array(5) {
  ["ai_cats"]=>
  array(0) {
  }
  ["ai_subcats"]=>
  array(0) {
  }
  ["ai_tone"]=>
  NULL
  ["ai_dv_cat1"]=>
  NULL
  ["ai_dv_cat2"]=>
  NULL
}

Το χαμένο εισόδημα της Ελλάδας και η νέα παγίδα της ακρίβειας

Παρά την ανάπτυξη και τις αυξήσεις μισθών, τα ελληνικά νοικοκυριά δεν έχουν ανακτήσει τις απώλειες της κρίσης, με την απόσταση από την Ευρώπη να είναι στις 47,7 μονάδες

Το χαμένο εισόδημα της Ελλάδας και η νέα παγίδα της ακρίβειας

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του ot.gr στην Google

Δεκαπέντε χρόνια μετά το ξέσπασμα της μεγάλης οικονομικής κρίσης, η Ελλάδα εξακολουθεί να αναζητά το χαμένο εισόδημα των νοικοκυριών της. Η οικονομία έχει επιστρέψει σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, η ανεργία έχει μειωθεί και οι μισθοί αυξάνονται, αλλά η αγοραστική δύναμη παραμένει καθηλωμένη σε επίπεδα χαμηλότερα από εκείνα του 2010. Η απόσταση από την υπόλοιπη Ευρώπη αντί να έχει κλείσει παραμένει τεράστια, ενώ η νέα επιτάχυνση του πληθωρισμού απειλεί να απορροφήσει μέρος των εισοδηματικών αυξήσεων, πριν αυτές προλάβουν να μεταφραστούν σε ουσιαστική βελτίωση της καθημερινότητας.

Η μεγάλη αντίφαση αποτυπώνεται σε δύο στοιχεία της Eurostat που φωτίζουν διαφορετικές πλευρές του ίδιου προβλήματος. Το πραγματικό διάμεσο διαθέσιμο εισόδημα στην Ελλάδα ήταν το 2025 κατά 22,3% χαμηλότερο από το 2010, όταν στην Ευρωπαϊκή Ένωση είχε αυξηθεί κατά 25,4%. Την ίδια στιγμή, σχεδόν εννέα στους δέκα κατοίκους της χώρας, ποσοστό 87,1%, δήλωναν ότι αντιμετωπίζουν έστω κάποια δυσκολία να τα βγάλουν πέρα οικονομικά, έναντι 42,5% στην ΕΕ.

Η Ελλάδα βρίσκεται τελευταία μεταξύ των 27 κρατών-μελών ως προς τη σωρευτική μεταβολή του πραγματικού διάμεσου εισοδήματος, με απόσταση 47,7 ποσοστιαίων μονάδων από την ευρωπαϊκή επίδοση. Είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμη και η Γαλλία, η μοναδική άλλη χώρα με αρνητική μεταβολή, καταγράφει απώλεια μόλις 0,6%, ενώ η Ρουμανία εμφανίζει αύξηση 160,2%.

Πού χάνεται η ανάκαμψη

Πίσω από τη μεγάλη απόκλιση βρίσκεται πρώτα απ’ όλα η κληρονομιά της ελληνικής κρίσης. Η βαθιά υποχώρηση των εισοδημάτων την προηγούμενη δεκαετία δημιούργησε ένα κενό που η μεταγενέστερη ανάκαμψη δεν έχει καταφέρει να καλύψει. Η σύγκριση με το 2010 δεν σημαίνει ότι οι Έλληνες γίνονται συνεχώς φτωχότεροι. Αποκαλύπτει όμως πόσο μεγάλη ήταν η αρχική απώλεια και πόσο δύσκολη παραμένει η επιστροφή στο προηγούμενο επίπεδο αγοραστικής δύναμης.

Η αύξηση της απασχόλησης έχει ασφαλώς ενισχύσει τα εισοδήματα πολλών οικογενειών. Δεν έχει όμως εξαλείψει τις αδυναμίες της ελληνικής αγοράς εργασίας. Η περιορισμένη παραγωγικότητα, η μεγάλη παρουσία δραστηριοτήτων χαμηλής προστιθέμενης αξίας και οι δυσκολίες δημιουργίας περισσότερων καλά αμειβόμενων θέσεων εργασίας περιορίζουν τις δυνατότητες ταχύτερης μισθολογικής σύγκλισης.

Επιπλέον, η αύξηση του αριθμού των εργαζομένων δεν συνεπάγεται αντίστοιχη βελτίωση των αμοιβών ανά εργαζόμενο. Ούτε η αύξηση του μέσου μισθού εξασφαλίζει ότι το ίδιο όφελος φτάνει σε όλα τα νοικοκυριά. Το διαθέσιμο εισόδημα επηρεάζεται επίσης από φόρους, εισφορές, συντάξεις, κοινωνικές μεταβιβάσεις και τη σύνθεση κάθε οικογένειας.

Αυτή η διάσταση εξηγεί γιατί η ενίσχυση της οικονομικής δραστηριότητας μπορεί να συνυπάρχει με επίμονες πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, χωρίς οι συνολικοί δείκτες ανάπτυξης να αποτυπώνουν ολόκληρη την εικόνα.

