Reuters Breakingviews
Οι μεγαλύτερες τράπεζες της χώρας έχουν «πέσει με τα μούτρα» σε ρίσκα και ανταμοιβές. Μια σειρά αποτελεσμάτων δεύτερου τριμήνου που ανακοινώθηκαν την Τρίτη έδειξε τους μεγάλους αμερικανικούς δανειστές να δρέπουν τους καρπούς των blockbuster IPO, όπως της SpaceX, και των ασταθών αγορών. Ωστόσο, ενώ τα κέρδη αυξήθηκαν κατά 41% σε ετήσια βάση στην JPMorgan, τα έσοδα από τη λιανική τραπεζική αυξήθηκαν μόλις κατά 3%. Οι λεγόμενες παγκόσμιες τράπεζες, οι δραστηριότητες των οποίων εκτείνονται από τα γκισέ των τοπικών υποκαταστημάτων μέχρι τις πιο περίπλοκες συναλλαγές της Wall Street, αλλάζουν. Η αυξανόμενη εξάρτησή τους από εξαιρετικά κερδοφόρους αλλά με μεγαλύτερο ρίσκο τομείς ενδέχεται να οδηγήσει σε μεγαλύτερη αστάθεια.
Η στροφή αυτή οικοδομείται εδώ και χρόνια. Οι κανονισμοί που θεσπίστηκαν μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 βοήθησαν τους μη τραπεζικούς δανειστές να αναλάβουν μεγαλύτερο ρόλο στις αγορές πιστώσεων. Σε απάντηση, οι παραδοσιακοί χρηματοπιστωτικοί κολοσσοί κατευθύνουν όλο και περισσότερο πόρους προς την επενδυτική τραπεζική και τις συναλλαγές. Μια έκρηξη στις αναδοχές IPO και στην εμπορική δραστηριότητα κατά την περίοδο της πανδημίας επιτάχυνε αυτή την τάση.
Ο επικεφαλής της JPMorgan, Τζέιμι Ντίμον, έχει πλέον διαθέσει 175 δισεκατομμύρια δολάρια κεφαλαίου στην επενδυτική τραπεζική και στις αγορές, από 80 δισεκατομμύρια δολάρια στο τέλος του 2019. Τα περιουσιακά στοιχεία στις εμπορικές δραστηριότητες της εταιρείας ξεπέρασαν το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια για πρώτη φορά φέτος. Η Bank of America έχει αυξήσει το κεφάλαιο που διαθέτει στην εμπορική της μονάδα σε σχεδόν 54 δισεκατομμύρια δολάρια, από 38 δισεκατομμύρια δολάρια πριν από πέντε χρόνια.
Προς το παρόν, η στρατηγική αποδίδει. Το δημόσιο ντεμπούτο της SpaceX θα μπορούσε να προετοιμάσει το έδαφος για περισσότερες μεγάλες συμφωνίες. Η γεωπολιτική αβεβαιότητα και η άνοδος της τεχνητής νοημοσύνης κρατούν τις αγορές ενεργές, είτε μέσω αναταράξεων μεταβλητότητας είτε μέσω προσπαθειών για τη συγκέντρωση αδιανόητα τεράστιων ποσών που θα διοχετευτούν σε κέντρα δεδομένων και παρόμοιες υποδομές. Τα έσοδα της JPMorgan από προμήθειες επενδυτικής τραπεζικής αυξήθηκαν κατά 45% το τρίμηνο, ενώ τα έσοδα από συναλλαγές μετοχών σημείωσαν άλμα 86%.
Ο κίνδυνος είναι ότι οι μετακρισιακοί κανονισμοί εξακολουθούν να εστιάζουν κυρίως στον δανεισμό και την πιστωτική έκθεση. Τα trading assets, ακόμη και αυτά με το μεγαλύτερο ρίσκο, συχνά φέρουν χαμηλότερες κεφαλαιακές απαιτήσεις σε σχέση με τα παραδοσιακά δάνεια. Οι κανόνες της «τελικής φάσης» της Βασιλείας ΙΙΙ αντιμετωπίζουν εν μέρει αυτό το ζήτημα, απαιτώντας από τις τράπεζες να διακρατούν περισσότερα κεφάλαια έναντι των λειτουργικών κινδύνων που συνδέονται με τα μεγάλα τμήματα συναλλαγών και τις δραστηριότητες πληρωμών. Ωστόσο, οι τράπεζες συνεχίζουν να πολεμούν τέτοιες αλλαγές με νύχια και με δόντια.
Μια άλλη ανησυχία είναι ότι η Wall Street συγκλίνει στο ίδιο μοντέλο. Ακόμη και η Wells Fargo, η οποία αποτελούσε επί μακρόν μια σχετική εξαίρεση, ανέφερε τεράστια κέρδη στα έσοδα από την επενδυτική τραπεζική και τις συναλλαγές μετοχών, αυξημένα κατά 36% και 64% αντίστοιχα σε ετήσια βάση.
Η άνοδος των επιχειρηματικών deals και η μεταβλητότητα της αγοράς μπορούν να ευνοήσουν όλες τις τράπεζες. Όμως, όσο περισσότερο μοιάζουν μεταξύ τους, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα να βουλιάξουν μαζί.
