Οι μέρες του ανελέητου καύσωνα φαίνεται πως πέρασαν για τη Γαλλία, αλλά το καλοκαίρι μόλις ξεκίνησε και είναι μάλλον θέμα ολίγων εβδομάδων μέχρι να αρχίσουν οι θερμοκρασίες να γίνονται και πάλι απάνθρωπες. Δεν είναι κάτι το πρωτοφανές ένα φονικό κύμα καύσωνα στη Γαλλία. Ο εφετινός προσωρινός απολογισμός μάλιστα (1.000 νεκροί) είναι πολύ λιγότερο βαρύς από αυτόν του 2003, ας πούμε, όταν οι νεκροί είχαν φτάσει τους 15.000. Αλλά το φαινόμενο συν τω χρόνω γίνεται όλο και πιο συχνό.
Όσο και κανονικότητα να γίνουν όμως τα κυνικά καύματα σε μια χώρα ασυνήθιστη – άρα και δομικά απροετοίμαστη – γι’ αυτά, όσο κι αν αποτελεί δικαιολογία το ότι η κρατική μηχανή είναι σχεδιασμένη να αντιμετωπίζει δεκαετίες επί δεκαετιών φαινόμενα που προκαλούν ακραία κύματα ψύχους και όχι ζέστης, η κυβέρνηση του Παρισιού δεν θα μπορούσε σε καμία περίπτωση να αποφύγει την ώρα της κρίσης.
Το ζήτημα των ακραία υψηλών θερμοκρασιών πιθανότατα θα παραμείνει φλέγον και θα αναδειχθεί σε πρωταρχικό θέμα της προεκλογικής περιόδου, που επισήμως θα ξεκινήσει μετά την επιστροφή των Γάλλων από τις θερινές διακοπές.
Η άτυπη προεκλογική περίοδος στην οποία έχει μπει η χώρα ενόψει των προεδρικών της προσεχούς άνοιξης, συμβάλλει στην ταχεία πολιτικοποίηση του θέματος.
Σαν «αποκεφαλισμένα κοτόπουλα» στη Γαλλία
«Η κριτική κατά της κυβέρνησης καλύπτει ένα πολύ ευρύ φάσμα, εστιάζοντας τόσο στην έλλειψη προετοιμασίας όσο και στη διαχείριση της κρίσης. Από την έλλειψη κλιματισμού στα σχολεία και στα νοσοκομεία παρά τις προηγούμενες υποσχέσεις, από τον συνωστισμό των θερμόπληκτων στις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης και από τη μείωση κατά τα δύο τρίτα του προϋπολογισμού του Πράσινου Ταμείου που προοριζόταν για να βοηθήσει τις τοπικές αρχές να αντιμετωπίσουν την κλιματική μετάβαση, μέχρι την σχεδόν παντελή απουσία της υπουργού Οικολογικής Μετάβασης, Μονίκ Μπαρμπού, και τις δηλώσεις των αρμοδίων που στην καλύτερη περίπτωση φαίνονταν εκτός πραγματικότητας και στη χειρότερη εντελώς άσχετες, οι υπεύθυνοι της κυβέρνησης έδωσαν την εντύπωση ότι διαχειρίστηκαν την κρίση σαν αποκεφαλισμένα κοτόπουλα», γράφει χαρακτηριστικά στη «Les Echos» ο Γκρεγκουάρ Πουσιέλγκ.
Στην εφημερίδα «Le Parisien» ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιές προσπάθησε να αντικρούσει τις κατηγορίες για φιάσκο και δικό του και της κυβέρνησης συνολικά που διατύπωσαν τόσο η αντιπολίτευση και οι περιβαλλοντολόγοι όσο και οι σχολιαστές στα ΜΜΕ και εκατομμύρια Γάλλοι πολίτες μέσω των κοινωνικών δικτύων.
«Όλες οι υπηρεσίες ανταποκρίθηκαν στην αποστολή τους επειδή ως κυβέρνηση ήμασταν προετοιμασμένοι, σε αντίθεση με όσα λένε ορισμένοι πολιτικοί», υποστήριξε ο Νουνιές.