Οι αυξήσεις που απορροφά η ακρίβεια

Μια δεύτερη παγίδα εντοπίζεται στις πραγματικές αμοιβές, όπως καταγράφει και σχετικη εκθεση του ΟΟΣΑ. Η ανάκαμψη των πραγματικών μισθών στις ανεπτυγμένες οικονομίες έχει αρχίσει να επιβραδύνεται, ,με το μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησής τους να υποχωρεί από 2,7% το πρώτο τρίμηνο του 2025, σε 2,2% το αντίστοιχο τρίμηνο του 2026, ενώ σε περίπου μία στις τρεις χώρες οι πραγματικοί μισθοί δεν είχαν επανέλθει στα επίπεδα των αρχών του 2021.

Για την Ελλάδα η έκθεση αναδεικνύει μια ιδιαίτερα αποκαλυπτική εξέλιξη. Παρά τις ονομαστικές αυξήσεις, ο πραγματικός κατώτατος μισθός μειώθηκε μεταξύ Απριλίου 2025 και Απριλίου 2026. Βρισκόταν πάντως υψηλότερα σε πραγματικούς όρους σε σχέση με τις αρχές του 2021. Η πρόσφατη υποχώρηση δείχνει πόσο γρήγορα μια νέα περίοδος ανατιμήσεων μπορεί να περιορίσει τα οφέλη προηγούμενων μισθολογικών αυξήσεων.

Η πίεση ωστόσο, δεν κατανέμεται ομοιόμορφα, γιατί για ένα νοικοκυριό που διαθέτει μεγάλο μέρος του εισοδήματός του σε ενοίκιο, τρόφιμα και ενέργεια, η αύξηση των βασικών δαπανών μπορεί να υπερβαίνει αισθητά τη μεταβολή του γενικού δείκτη τιμών. Έτσι, ακόμη και μια πραγματική μισθολογική βελτίωση δεν εξασφαλίζει απαραίτητα ανάλογη οικονομική ανακούφιση.

Το 18,1% του πληθυσμού στην Ελλάδα αδυνατούσε το 2025 να διατηρήσει επαρκώς ζεστή την κατοικία του, έναντι 8,8% στην ΕΕ. Η διαφορά συνδέεται όχι μόνο με το ενεργειακό κόστος, αλλά και με την οικονομική δυνατότητα των νοικοκυριών και την κατάσταση των κατοικιών.

Η νέα απειλή για το 2027

Η επιτάχυνση του πληθωρισμού έρχεται να δυσκολέψει ακόμη περισσότερο την ανάκτηση του χαμένου εισοδήματος. Σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία της Eurostat, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα έφτασε τον Οκτώβριο στο 5,7%, από 5,1% τον Σεπτέμβριο και μόλις 1,6% έναν χρόνο νωρίτερα. Στην ευρωζώνη διαμορφώθηκε στο 4%, με τη χώρα να καταγράφει υψηλότερο ρυθμό ανατιμήσεων κατά 1,7 ποσοστιαίες μονάδες.

Το νέο κύμα ακρίβειας προστίθεται στις αυξήσεις τιμών των προηγούμενων ετών, με αποτέλεσμα οι ονομαστικές μισθολογικές βελτιώσεις να δοκιμάζονται από ένα ήδη επιβαρυμένο κόστος ζωής. Και οι προβλέψεις για την επόμενη χρονιά έχουν γίνει δυσμενέστερες, όπως καταγράφει η φθινοπωρινή έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία αναθεώρησε τον αναμενόμενο πληθωρισμό της Ελλάδας για το 2027 από 2,4% σε 3,2%, αυξάνοντας την εκτίμησή της κατά 0,8 ποσοστιαίες μονάδες. Παράλληλα, προβλέπει επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης στο 1,5%, δημιουργώντας ένα πιο απαιτητικό περιβάλλον για την αύξηση των πραγματικών εισοδημάτων.

Η επόμενη ένδειξη για την ένταση των πληθωριστικών πιέσεων αναμένεται την 1η Δεκεμβρίου, όταν η Eurostat θα ανακοινώσει την προκαταρκτική εκτίμηση για τον πληθωρισμό του Νοεμβρίου. Θα είναι η πρώτη μέτρηση μετά την απότομη άνοδο του Οκτωβρίου στο 5,7%, με ιδιαίτερη σημασία για τις προσδοκίες σχετικά με το κόστος ζωής και τις πραγματικές μισθολογικές αυξήσεις του 2027

OT Originals
Περισσότερα από Economy

ot.gr | Ταυτότητα

Διαχειριστής - Διευθυντής: Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

Διευθυντής Σύνταξης: Χρήστος Κολώνας

Ιδιοκτησία - Δικαιούχος domain name: ΟΝΕ DIGITAL SERVICES MONOΠΡΟΣΩΠΗ ΑΕ

Μέτοχος: ALTER EGO MEDIA A.E.

Νόμιμος Εκπρόσωπος: Ιωάννης Βρέντζος

Έδρα - Γραφεία: Λεωφόρος Συγγρού αρ 340, Καλλιθέα, ΤΚ 17673

ΑΦΜ: 801010853, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ

Ηλεκτρονική διεύθυνση Επικοινωνίας: [email protected], Τηλ. Επικοινωνίας: 2107547007

Μέλος

ened
ΜΗΤ

Aριθμός Πιστοποίησης
Μ.Η.Τ.232433

Cookies