταίες εξελίξεις είναι αποτέλεσμα του ότι η χώρα δημιούργησε τον μεγαλύτερο όγκο κρατικού χρέους στον κόσμο «με την υπόθεση ότι το χρήμα θα παρέμενε δωρεάν για πάντα», δήλωσε ο Στίβεν Τζόουνς, επικεφαλής επενδύσεων στην Aegon Asset Management.
«Η αγορά αποσύρει πλέον επιθετικά αυτή την υπόθεση. Το Τόκιο πρέπει να αναχρηματοδοτήσει το παρελθόν και να χρηματοδοτήσει το μέλλον με τιμές που έχει να πληρώσει εδώ και μια γενιά», είπε χαρακτηριστικά.
Σημείο καμπής το 3%
Όσοι παρακολουθούν στενά την Ιαπωνία ανησυχούν ότι το κόστος δανεισμού της κυβέρνησης θα μπορούσε να αρχίσει να αυξάνεται ταχύτερα από τα έσοδά της, σε σημείο που να επιδεινώσει τη δυναμική του χρέους της, δήλωσε ο Στίβεν Σπρατ, στρατηγικός αναλυτής επιτοκίων στη Société Générale.
«Πιστεύουμε ότι το σημείο καμπής είναι [μια απόδοση 10ετούς ομολόγου] κάπου πάνω από το 3%, αλλά ο κόσμος θα αρχίσει να εγείρει ερωτήματα όταν αυτή φτάσει στο 3%», πρόσθεσε. Οι αποδόσεις κινούνται αντίστροφα από τις τιμές.
Οι διαχειριστές κεφαλαίων εξεπλάγησαν φέτος από το γεγονός ότι το γεν και οι τιμές των κρατικών ομολόγων της υποχωρούν ταυτόχρονα — τα δύο αυτά μεγέθη κινούνται συχνά σε αντίθετες κατευθύνσεις βάσει των προσδοκιών για τα επιτόκια. Το γεν κατέγραψε χαμηλό 40 ετών τον περασμένο μήνα, παρά τις επανειλημμένες παρεμβάσεις της BoJ για τη στήριξη του νομίσματος τους τελευταίους μήνες, ενώ ο πληθωρισμός αυξήθηκε ελαφρώς στο 1,5% ενόψει της συνεδρίασης της BoJ τον περασμένο μήνα.
Οι αποδόσεις των ιαπωνικών κρατικών ομολόγων είχαν διατηρηθεί κοντά ή κάτω από το μηδέν λόγω των πολυετών αγορών περιουσιακών στοιχείων και των χαμηλών βασικών επιτοκίων κατά την περίοδο του αποπληθωρισμού στην Ιαπωνία, μια περίοδο που κατέστησε την BoJ κάτοχο ενός πολύ μεγάλου μέρους της αγοράς κρατικών ομολόγων.
Ευρύτερες πιέσεις τα κρατικά ομόλογα
Ορισμένοι θεσμικοί επενδυτές εκφράζουν ανησυχίες ότι μια απότομη άνοδος των αποδόσεων των ιαπωνικών ομολόγων, η οποία θα απορροφούσε κεφάλαια από άλλες αγορές κρατικών ομολόγων, θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια παγκόσμια ανοδική κίνηση των αποδόσεων — εντείνοντας την πίεση σε άλλες χώρες, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου το μακροπρόθεσμο κόστος δανεισμού έφτασε στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δεκαετιών πρόσφατα.
«Αυτός είναι ο κίνδυνος, να προκληθεί ένα παγκόσμιο sell-off», δήλωσε ο Λούντοβικ Σούμπραν, επικεφαλής επενδύσεων της γερμανικής Allianz. Αυτό αποτελεί «ένα επιπλέον επίπεδο» πιθανής πίεσης στις παγκόσμιες αγορές, πρόσθεσε.