Είναι αλήθεια ότι ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί πολλαπλασίασε τις διυπουργικές μονάδες διαχείρισης της κρίσης. Τη Δευτέρα το απόγευμα προήδρευσε σε μια ακόμα συνάντηση αρμοδίων προκειμένου «να γίνει ο επίσημος απολογισμός του καύσωνα, να αντληθούν διδάγματα από το ακραίο περιβαλλοντικό επεισόδιο και επίσης να ξεκινήσει η προετοιμασία για την πρόβλεψη πιθανών μελλοντικών επεισοδίων», σύμφωνα με ανακοίνωση του πρωθυπουργικού γραφείου στο Μέγαρο Ματινιόν.
Οργή Οικολόγων και Ακροδεξιάς
Τα ακραία καιρικά φαινόμενα ευλόγως συμπεριλαμβάνονται στην προνομιακή αντιπολιτευτική θεματική του κόμματος των Γάλλων Οικολόγων. Η γενική γραμματέας του κόμματος Μαρίν Τοντελιέ με μακροσκελή ανάρτησή της στο δίκτυο Χ επιχείρησε να θέσει προ των ευθυνών της την κυβέρνηση Λεκορνί.
«Πρέπει να εστιάσουμε στις βαριές ανθρώπινες απώλειες που προκάλεσε το κύμα καύσωνα, προκειμένου να προσδιορίσουμε τις πολιτικές ευθύνες που οδήγησαν σε αυτή τη δραματική κατάσταση. Και κάποιοι θα πρέπει να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες των πράξεων και των παραλείψεών τους. Θα απαιτήσουμε να γίνει μια πλήρης αξιολόγηση των μέτρων που ελήφθησαν σχετικά με τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή στις νέες κλιματολογικές συνθήκες», σημείωσε η Τοντελιέ.
Η Γαλλίδα πολιτικός εξέφρασε τη λύπη της που οι προειδοποιήσεις που εξέφραζε εδώ και δεκαετίες το κόμμα της για τις επιπτώσεις της καταστροφής του περιβάλλοντος από τις ανθρώπινες δράσεις, την υπερεκμετάλλευση των φυσικών πόρων του πλανήτη και την αλόγιστη χρήση υδρογονανθράκων δεν ελήφθησαν σοβαρά υπόψη από τους κυβερνώντες.
Δριμεία κριτική στη διαχείριση της κρίσης από τον Λεκορνί και την κυβέρνησή του άσκησαν και τα κόμματα της Αριστεράς, ενώ η Δεξιά και το ακροδεξιό κόμμα «Εθνική Συσπείρωση» της Μαρίν Λεπέν και του Ζορντάν Μπαρντελά, εστίασαν την κριτική τους στην έλλειψη σχεδίου εγκατάστασης κλιματιστικών μηχανημάτων κυρίως στις δημόσιες υπηρεσίες, στα νοσοκομεία, τις υγειονομικές και κοινωνικές δομές, στα μέσα μεταφοράς και στα σχολεία (πολλά δρομολόγια τρένων ακυρώθηκαν στη χώρα λόγω φόβου θερμοπληξιών, ενώ για τον ίδιο λόγο κάποια σχολεία έμειναν κλειστά).
«Οι περισσότεροι από τους θανάτους που θρηνήσαμε θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί», επεσήμανε την Κυριακή μιλώντας στην τηλεόραση BFMTV ο βουλευτής της Εθνικής Συσπείρωσης Ζαν-Φιλίπ Τανγκί. Τα κύματα καύσωνα σπέρνουν κατά κανόνα την αμηχανία και τη σύγχυση στο ακροδεξιό κόμμα, δεδομένου ότι πολλά στελέχη του είναι αρνητές της κλιματικής κρίσης, ενώ άλλα δεν διστάζουν να αποδίδουν τα ακραία καιρικά στην κλιματική αλλαγή που βρίσκεται εν εξελίξει εξαιτίας της καταστροφής του περιβάλλοντος.
