Με σχεδόν μία στις δύο μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις να διαθέτει μηδενική ή οριακή ρευστότητα, το κόστος λειτουργίας να παραμένει σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα και νέες ανατιμήσεις να βρίσκονται ήδη στον ορίζοντα, η εικόνα που αποτυπώνει η εξαμηνιαία έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ για το πρώτο εξάμηνο του 2026 κάθε άλλο παρά παραπέμπει σε ομαλοποίηση της αγοράς. Συγκεκριμένα, το 21,8% των επιχειρήσεων δεν έχει καθόλου ρευστά διαθέσιμα, ενώ ένα επιπλέον 22,9% διαθέτει «μαξιλάρι» που επαρκεί το πολύ για έναν μήνα, ανεβάζοντας το συνολικό ποσοστό στο 44,7%.
Την ίδια ώρα, οι επιχειρήσεις εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωπες με ένα ιδιαίτερα βαρύ ενεργειακό και λειτουργικό κόστος. Σε σύγκριση με το 2025, το 73,3% δηλώνει ότι πληρώνει ακριβότερα την ηλεκτρική ενέργεια, με τη μεσοσταθμική αύξηση να φτάνει το 26%, ενώ το 73,2% καταγράφει υψηλότερο κόστος καυσίμων, με μέση αύξηση 27,8%. Αντίστοιχα, το 77,5% πληρώνει ακριβότερα για πρώτες ύλες και προμήθειες.
Οι πιέσεις αυτές περνούν αναπόφευκτα και στις τελικές τιμές. Ήδη το 40,3% των επιχειρήσεων αύξησε τις τιμές του στο πρώτο εξάμηνο του 2026, ενώ για το δεύτερο εξάμηνο το 27,2% δηλώνει ότι σχεδιάζει νέες αυξήσεις. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Δείκτης Οικονομικού Κλίματος των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων υποχώρησε κατά 2,7 μονάδες, στις 56,5 μονάδες, αποτυπώνοντας τις συνεχιζόμενες πιέσεις που δέχεται η πραγματική οικονομία.
Ο γενικός Δείκτης Οικονομικού Κλίματος των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων υποχώρησε κατά 2,7 μονάδες το πρώτο εξάμηνο του 2026 και διαμορφώθηκε στις 56,5 μονάδες, επιβεβαιώνοντας ότι η κατάσταση στην πραγματική οικονομία παραμένει εύθραυστη.
Τα ταμεία αδειάζουν: Το 44,7% έχει ρευστότητα το πολύ για έναν μήνα
Ίσως το πιο ανησυχητικό εύρημα αφορά τη ρευστότητα. Το 21,8% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι δεν διαθέτει καθόλου ρευστά διαθέσιμα, γεγονός που τις αφήνει ουσιαστικά χωρίς οικονομικό «μαξιλάρι» απέναντι σε οποιαδήποτε αναποδιά.
Επιπλέον, άλλο ένα 22,9% διαθέτει ρευστότητα που επαρκεί το πολύ για έναν μήνα. Συνολικά, δηλαδή, το 44,7% των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων είτε δεν έχει καθόλου διαθέσιμα είτε μπορεί να καλύψει τις ανάγκες του για χρονικό διάστημα που δεν ξεπερνά τον έναν μήνα.
Πρόκειται για μια εικόνα που αποτυπώνει πόσο μικρά είναι τα περιθώρια αντοχής ενός μεγάλου τμήματος της αγοράς, παρά την πολυετή ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας.
Ενέργεια, καύσιμα και πρώτες ύλες «τρώνε» τον τζίρο
Το κόστος λειτουργίας παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα βαρίδια για τις επιχειρήσεις. Σε σύγκριση με το 2025, το 73,3% δηλώνει ότι πληρώνει ακριβότερα την ηλεκτρική ενέργεια, το 73,2% περισσότερα για καύσιμα και το 77,5% υψηλότερες τιμές για πρώτες ύλες και προμήθειες.
Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι το μέγεθος των ανατιμήσεων.
Η μεσοσταθμική αύξηση υπολογίζεται σε 26% για την ηλεκτρική ενέργεια, σε 27,8% για τα καύσιμα και σε 24,8% για τις πρώτες ύλες και τις προμήθειες.
Με άλλα λόγια, για τη συντριπτική πλειονότητα των μικρών επιχειρήσεων το κόστος όχι μόνο παραμένει υψηλό, αλλά σε βασικές κατηγορίες εμφανίζεται αυξημένο κατά περίπου ένα τέταρτο.
Τέσσερις στις δέκα αύξησαν τις τιμές τους
Η ακρίβεια περνά αναπόφευκτα και στην τελική τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής. Το 40,3% των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων δήλωσε ότι αύξησε τις τιμές του κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Υπάρχει, πάντως, μια ένδειξη αποκλιμάκωσης των πληθωριστικών πιέσεων από την πλευρά των επιχειρήσεων, καθώς το ποσοστό αυτό είναι μειωμένο κατά 12 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το προηγούμενο εξάμηνο.
Για το δεύτερο εξάμηνο του 2026, το 27,2% των επιχειρήσεων εκτιμά ότι θα προχωρήσει σε νέες αυξήσεις τιμών. Το ποσοστό είναι χαμηλότερο, αλλά εξακολουθεί να αντιστοιχεί σε περισσότερες από μία στις τέσσερις επιχειρήσεις.
Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές παραμένουν βαρίδι
Οι πιέσεις στη ρευστότητα αποτυπώνονται και στην αδυναμία ενός τμήματος της αγοράς να εξυπηρετήσει εγκαίρως τις υποχρεώσεις του.
