Καμπανάκια χτυπάνε στην ΕΕ για τις επερχόμενες κινεζικές επενδύσεις δισ. δολαρίων στο Μαρόκο, με την ανησυχία να επικεντρώνεται στο ενδεχόμενο μετατροπής της βορειοαφρικανικής χώρας σε… ορμητήριο για επιδοτούμενα αγαθά, τα οποία θα μπορούσαν να κατακλύσουν την ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Ο επίτροπος εμπορίου της ΕΕ, Maroš Šefčovič, δήλωσε στους Financial Times ότι η επένδυση στο Μαρόκο αποτελεί σύμπτωμα των κινεζικών προσπαθειών να αντιμετωπιστεί η πλεονάζουσα βιομηχανική παραγωγική ικανότητα στην εγχώρια αγορά με τη διακίνηση προϊόντων προς την Ευρώπη μέσω άλλων εμπορικών εταιρείων – όπως το Μαρόκο εν προκειμένω.
Αξιωματούχοι της ΕΕ θεωρούν ότι θα γίνει δύσκολο να διακρίνει κανείς την πραγματική βιομηχανική συνεργασία της Κίνας με το Μαρόκο από τις προσπάθειες παράκαμψης των δασμών για τις εισαγωγές.
Ωστόσο, κινεζικές επιχειρήσεις που συμμετείχαν σε συνέδριο για επενδυτές την περασμένη εβδομάδα στην Καζαμπλάνκα υποστήριξαν ότι η χώρα αποτελεί βασικό κόμβο στις ευρωπαϊκές εφοδιαστικές αλυσίδες αυτοκινήτων.
Μπορούν όλοι να ωφεληθούν;
Ο Junjie Cai, διευθυντής έργου της κινεζικής εταιρείας κατασκευής φρένων APG, η οποία θα ανοίξει φέτος μια εγκατάσταση αξίας 70 εκατ. δολαρίων στη ζώνη Tanger Tech, δήλωσε ότι το εργοστάσιο θα συνδυάζει τοπική εργασία και υλικά με κινεζικές προμήθειες και τεχνολογία.
«Ευρωπαϊκές, μαροκινές και κινεζικές εταιρείες μπορούν να μοιραστούν τα οφέλη αυτής της συνεργασίας» είπε ο ίδιος στους FT, συμπληρώνοντας ότι μέσα από την εν λόγω συνεργασία θα μπορούσε να διευκολυνθεί η παροχή πρώτων υλών σε ανταγωνιστικές τιμές προς εργοστάσια που βρίσκονται κοντά στην Ευρώπη.
Οι κινεζικές επενδύσεις σε άλλα μέρη του Μαρόκου περιλαμβάνουν και ένα εργοστάσιο αξίας 1,3 δισ. δολαρίων από την κινεζική εταιρεία κατασκευής μπαταριών Gotion High-tech (ανήκει κατά 25% στη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία Volkswagen), το οποίο κατασκευάζεται στην Κενίτρα, 200 χιλιόμετρα από την Ταγγέρη.
Γιατί η Κίνα επιλέγει το Μαρόκο
Με μια πενταετή απαλλαγή από τους επιχειρηματικούς φόρους, ένα νεαρό εργατικό δυναμικό, εισροές πράσινης ενέργειας για τη μείωση των φορολογικών υποχρεώσεων από την ΕΕ για τον άνθρακα και με πρόσβαση σε 2,5 δισ. καταναλωτές μέσω περίπου 50 εθνικών συμφωνιών ελεύθερων συναλλαγών, μεταξύ άλλων με την ΕΕ και τις ΗΠΑ, το Μαρόκο καθίσταται ιδιαιτέρως ελκυστικό για τις κινεζικές επιχειρήσεις.
Αυτές οι εμπορικές συμφωνίες χωρίς την παρουσία δασμών αποτελούν κεντρικό πόλο έλξης για τις κινεζικές επιχειρήσεις, σύμφωνα με την εταιρεία συμβούλων Fitch Solutions, η οποία σημειώνει σε έκθεσή της ότι το nearshoring (η μεταφορά παραγωγής σε περιοχή κοντά στην αγορά-στόχο) θεωρήθηκε ως τρόπος μετριασμού του δασμολογικού κινδύνου.
Ενδεικτική για την τροχιά που έχει εισέλθει το Μαρόκο είναι η δήλωση του υπουργού εμπορίου Ryad Mezzour, ο οποίος ανέφερε τον περασμένο Δεκέμβριο ότι η χώρα αναμένεται να έχει μια «ολοκληρωμένη αλυσίδα αξίας» ικανή να παράγει έως και 500.000 ηλεκτρικά οχήματα ετησίως μέχρι το τέλος του 2026.
Πρόκληση για την ευρωπαϊκή βιομηχανία;
Μαροκινοί αξιωματούχοι απορρίπτουν τους ισχυρισμούς ότι οι ειδικές οικονομικές ζώνες θα επιδεινώσουν την κρίση αποβιομηχάνισης που μαστίζει τις βιομηχανικές δυνάμεις της Ευρωπαϊκής Ένψσης.
«Γνωρίζουμε ότι η ΕΕ συζητά για τη βιομηχανική πολιτική, αλλά πιστεύουμε ότι το Μαρόκο μπορεί να είναι ένας από τους καλύτερους εταίρους σε αυτό. Θα είναι μια κατάσταση win-win», δήλωσε ο Yassine Elahyani, επικεφαλής αναδυόμενων βιομηχανιών στον Μαροκινό Οργανισμό Επενδύσεων και Ανάπτυξης Εξαγωγών.
Ο Elahyani υπενθύμισε στους Κινέζους επενδυτές σε συνέδριο που διοργανώθηκε στην Καζαμπλάνκα από την δικηγορική εταιρεία Dentons, ότι οφείλουν να τηρούν τους λεγόμενους «κανόνες προέλευσης», σύμφωνα με τους οποίους τα αγαθά πρέπει να έχουν υποστεί επαρκή μετατροπή στο Μαρόκο προκειμένου να εξαχθούν ύστερα αδασμολόγητα στην ΕΕ.
Όμως οι αναλυτές προειδοποιούν ότι το μέγεθος των σχεδιαζόμενων κινεζικών επενδύσεων στο Μαρόκο θα… πονοκεφαλιάσει τους Ευρωπαίους policymakers μελλοντικά.
«Η Κίνα μπορεί να κυριαρχήσει σε ολόκληρη την κάθετη αλυσίδα εφοδιασμού, δηλαδή από την επεξεργασία φωσφορικών αλάτων που χρησιμοποιούνται στην κατασκευή μπαταριών, από τα οποία το Μαρόκο έχει τεράστια αποθέματα, έως τα εργοστάσια μπαταριών, τους δρόμους και τους σιδηροδρόμους, μέχρι τα ίδια τα λιμάνια», δήλωσε στους FT ο Ahmed Aboudouh από το think-tank Chatham House.
Η στρατηγική της Κίνας
Ο Μπομπ Σάβιτς, επικεφαλής του διεθνούς εμπορίου στο Ινστιτούτο Παγκόσμιας Πολιτικής στο Λονδίνο, δήλωσε στους FT ότι η στρατηγική της Κίνας είναι να χρησιμοποιήσει το Μαρόκο ως γέφυρα προς την ΕΕ για βιομηχανικά αγαθά μεσαίας αξίας, όπως μέταλλα και εξαρτήματα αυτοκινήτων.