Εμφύλιος στην Κεντροδεξιά
Κριτική όμως για την πρόληψη και τη διαχείριση της πρόσφατης κρίσης καύσωνα έχει διατυπωθεί και από στελέχη της κυβερνώσας γαλλικής Κεντροδεξιάς. Τα καυτά βέλη μάλιστα έπληξαν και τον απερχόμενο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος το όχι και τόσο μακρινό 2022, στην αρχή της δεύτερης θητείας του, είχε υποσχεθεί μια «περιβαλλοντική πενταετία», ενώ είχε καταστρώσει και εφαρμόσει μια «πολιτική οικολογικού σχεδιασμού υπό την ευθύνη του γραφείου του πρωθυπουργού», όπως γράφει ο ρεπόρτερ της «Les Echos».
Μετά τις πρόσφατες εκατόμβες ορισμένοι υποστηρικτές του Μακρόν για να τον προστατεύσουν υποστηρίζουν ότι είναι η κυβέρνηση υπεύθυνη, επειδή δεν έχει αξιοποιήσει τον αρχικό σχεδιασμό από τον ίδιο τον πρόεδρο για την αντιμετώπιση ανάλογων κρίσεων. Ασφαλώς δεν στοχοποιείται μόνο η κυβέρνηση Λεκορνί, αλλά και οι προηγούμενες… τέσσερις που προηγήθηκαν από το 2022 και εντεύθεν: της Ελιζαμπέτ Μπορν, του Γκαμπριέλ Ατάλ, του Μισέλ Μπαρνιέ και του Φρανσουά Μπαϊρού.
«Μετά την αναχώρησή μου από το Ματινιόν (σ.σ. τον Ιανουάριο του 2024), δεν είμαι σίγουρη ότι ο οικολογικός και ενεργειακός σχεδιασμός προωθήθηκε με την ίδια ζέση και επιμέλεια», σχολίασε η Ελιζαμπέτ Μπορν μιλώντας την Κυριακή στο τηλεοπτικό κανάλι France 3. Η Μπορν είναι προσώρας η μακροβιότερη πρωθυπουργος του Μακρόν. Ο Γκαμπριέλ Ατάλ, που τη διαδέχθηκε, δεν σήκωσε το γάντι αφενός επειδή έμεινε μόλις 9 μήνες στο Ματινιόν (Ίανουάριος-Σεπτέμβριος 2024) και αφετέρου επειδή είναι και προεδρικός υποψήφιος.
Έτσι ο Ατάλ εστίασε στο μέλλον, υποσχόμενος προώθηση της γεωενέργειας αν διαδεχθεί τον Μακρόν τον προσεχή Μάιο στο Μέγαρο των Ηλισίων. Ο συνυποψήφιός του, Εντουάρ Φιλίπ, υποσχέθηκε να διπλασιάσει τα κονδύλια του Πράσινου Ταμείου και να δρομολογήσει ένα εθνικό σχέδιο για την κολύμβηση σε πισίνες (κρίνοντας προφανώς από τις βουτιές που έκαναν στα συντριβάνια του Παρισιού και των άλλων πόλεων οι απελπισμένοι από τον καύσωνα πολίτες για να δροσιστούν).
Με τους υποψήφιους της Ακροδεξιάς (δεν έχει ξεκαθαρίσει ακόμα ποιος εκ των Λεπέν και Μπαρντελά θα βγει μπροστά) να προτείνει εγκαταστάσεις κλιματιστικών σε δημόσιες υπηρεσίες και σε κατοικίες (πιθανότατα με τη χορήγηση οικονομικών κινήτρων) και με τους Οικολόγους να προτείνουν την εκπόνηση ενός «σχεδίου lockdown», ανάλογου με αυτά που εφαρμόστηκαν για την αντιμετώπιση της Covid-19, το ζήτημα των ακραία υψηλών θερμοκρασιών πιθανότατα θα παραμείνει φλέγον και θα αναδειχθεί σε πρωταρχικό θέμα της προεκλογικής περιόδου, που επισήμως θα ξεκινήσει μετά την επιστροφή των Γάλλων από τις θερινές διακοπές.