Σύμφωνα με την έρευνα, 11,9% των επιχειρήσεων έχει μία ληξιπρόθεσμη οφειλή προς το Δημόσιο ή ιδιώτες, 5,7% έχει δύο ληξιπρόθεσμες οφειλές, ενώ 13,3% δηλώνει ότι έχει τρεις ή περισσότερες.
Αυτό σημαίνει ότι σχεδόν τρεις στις δέκα επιχειρήσεις –30,9%– εμφανίζουν τουλάχιστον μία ληξιπρόθεσμη οφειλή.
Για το 46,1% των επιχειρήσεων που έχουν οφειλές, πάντως, το συνολικό ύψος των χρεών δεν ξεπερνά τις 10.000 ευρώ. Το στοιχείο δείχνει ότι για σημαντικό αριθμό επιχειρήσεων το πρόβλημα δεν αφορά κατ’ ανάγκη δυσθεώρητα ποσά, αλλά τη δυσκολία εξυπηρέτησης ακόμη και σχετικά περιορισμένων υποχρεώσεων μέσα σε συνθήκες στενότητας ρευστότητας.
«Μαύρο» στην κυβερνητική πολιτική για την ακρίβεια
Ιδιαίτερα αρνητική είναι η αξιολόγηση των κυβερνητικών παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.
Το 81,1% των επιχειρήσεων χαρακτηρίζει τα κυβερνητικά μέτρα που έχουν ληφθεί μέχρι σήμερα ανεπαρκή ή μάλλον ανεπαρκή.
Το εύρημα αποτελεί ένα ηχηρό μήνυμα προς την κυβέρνηση από έναν χώρο που βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των αυξήσεων στο ενεργειακό και λειτουργικό κόστος. Και έρχεται να προστεθεί στην εικόνα μιας αγοράς στην οποία η πλειονότητα εξακολουθεί να πληρώνει ακριβότερα ενέργεια, καύσιμα και προμήθειες.
Μικρή ανάσα στην απασχόληση
Καλύτερη είναι η εικόνα στο μέτωπο της απασχόλησης, χωρίς ωστόσο να προκύπτει κάποια εντυπωσιακή δυναμική.
Το πρώτο εξάμηνο του 2026 το 12,3% των επιχειρήσεων δήλωσε ότι αύξησε το προσωπικό του, έναντι 6,5% που προχώρησε σε μείωση.
Για το δεύτερο εξάμηνο του έτους, το 10,4% προβλέπει ότι θα αυξήσει τον αριθμό των εργαζομένων του, ενώ 7,7% αναμένει ότι θα τον μειώσει. Το ισοζύγιο παραμένει θετικό, αλλά η διαφορά είναι περιορισμένη και δείχνει περισσότερο προσεκτικές παρά επιθετικές κινήσεις προσλήψεων.
Μείωση ΦΠΑ: Το 54,3% περιμένει χαμηλότερες τιμές
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι απαντήσεις για το κατά πόσο μια μείωση του ΦΠΑ θα μπορούσε να περάσει στην αγορά.
Το 54,3% των επιχειρήσεων εκτιμά ότι μια ενδεχόμενη μείωση των συντελεστών ΦΠΑ θα οδηγούσε σε μείωση των τιμών αγαθών ή υπηρεσιών, ενώ επιπλέον 23,4% θεωρεί ότι θα μπορούσε τουλάχιστον να συγκρατήσει τις τιμές.
Αντίθετα, μόλις το 16% εκτιμά ότι η μείωση των συντελεστών ΦΠΑ δεν θα είχε καμία επίδραση στις τιμές των αγαθών και των υπηρεσιών.
Οι απαντήσεις αυτές αποκτούν ιδιαίτερη πολιτική σημασία στη συζήτηση για το μείγμα των μέτρων κατά της ακρίβειας, καθώς η συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων θεωρεί ότι μια παρέμβαση στον ΦΠΑ θα μπορούσε είτε να μειώσει είτε τουλάχιστον να ανακόψει τις αυξήσεις των τιμών.
Ταμείο Ανάκαμψης: Δάνειο πήρε μόλις το 6%
Το ίσως πιο αιχμηρό εύρημα της έρευνας αφορά την πρόσβαση των μικρών επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης.
Παρά τα δισεκατομμύρια ευρώ που έχουν διοχετευθεί στην ελληνική οικονομία, μόλις το 6% των πολύ μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων δηλώνει ότι έλαβε δάνειο από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Την ίδια ώρα, 2,9% αναφέρει ότι υπέβαλε αίτηση για δάνειο αλλά αυτή απορρίφθηκε.
Το στοιχείο επαναφέρει με ιδιαίτερη ένταση το ερώτημα κατά πόσο οι τεράστιοι ευρωπαϊκοί πόροι έφτασαν τελικά στη βάση της ελληνικής επιχειρηματικότητας. Γιατί όταν οι μικρές επιχειρήσεις αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της οικονομίας, αλλά μόλις έξι στις εκατό δηλώνουν ότι κατάφεραν να λάβουν δάνειο από το Ταμείο Ανάκαμψης, η συζήτηση δεν μπορεί να εξαντλείται στα συνολικά ποσά απορρόφησης.
Η συνολική εικόνα της έρευνας του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ είναι τελικά δύσκολο να συμβιβαστεί με μια εικόνα ευημερίας που διαχέεται ομοιόμορφα στην οικονομία: πτώση του οικονομικού κλίματος, 44,7% των επιχειρήσεων με μηδενική ή οριακή ρευστότητα, αυξήσεις κόστους κοντά ή πάνω από 25%, 30,9% με τουλάχιστον μία ληξιπρόθεσμη οφειλή και 81,1% που αποδοκιμάζει την αποτελεσματικότητα των κυβερνητικών μέτρων κατά της ακρίβειας.
